Wszystkie posty spełniające kryteria zapytania Józef Chełmoński, posortowane według daty. Sortuj według trafności Pokaż wszystkie posty
Wszystkie posty spełniające kryteria zapytania Józef Chełmoński, posortowane według daty. Sortuj według trafności Pokaż wszystkie posty

niedziela, 2 marca 2025

"Józef Chełmoński 1849-1914" od 7 marca w Muzeum Narodowym w Poznaniu!

Od 7 marca 2025 Muzeum Narodowe w Poznaniu zaprasza na kolejną odsłonę wystawy poświęconej Józefowi Chełmońskiemu. Po cieszącej się ogromnym zainteresowaniem ekspozycji dzieł malarza w Muzeum Narodowym w Warszawie możemy go oglądać na nowo – tym razem będzie to prezentacja chronologiczna, bez podziału na motywy. Zobaczymy  122 obrazy, 14 szkicowników i 58 prac na papierze, prezentowanych dzieł będzie więc więcej. Wystawie towarzyszy bogaty program wydarzeń.


Wystawa „Józef Chełmoński 1849–1914” to wyjątkowe wydarzenie wśród zaplanowanych na ten rok spotkań ze sztuką. Wydarzenie wręcz bezprecedensowe, biorąc pod uwagę zarówno zakres przeprowadzonych przed nim badań historyczno-artystycznych oraz konserwatorskich, jak i wielkość oraz reprezentatywność samego pokazu. Jego organizacja była możliwa dzięki współpracy trzech najstarszych i największych muzeów narodowych w Polsce: warszawskiego, poznańskiego i krakowskiego. Zaangażowany w jego realizację od 2022 r. zespół kuratorsko-konserwatorski wykonał tytaniczną pracę, której efekty od 7 marca do 29 czerwca będzie można zobaczyć w Muzeum Narodowym w Poznaniu (wcześniej ekspozycję oglądano w Warszawie, a z Poznania trafi do Krakowa).


Imponująca wystawa

Scenariusz poznańskiej wystawy różni się od tego przyjętego w Warszawie i Krakowie, gdzie zdecydowano się ułożyć dzieła według dominujących motywów. Poznańska edycja to klasyczna chronologiczna prezentacja twórczości Józefa Chełmońskiego – łącznie 122 obrazy, 14 szkicowników i 58 prac na papierze. Obiekty te pochodzą ze zbiorów muzealnych z całej Polski, kolekcji prywatnych oraz z placówek zagranicznych – ze Stanów Zjednoczonych, Szwajcarii i Węgier.

Istotną różnicą w stosunku do warszawskiej ekspozycji jest poszerzenie wyboru wyboru obrazów i rysunków. Wśród nich zobaczymy chociażby „Kulig”, znany również pod tytułem „Karnawał w Polsce”. Z pewnością stanie się szczególnie bliski sercom Wielkopolan, ponieważ przed II wojną światową należał do rodziny Raczyńskich z Rogalina. Ten wielkoformatowy obraz pojawił się na aukcji londyńskiego domu aukcyjnego Sotheby’s latem 2024 r., gdzie został zakupiony do prywatnej kolekcji. Będzie to jego pierwsza prezentacja od dziesiątków lat.

Józef Chełmoński, "Powrót z balu", 1873, kolekcja prywatna, wystawa w MN w Warszawie
fot. Barbara Lekarczyk-Cisek


Wyjątkowa podróż

Proponujemy poznańskiej publiczności podróż przez poszczególne lata działalności artystycznej Chełmońskiego: od malarskich studiów w Warszawie i Monachium i czasu aktywności artysty w Pracowni w Hotelu Europejskim w Warszawie, przez blisko dwunastoletni pobyt w Paryżu, po jego życie w mazowieckiej Kuklówce.

Chronologiczny układ prac w muzealnych przestrzeniach, podzielony na najważniejsze etapy biografii, ukazuje dynamikę twórczości artysty, dominujące w danym momencie tematy, zmieniające się sposoby malowania, zaniechane wątki czy powroty motywów. Zachęcamy do oglądania ekspozycji z przygotowanym przez kuratorów przewodnikiem, z którym prześledzimy wystawę, szukając odpowiedzi na pytanie – Józef Chełmoński: romantyk czy realista?

Z kolei aranżacja gwarantuje takie wyeksponowanie prac, by podkreślić ich oryginalność i brawurę malarskich rozwiązań, demonstrując przy tym polot i pełną skalę umiejętności Chełmońskiego.


Prawdziwe arcydzieła

„Józef Chełmoński 1849–1914” to imponująca wystawa prac zarówno powszechnie znanych, jak ikoniczne „Babie lato”, „Bociany” czy „Orka”, jak i tych rzadko, a niekiedy wręcz nigdy dotąd nieeksponowanych, jak chociażby pochodzący z kolekcji prywatnej „Bąk”, czy odnaleziony w zbiorach Muzeum Sztuk Pięknych w Budapeszcie obraz „Przed karczmą”. Chełmoński tworzył prawdziwe arcydzieła przedstawiające polską wieś, rozpędzone konie, sceny z polowań, wiejskich targów, tańców przed karczmami, a także pejzaże o różnych porach dnia i roku. Z jednej strony zdumiewa dbałość o szczegóły, niesamowita wręcz drobiazgowość, z drugiej – zaskakuje niemal abstrakcyjny pejzaż, jak w „Nocy gwiaździstej”. Obrazy są pełne symboli i metafor, wszystkie niosą ze sobą emocjonujące opowieści. Nadal wywołują poruszenie, jak niegdyś wśród krytyki artystycznej, i skłaniają do refleksji.

Józef Chełmoński, "Noc gwiaździsta", 1888, MN Kraków,
wystawa w MN w Warszawie, fot. Barbara Lekarczyk-Cisek

Zobaczyć więcej

Tego rodzaju wystawa monograficzna jest przygotowywana raz na kilkadziesiąt lat. To niepowtarzalna szansa, by zobaczyć tak liczny zbiór obrazów wielkiego malarza w jednym miejscu! „Józef Chełmoński 1849–1914” to blisko 200 prac jednego z najważniejszych polskich artystów drugiej połowy XIX w., na które można spojrzeć na nowo, dostrzegając przy tym ich różnorodne znaczenia. Refleksja nad obrazami Chełmońskiego pozwoli spojrzeć na rzeczywistość przez pryzmat jej plastycznego i metaforycznego bogactwa.

Kurator
dr Maria Gołąb







PROGRAM WYDARZEŃ MOŻNA ZNALEŹĆ POD TYM LINKIEM

informacja prasowa

sobota, 26 października 2024

Józefa Chełmońskiego życie w obrazach /relacja z wystawy w Muzeum Narodowym w Warszawie/

27 września 2024 w Muzeum Narodowym w Warszawie otwarto wystawę poświęconą malarstwu Józefa Chełmońskiego, będącą rezultatem współpracy trzech muzeów narodowych: warszawskiego, krakowskiego i poznańskiego. Projekt zaowocował ekspozycją budzącą podziw i zdumienie. Często jest to Chełmoński, jakiego nie znamy, nie zaś ten ze szkolnych reprodukcji i obiegowych wyobrażeń. Jaki zatem jest ten malarz w koncepcji kuratorów wystawy?

Józef Chełmoński, "Odlot żurawi", 1870, fot. Barbara Lekarczyk-Cisek
Na początek swojej opowieści wybrałam "Odlot żurawi", do tematu tego bowiem powracał Chełmoński przez całe swoje życie. "Jak bajeczne żurawie nad dzikim ostrowem – czytamy w Epilogu "Pana Tadeusza" – nad zaklętym pałacem przelatując wiosną i słysząc zaklętego chłopca skargę głośną, każdy ptak chłopcu jedno pióro zrucił, on zrobił skrzydła i do swoich wrócił". Na końcu warszawskiej ekspozycji zgromadzono trzy obrazy z różnych okresów jego twórczości, przedstawiające te melancholijne ptaki, zabrakło jednak ostatniego, którego nie dokończył: "Żurawi o poranku" (1913), znajdującego się obecnie w kolekcji prywatnej. Na reprodukcji, którą udało mi się odnaleźć, widać zamglony obraz z ledwo widocznymi sylwetkami ptaków. Początek i koniec ...

Życie artystyczne Chełmońskiego – skomponowane jak utwór muzyczny wokół ulubionych tematów: wiejskie pejzaże, które pod koniec życia nabierają cech mistycznych, symbolicznych, dzieci, sceny obyczajowe, konie, ptactwo... Urodził się we wsi Boczki (dziś Boczki Chełmońskie) 7 listopada 1949 roku w zubożałej szlacheckiej rodzinie herbu Prawdzic, o patriotycznych tradycjach, zmarł zaś wiosną, 6 kwietnia 1914 roku w swojej samotni w Kuklówce, w której przeżył bez mała 25 lat. Pomiędzy tymi dwiema wsiami mieszkał w dużych miastach, ale nigdy ich nie malował. Ani Warszawy, gdzie trafił do szkół, mając zaledwie 11 lat, a potem odbył studia pod opieką Wojciecha Gersona, ani Monachium, gdzie go zauważono i doceniono, ani Paryża, gdzie odniósł wielki sukces, sprzedawał bowiem swoje płótna kolekcjonerom ze Stanów Zjednoczonych i Anglii i prowadził bujne życie towarzyskie, ale także rodzinne. Odbywał też wcześniej wyprawy na Kresy.

Był człowiekiem nietuzinkowym, ale i kontrowersyjnym. Zawsze lubił się wyróżniać, całe życie chadzał swoimi ścieżkami, także jako artysta. W czasach, gdy w malarstwie dominował historyzm i anegdota, Chełmoński tworzył statyczne pejzaże, malował ptactwo, konie, toteż długo nie mógł się doczekać uznania. Sławę przyniosły mu dopiero zagraniczne sukcesy. 

Ważną rolę w życiu Chełmońskiego odegrały wyprawy na Kresy, które odcisnęły silne piętno na jego twórczości. Od tamtej pory zaczął malować szerokie plenery, o symbolicznym przesłaniu, a także stepowe pejzaże, sceny rodzajowe z życia chłopów i ziemiaństwa. I oczywiście ptaki.
W tamtym właśnie czasie powstał "Odlot żurawi", na którym kontury kształtów zacierają poranne mgły. Stojący na pierwszym planie żuraw ze złamanym skrzydłem tęsknie obserwuje odlatujące stado. Obraz ma nieco odrealniony, poetycki charakter. Zakochany w "Panu Tadeuszu" Chełmoński, podobnie jak Mickiewicz, snuje własną opowieść o przyrodzie, nadając jej głębszy sens, antropomorfizując ją. Z tego samego roku pochodzi też pyszna scena rodzajowa, której bohaterami są dzieci: "Matula są!", przedstawiająca radość chłopca z utęsknieniem wyczekującego nadejścia matki. I znów mamy do czynienia z utrwaleniem pewnej emocji, a zarazem istotą tak przedstawionej sceny są odpowiednio użyte barwa i światło: słoneczny łan zboża, poprzetykany czerwienią maków, na tle którego dzieci zdają się być naturalną częścią przyrody. Umiejscowiony w centrum obrazu chłopiec, wyciągnięty jak struna na widok matki, został namalowany w czerwono-złotej tonacji, którą rozjaśnia biel rękawów jego koszuli. Mała dziewczynka z psem w dolnej części obrazu patrzy ufnie na jego twarz, z której odczytuje radosną nowinę, a może słyszy tytułowe słowa. Ulotna chwila mająca w sobie poetycki czar.  

Józef Chełmoński, "Matula są!", 1871, kolekcja prywatna,
 fot. Barbara Lekarczyk-Cisek
Z Kresów powrócił inny Chełmoński: dojrzały jako malarz, uwolniony od wpływów mistrza  Gersona, mężczyzna o zawadiackim wyglądzie. Tak oto opisuje go  Antoni Piotrowski:
"(...) w ogromnej swej czapie, w siwej burce, w przepasanej pasem skórzanym bekieszy, trochę kozackim krojem, z fajką w zębach, z której cuchnął jakiś tytoń, bardzo przypominający machorkę"

Na wystawie można było zobaczyć także sporych rozmiarów obraz przedstawiający dziewczynę powracającą z balu saniami zaprzężonymi we wspaniałe konie, których rozwarte pyski zdradzają wysiłek, z jakim pokonują zwały śniegu. Woźnica pogania je biczem, może też pokrzykuje, a pęd jest tak szalony, że jego odzienie unosi się w powietrzu.  Słyszymy nieomal odgłosy tego pędzącego zaprzęgu! Jakby w kontraście do tej dynamicznej sceny, młoda kobieta leży na saniach w jakimś półśnie, rozmarzeniu, ekstazie. Wyczuwamy utajony erotyzm tego przedstawienia. Na marginesie, obraz ten kupiła od Chełmońskiego słynna Helena Modrzejewska. 

Józef Chełmoński, "Powrót z balu", 1873, kolekcja prywatna, fot. Barbara Lekarczyk-Cisek
Powstał w czasie pobytu Chełmońskiego w Królewskiej Akademii Sztuki w Monachium, ale czerpie jeszcze z tematów kresowych. Wprawdzie niczego się Chełmoński w Monachium nie nauczył, bo była to mocno skostniała uczelnia, za to często głodował wraz z przyjaciółmi (m. in. z poznanym w Warszawie Stanisławem Witkiewiczem). Był jednak tytanem pracy  – malował mimo tych trudnych warunków jak szalony i wkrótce, także dzięki znajomościom sprzyjających mu przyjaciół z koneksjami: Józefowi Brandtowi i Maksowi Gierymskiemu, zaczął wystawiać i sprzedawać swoje prace. Co więcej, w okresie monachijskim nastąpiła prawdziwa erupcja jego talentu, wykrystalizował się styl i charakterystyczne tematy.  I właśnie sceny zapamiętane z pobytu na Kresach cieszyły się największym powodzeniem kupujących, zwłaszcza obrazy przedstawiające konie. O tym, jak bardzo zatracał się w pracy, świadczy wyznanie złożone Stanisławowi Wtkiewiczowi – przyjacielowi i krytykowi, który jak nikt od razu docenił jego talent:
"Jestem straszliwie zmęczony, przez cztery godziny byłem koniem!"
Zważywszy, że często je malował, bo cieszyły się dużym wzięciem, "był koniem" wielokrotnie. Na szczęście miał też poczucie humoru i nie zawsze pokazywał je w szalonym pędzie. Na zdjęciu poniżej, przedstawiającym pasące się konie, widzimy głównie ich zady, co dowodzi, że Chełmoński także relaksował się malując konie.

Józef Chełmoński, "Końskie wywczasy", 1879, MN w Warszawie,
fot. Barbara Lekarczyk-Cisek
Po okresie niedostatku, którego zaznał w czasach studenckich, a także na początku swego pobytu w Monachium, malarz zaczął dobrze zarabiać, spłacił długi, a wreszcie mógł wspomagać rodzinę. 
Polesie malował właściwie nieomal do końca życia, o czym świadczy między innymi "Wnętrze chaty na Podlasiu", w którym eksperymentuje ze światłem i barwą. Znając obrazy impresjonistów z okresu, gdy przebywał w Paryżu, nigdy nie zrezygnował z konturu, ale eksperymentował podobnie jak oni. Podczas wędrówki po wystawie oczarował mnie po prostu. Zdjęcie nie jest w stanie oddać tego, czym ten obraz emanuje... A przecież nie tylko ten! Chciałoby się jeszcze zwrócić uwagę na wiele innych, np. na "Noc gwiaździstą" z 1888 roku – krajobraz mistyczny jak ostatnie płótna mistrza. Każde niemal płótno na tej wystawie przykuwa uwagę i chciałoby się stanąć przy nim na dłużej, by móc go kontemplować.

Józef Chełmoński, "Wnętrze chaty na Polesiu", 1909, kolekcja prywatna,
fot. Barbara Lekarczyk-Cisek
Najbardziej znany obraz Józefa Chełmońskiego powstał jeszcze w okresie warszawskim  – to "Babie lato". Dziś leżąca na łące młoda wiejska dziewczyna łapiąca prawą ręką nitki babiego lata, unoszące się w powietrzu w łagodny jesienny dzień, wydaje się być uroczym obrazkiem obyczajowym. Jednakże w czasach, gdy powstała, wywołała wiele kontrowersji, ba, była skandalizująca! Wedle panującej wówczas konwencji młoda kobieta w polu pracowała (jeśli była to scena realistyczna) albo leżała w malowniczej pozie, ubrana w piękne szaty, symbolizując rozmarzenie na tematy przemijania, jak choćby na obrazie Wojciecha Gersona "Tok strumienia" (1883). Tymczasem wiejska dziewczyna na płótnie Chełmońskiego ma brudne bose stopy, bujną sylwetkę i jest istotą z krwi i kości. Rozmarzona pastuszka jako temat obrazu była wówczas czymś niestosownym! W dodatku wiadomo było, że do portretu pozowała niejaka Ludwika  – prostytutka, którą młodzi malarze dzielący pracownię "wykupili" z domu publicznego i pragnąc w ten sposób pomóc jej rozpocząć nowe życie, zatrudnili jako modelkę (co nie było wówczas powszechną praktyką i którą pragnęli wydać za jakiegoś porządnego kawalera. Przy tym nie była wcale urodziwa. To był po prostu skandal! A mimo to mistrz Chełmońskiego, Wojciech Gerson, choć sam malował inaczej, uznał dzieło ucznia za najlepszy obraz oddający poetycki czar jesiennego dnia. Dekadę później w pełni doceniono nowatorstwo tego dzieła.

Józef Chełmoński, "Babie lato", 1875, MN w Warszawie, fot. Barbara Lekarczyk-Cisek
W tym samym czasie powstał inny wybitny obraz Chełmońskiego, zupełnie odmienny w stylu i kolorystyce: "Jesień". Obraz pochodzący  z kolekcji prywatnej (jak wiele innych na tej wystawie, była to więc rzadka okazja, aby je zobaczyć) przedstawia późną fazę tej pory roku, ogołoconą z barw i światła, ponurą i groźną. Do znajdującej się w centrum kompozycji szarej chaty z pobielonymi ścianami dobijają się zmarznięte, wygłodniałe psy. Upiorne drzewa, ogołocone z liści, przypominają cmentarne widoki z romantycznych pejzaży Friedricha. Groźne niebo zasnute chmurami nie daje żadnej nadziei. Jedynie w oknach palą się maluteńkie ciepłe iskierki. Niemal czujemy grozę nadchodzącej zimy i powiewy lodowatego wiatru. Krytyka, m. in. w osobie Bolesława Prusa, nieźle się nad tym obrazem pastwiła. To była kropla goryczy, która ostatecznie zdecydowała o wyjeździe malarza do Paryża.

Józef Chełmoński, "Jesień" (1875, kolekcja prywatna, fot. Barbara Lekarczyk-Cisek
Niespełna rok po przybyciu do stolicy Francji dwa obrazy Chełmońskiego: "Przed wójtem" i "Odwilż na Ukrainie" odniosły sukces na Salonie, a przy tym drugi z nich znalazł kupca zza oceanu. W dodatku malarz otrzymał zamówienie i zadeklarował się namalować "Noc księżycową". Wkrótce ceny jego obrazów zaczęły osiągać zawrotne sumy. Nie tylko we Francji. Marszandzi z Nowego Jorku i Londynu kupowali je za ogromne sumy. Rozpoczął się okres prosperity: wygodne mieszkanie w dobrej dzielnicy, obszerna pracownia na obrzeżach miasta, wyjazdy do Włoch, skąd Chełmoński przywozi sobie modelkę, która zostaje jego konkubiną. Żyje wystawnie, nie licząc się z pieniędzmi. Z drugiej strony, czuje, że wielkomiejskie życie mu nie odpowiada, nadal pozostaje człowiekiem związanym z ziemią, z wielkimi nieograniczonymi przestrzeniami na Podolu. W Paryżu trzymają go jednak interesy. Postanawia się ożenić i w 1878 roku przyjeżdża w tym celu do Warszawy, gdzie poznaje 17-letnią zubożałą szlachciankę Marię Korwin-Szymanowską. Sam ma lat 29 i budzi powszechne zainteresowanie. Rodzina nie jest nim zachwycona, ale pannie się podobał. Po tygodniu konkurów został przyjęty. "Jak szybko jak malował, oświadczył się" – powie po latach inny malarz, Leon Wyczółkowski. Wspaniała podróż poślubna (Wiedeń, Wenecja, Monachium). Potem urządzają się dostatnio w Paryżu (modelka dyskretnie znika) i rozpoczynają bogate życie towarzyskie. Między innymi organizują fantazyjne bale, a to na modłę grecką, a to na żydowską. Na świat zaczynają przychodzić dzieci. 

Józef Chełmoński, "Noc gwiaździsta", 1888, MN Kraków, fot. Barbara Lekarczyk-Cisek
Dostatnie życie dramatycznie przecina przepis wprowadzający wysokie cło na towary sprzedawane do Ameryki i w ten sposób Chełmoński traci znaczącą część swoich dochodów. Rodzina zaczyna żyć oszczędniej, ale kiedy po kilku latach następuje krach na paryskiej giełdzie, Chełmoński, pragnąc utrzymać dom na dobrym poziomie, zaczyna kopiować na zamówienie własne obrazy i czuje, że zaczyna rozmieniać się na drobne. Znowu wyprawia się na Podole, a w końcu postanawia wrócić z rodziną do kraju, za którym cały ten czas tęsknił. Początkowo mieszkają kątem u krewnych, a Chełmoński rozważa jeszcze powrót do Paryża (zachował tam pracownię). Po otrzymaniu Grand Prix na Wystawie Światowej 1889 roku zmienia się w Warszawie klimat wokół osoby malarza - zaczyna być doceniany na różne sposoby, m. in. zostaje zorganizowana duża wystawa jego prac. Kupuje majątek Kuklówka niedaleko Grodziska Mazowieckiego i tam osiada z rodziną.  Odtąd wiedzie niemal ascetyczne życie, w którym liczy się tylko przyroda i malowanie. W tej swoistej pustelni nie było miejsca dla żony i dzieci. To mroczna część jego natury. Ze wspomnień żony Marii, a także ich córki  Wandy (której nigdy nie uznał za swoją, a która jako jedyna została malarką jak ojciec) wyłania się obraz człowieka okrutnego, dbającego wyłącznie o własne potrzeby, stosującego przemoc fizyczną i psychiczną wobec żony, którą ostatecznie wyrzuca z domu, gdy jest przy nadziei... Z jednej strony człowiek litujący się nad losem marznących zimą ptaków i psów, z drugiej  – bezwzględny okrutnik nie pragnący nawiązać kontaktu ze swoimi najbliższymi, nawet po latach, gdy o ten kontakt zabiegali...

Józef Chełmoński, "Kuropatwy na śniegu", 1891, MN Warszawa,
fot. Barbara Lekarczyk-Cisek
Samotność, którą wybrał, sprzyjała rozwojowi artysty. Maluje obrazy, które nabierają cech symbolicznych, a nawet mistycznych. Coraz częściej zwraca się do Boga (pomieszkiwał nawet przez pewien czas w klasztorze na Jasnej Górze). Znowu kilkakrotnie wyprawia się na Polesie, a także odbywa podróż na Litwę śladami Adama Mickiewicza. Nawiązuje też serdeczne kontakty z przyjaciółmi z młodości: Stanisławem Witkiewiczem i Adamem Chmielowskim, wówczas już bratem Albertem. Dopiero pod koniec życia, złożony chorobą, zaczął unikać ludzi, ale zachował przyjacielskie kontakty z sąsiadami. Spływały na niego w tym czasie zaszczyty i nagrody, był wielbiony przez młodzież skupioną wokół Miriama Przesmyckiego, który na łamach "Chimery" popularyzował jego twórczość. Czuł się niezdrów, ale unikał lekarzy jak ognia. a w 1914 roku doznał udaru mózgu, czego rezultatem był częściowy paraliż. Dzięki troskliwej opiece brata Adama wracał powoli do zdrowia, gdy nagle nastąpiło załamanie i malarz zmarł 6 kwietnia 1914 roku. 

Z okresu, gdy tworzył mieszkając samotnie w Kuklówce, wybrałam cztery obrazy, które znalazły się na warszawskiej wystawie: "Kuropatwy na śniegu", "Dymy. Jesień", "Poranek. Bocianie gniazdo"  oraz "Krzyż w zadymce". Pierwszy z nich świadczy, jak twierdzą historycy sztuki, o wpływie japońskich drzeworytów (podobnie jak wcześniejsze "Czajki") na malarstwo Chełmońskiego. Przycupnięte na śniegu ptactwo symbolizuje zmaganie się z surową naturą, a raczej trwanie, mimo niesprzyjających życiu warunków. Z obrazu emanuje pewien rodzaj spokoju, głównie za sprawą kolorów i światła: odcienie żółci i brąz ptasich piór nie wywołują negatywnych odczuć, jak to było w przypadku "Jesieni".

Józef Chełmoński, "Dymy. Jesień", 1897, MN Poznań
Temat jesieni powraca również obrazie namalowanym sześć lat później, w "Dymach". Idylliczny obraz przedstawia pastuszków zajętych ogniskiem, z którego unosi się gęsty biały dym, sięgający aż do linii horyzontu. W oddali widać pasące się krowy, ale chłopcy nie zwracają na nie uwagi. Kolorystyka jest stonowana. Przeważają brązy gdzieniegdzie poprzetykane zgniłą zielenią, w tych samych kolorach są ubrania dzieci, przy czym u starszego chłopca brąz przełamuje ciepła czerwień kapoty. Jedną trzecią obrazu wypełnia niebo ozłocone jesiennym słońcem. 

Wśród obrazów Chełmońskiego wiele jest takich, które świadczą o tym, że malarz wielokrotnie próbował utrwalić wczesną porę dnia, pragnąc uchwycić jej niepowtarzalny charakter poprzez kolor i światło, jak to mieli w zwyczaju impresjoniści. Na wystawie znalazło się także kilka z nich, m.in. "Świt" (1892), "Mgły poranne" (1910) czy "Poranek. Bocianie gniazdo", który jakoś szczególnie mnie oczarował. Rozmyte kontury pierwszego i drugiego planu, nasycone promieniami wstającego słońca, przypominają malarstwo Williama Turnera. Ale we mnie budzą także inne skojarzenia. Z brązowo-złocistej otchłani wydobywa się dach chłopskiej chaty, który przypomina łódź. Jak w sonecie Mickiewicza "Stepy akermańskie": "Wpłynąłem na suchego przestwór oceanu // Wóz nurza się w zieloność i jak łódka brodzi". Na obrazie widzimy również rozległą przestrzeń, tyle że złocistą. Dopiero kiedy uważnie mu się przyjrzymy, ujrzymy stojącego na gnieździe bociana, który jest niczym majtek wypatrujący z masztu suchego lądu. Piękny, symboliczny widok.

Józef Chełmoński, "Poranek. Bocianie gniazdo", 1907, Muzeum w Płocku
Jak już wspomniałam, pod koniec życia Chełmoński bardzo zbliżył się do Boga.  Na wystawie mogliśmy zobaczyć realistycznie namalowany "Krzyż" (1905), który strzeże mieszkańców wsi, zaprasza do modlitwy i upamiętnia powstańców styczniowych.  Jego prostota i skromność zdają się mówić, że nie bogactwo jest w życiu ważne, lecz szczerość uczuć, pamięć o przeszłości, wdzięczność i miłość. Szczególne wrażenie zrobił na mnie jednak "Krzyż w zamieci śnieżnej", namalowany przez Chełmońskiego na rok przed śmiercią. Przytwierdzona do krzyża, słabo widoczna figura Chrystusa, wystawiona na działanie deszczu, śniegu i zamieci, symbolizuje samotne zmaganie się człowieka z przeciwnościami losu. Zarazem jednak Krzyż jest widomym znakiem obecności Boga w naturze i w życiu każdego człowieka. 

Józef Chełmoński, "Krzyż w zadymce", 1907, MN Warszawa,
fot. Barbara Lekarczyk-Cisek
Wystawę Józefa Chełmońskiego zwiedzałam w komfortowych warunkach: z kuratorką i w niewielkim gronie osób. Na zakończenie zostaliśmy zaproszeni do znajdującej się w Muzeum Narodowym w Warszawie restauracji pod nazwą "Muzealna", gdzie zostaliśmy uraczeni potrawami inspirowanymi życiem i twórczością autora "Babiego lata". Był wśród nich żur z grzybami na zakwasie żytnim, nawiązujący do wiejskiego okresu życia malarza, ponadto smażone borowiki, babka ziemniaczana, kwaśna śmietana, a na deser pieczone jabłko z cynamonem. Przeprowadziłam też wywiad z szefem kuchni Przemysławem Suską, który jest prawdziwym artystą w swoim zawodzie. Oto on:

Przemysław Suska: Najważniejsza jest miłość do tego, co się robi


Żur z grzybami na zakwasie żytnim
Zachęcam do zwiedzania wystawy Józefa Chełmońskiego. póki trwa. W przyszłym roku będzie ją można obejrzeć również w Muzeum Narodowym w Krakowie i w Poznaniu.

Korzystałam z książki Luby Ristujcziny: "Józef Chełmoński. Romantyk polskiego pejzażu", Wyd. SBM Sp. z o. o. Warszawa 2024

poniedziałek, 23 września 2024

Wielka wystawa Józefa Chełmońskiego w Muzeum Narodowym w Warszawie!

27 września 2024 w Muzeum Narodowym w Warszawie zostanie otwarta wystawa obrazów Józefa Chełmońskiego. Ekspozycja stanowi zwieńczenie projektu badawczego realizowanego wspólnie przez Muzea Narodowe w Warszawie, Poznaniu i Krakowie. Będzie jej towarzyszył pełny katalog dzieł malarskich Józefa Chełmońskiego. Wystawa potrwa do 26 stycznia 2025 roku.

W historii sztuki polskiej Józef Chełmoński należy do najwyżej cenionych malarzy, a jego twórczość zajmuje miejsce szczególne. Wykreowane przez niego wizje natury, widoki wsi i sceny z życia jej mieszkańców od przeszło stu lat są uznawane za kwintesencję „polskości” w malarstwie XIX i początku XX wieku. Chełmoński, romantyk, obdarzony żywiołowym temperamentem, ogromną siłą witalną i poczuciem humoru, tworzył w sposób instynktowny i intuicyjny, niezależny od jakichkolwiek założeń programowych. Odznaczał się znakomitym zmysłem obserwacji i zdolnością zapamiętywania najbardziej ulotnych wrażeń, które następnie utrwalał na płótnie.

Józef Chełmoński, Autoportret, 1902, Muzeum Narodowe w Warszawie

Układ wystawy będzie odzwierciedlał najważniejsze dziedziny malarskich zainteresowań Chełmońskiego: ukaże go jako kronikarza codziennego życia wsi, artystę zafascynowanego końmi, ich urodą, charakterem, żywiołową dynamiką ruchu, wreszcie jako wrażliwego obserwatora natury, dostrzegającego także duchowy, religijno-mistyczny wymiar jej bytu. Tak zaprojektowana ekspozycja stworzy okazję do nowego, krytycznego spojrzenia na malarstwo Chełmońskiego.

Wystawa stanowi zwieńczenie projektu badawczego realizowanego wspólnie przez Muzea Narodowe w Warszawie, Poznaniu i Krakowie. Będzie jej towarzyszył pełny katalog dzieł malarskich Józefa Chełmońskiego.

Kuratorzy: Ewa Micke-Broniarek, Wojciech Głowacki

Projekt CHEŁMOŃSKI realizowany w latach 2022–2025 przez Muzeum Narodowe w Warszawie, Muzeum Narodowe w Poznaniu i Muzeum Narodowe w Krakowie 

Józef Chełmoński, Kuropatwy, 1891, Muzeum Narodowe w Warszawie


PROGRAM WYDARZEŃ TOWARZYSZĄCYCH WYSTAWIE

DOROŚLI i MŁODZIEŻ

OPROWADZANIA KURATORSKIE

6 października, 24 listopada 2024, 19 stycznia 2025 / niedziela / 18.15

Zwiedzanie wystawy z jej twórcami, Ewą Micke-Broniarek i Wojciechem Głowackim. Kuratorzy przybliżą założenia ekspozycji oraz opowiedzą o kluczowych dziełach i wątkach w twórczości Józefa Chełmońskiego.

zbiórka w Holu Głównym / bilety w cenie 40 zł i 25 zł dostępne w kasach i online od wtorku poprzedzającego wydarzenie / liczba miejsc ograniczona / ok. 80 min


OPROWADZANIA NIEDZIELNE

29 września; 6, 13, 20 i 27 października; 3, 10, 17 i 24 listopada; 1, 8, 15, 22 i 29 grudnia 2024; 5, 12 i 19 stycznia 2025 / niedziela / 11.00, 13.00 i 15.00

W każdą niedzielę zapraszamy na zwiedzanie z przewodniczkami i przewodnikami z Działu Edukacji. Wspólnie przemierzymy wystawę, poznając życiorys artysty, najważniejsze wątki występujące w jego twórczości oraz stosowane przez Chełmońskiego metody pracy.

zbiórka w Holu Głównym / bilety 40 zł i 25 zł dostępne w kasach i online od wtorku poprzedzającego wydarzenie / liczba miejsc ograniczona / przed oprowadzaniem prosimy o pobranie zestawów słuchawkowych w Informacji / ok. 80 min


SPOTKANIA TEMATYCZNE NA WYSTAWIE

26 października, 23 listopada 2024, 11 stycznia 2025 / sobota / 11.00

Rysunek to żelazo – szkicowniki Józefa Chełmońskiego / Małgorzata Heymer

Na kartach swoich szkicowników Chełmoński notował postaci, zwierzęta i krajobrazy, słowem, wszystkie interesujące go motywy. Wiele z nich umieszczał następnie na swoich obrazach. Spontaniczne, często wielokrotnie powtarzające ten sam motyw rysunki dają wyjątkową okazję wglądu w metody pracy Chełmońskiego. Ze względów konserwatorskich pokazywane na wystawie dzieła na papierze będą regularnie wymieniane. Każdej z odsłon towarzyszyć będzie oprowadzanie z Małgorzatą Heymer, kustoszką badającą rysunki Chełmońskiego w Gabinecie Rycin i Rysunków MNW.

zbiórka w Holu Głównym / bilety 40 zł i 25 zł dostępne w kasach i online od wtorku poprzedzającego wydarzenie / liczba miejsc ograniczona / przed oprowadzaniem prosimy o pobranie zestawów słuchawkowych w Informacji / ok. 80 min


 SPOTKANIA WIELOZMYSŁOWE DLA SENIORÓW

19, 26 listopada / wtorek / 14.30

Świat przyrody Józefa Chełmońskiego / Marcin Matuszewski, Barbara Tichy

Józef Chełmoński był bardzo uważnym obserwatorem i dokumentalistą świata XIX-wiecznej przyrody. Jego imaginarium, pełne koni, ptaków, łąk i przepastnych lasów, do dziś zachwyca na płótnach, uznawanych do dziś za arcydzieła polskiej sztuki. Na obrazy Józefa Chełmońskiego spojrzymy jednak z nowej perspektywy – uruchamiając różne zmysły. Spróbujemy rozpoznać brzmi klangor żurawi i zapach leśnych wykrotów i mokradeł. Zastanowimy się jakie dźwięki otaczają karczmę pełną muzyki i tańca.

zbiórka w Holu Głównym / bilety 40 zł i 25 zł dostępne w kasach i online od wtorku poprzedzającego wydarzenie / liczba miejsc ograniczona / ok. 80 min

 

WYKŁADY CZWARTKOWE

3, 10, 17 października; 7, 14, 21 listopada; 5 i 12 grudnia / czwartek / 18.00

Kino MUZ – Gmach Główny MNW / wydarzenia transmitowane na Facebooku na profilu MNW / bezpłatne wejściówki dostępne w kasach i online od wtorku poprzedzającego wydarzenie / liczba miejsc ograniczona / ok. 75 min

3 października

Józef Chełmoński na paryskim rynku sztuki / Wojciech Głowacki

Chełmoński mieszkał i tworzył w Paryżu w latach 1876–1888. Żaden z polskich artystów działających w drugiej połowie XIX wieku nad Sekwaną nie cieszył się tam równie wysokim uznaniem. Sukces profesjonalny, towarzyski i komercyjny osiągnięty przez Chełmońskiego w Paryżu urósł do rangi mitu polskiej historii sztuki. Odchodząc od popularnych narracji, przyjrzymy się paryskiemu okresowi twórczości artysty, uwzględniając nieznane dotąd źródła archiwalne. Co Chełmoński malował we Francji, ile zarabiał, kto kupował jego obrazy? Wreszcie, dlaczego artysta wrócił do Polski?

10 października

Malarstwo Chełmońskiego w świetle badań technologicznych i prac konserwatorskich / Anna Lewandowska

Przygotowania do monograficznej wystawy Józefa Chełmońskiego stały się okazją do przeprowadzenia prac konserwatorskich i badań technologicznych wielu jego obrazów. Podczas wykładu dowiemy się więcej na temat wykonanych prac oraz zagadnień związanych z metodami pracy Chełmońskiego.

17 października

Czerń, biel i sepia – o zaginionych obrazach Józefa Chełmońskiego / Karolina Zalewska

W 2023 roku miłośników sztuki zelektryzowała wiadomość o odnalezieniu obrazu Józefa Chełmońskiego Wieczór letni z 1875 roku. Płótno ostatni raz publicznie eksponowane było pod koniec XIX wieku. Wystawione na aukcji zostało nabyte przez Muzeum Narodowe w Poznaniu. Tymczasem nadal nie są znane losy dziesiątek innych prac Chełmońskiego. Część z nich pozostaje w kolekcjach prywatnych – polskich i zagranicznych. Ponad pięćdziesiąt zarejestrowanych zostało w bazie strat wojennych MKiDN. Wśród nich znajduje się obraz Na cudzym pastwisku, dar Franciszka Goldberga-Górskiego dla Muzeum Narodowego w Warszawie.

7 listopada

Józef Chełmoński jedzie do Ukrainy / Anna Łazar

Swoją karierę malarz budował nie tylko w Warszawie, ale także na arenie międzynarodowej – w Monachium i w Paryżu. W Europie Zachodniej popularność zdobył m.in. dzięki oryginalności podejmowanej tematyki, w tym obecnych wątków ukraińskich. Zastanówmy się jednak, na ile niewidoczna, czy też niedostępna była dla Chełmońskiego Ukraina wykraczająca poza malowniczy krajobraz? Na ile artysta posługiwał się pewnym wyrosłym z tradycji polskiego romantyzmu konstruktem kulturowym, który budowany był w oparciu o potrzebę kompensacji sytuacji politycznej i klęsk powstań, nie zaś w odniesieniu do Ukrainy z jej aspiracjami kulturowymi i politycznymi. Analizując XIX-wieczny mit „kresów”, zastanowimy się, co w tym czasie działo się w ukraińskim życiu artystycznym.

14 listopada

Ptasiarz wśród malarzy – awifauna w twórczości Józefa Chełmońskiego / Patrycja Żak-Tomanek

Józef Chełmoński był niezwykle czułym obserwatorem przyrody, szczególnie ornitofauny, którą chętnie uwieczniał na swoich dziełach. Kluczowym momentem w „ptasich” przedstawieniach Chełmońskiego był powrót do kraju w 1887 roku i późniejsze o dwa lata osiedlenie się w Kuklówce. Podczas wykładu pochylimy się nad ptasimi bohaterami jego obrazów. Poznamy ich zwyczaje, środowisko, w jakim żyją, oraz prześledzimy, jak zmieniło się ono od czasów artysty.

21 listopada

Chełmońskiego starcia z nowoczesnością / Joanna Sosnowska

Chełmoński rozpoczął swą karierę w momencie, kiedy w sztuce europejskiej następowały zmiany o fundamentalnym znaczeniu. Artysta zapewne je śledził, ale wprowadzał z umiarkowanym zapałem. Zdarzały się jednak w jego twórczości momenty dowodzące, że je widział i rozumiał, co znajdowało odbicie w twórczości.

12 grudnia

Józef Chełmoński i Warszawa / Ewa Micke-Broniarek

Opowieść o trudnych relacjach artysty z opiniotwórczym środowiskiem warszawskiej elity kulturalnej – krytyków, kolekcjonerów, instytucji promujących sztukę. Warszawa była miejscem, w którym Chełmoński się kształcił, debiutował jako malarz, osiągnął dojrzałość artystyczną, do którego wrócił po latach, otoczony sławą ugruntowaną sukcesami na paryskim rynku sztuki. Było to zarazem miasto, w którym niejednokrotnie doświadczył goryczy lekceważenia, odrzucenia, niezrozumienia formuły tematycznej i stylistycznej własnego malarstwa. Powszechne uznanie przyszło zbyt późno – w latach 90. XIX wieku Chełmoński odsunął się od świata i ludzi, niewiele wystawiał, pozostał obojętny na pochlebne oceny warszawskiej krytyki.


WIECZÓR W MUZEUM

8 listopada / piątek / 17.00–21.30

Pop-Chełmoński

Motywem przewodnim wieczoru uczynimy recykling i popkulturowe przekształcenia twórczości jednego z najbardziej rozpoznawalnych artystów polskich XIX wieku. Na wystawie czekać będą edukatorki, które odpowiedzą na nurtujące Was pytania i opowiedzą niecodzienne historie związane z dziełami Chełmońskiego prezentowanymi na wystawie. Wśród dźwięków muzyki inspirowanej światem natury, Hol Główny stanie się przestrzenią działań twórczych z Arkiem Pasożytem, artystą wizualnym, autorem „Manifestu Pasożytnictwa”. Wieczór zamkniemy dyskusją o inspiracjach i zabawami malarstwem Chełmońskiego w sztukach wizualnych i kulturze popularnej.

Hol Główny MNW i wystawa czasowa / udział w ramach biletu na wystawę / nie obowiązują wcześniejsze zapisy

SPACER PRZYRODNICZNY

5 i 6 października / sobota i niedziela / 6.00

Szelesty, jazgoty, chrzęszczenia i pomruki. Spacer w poszukiwaniu miejskiej przyrody / Stanisław Łubieński

Podczas nauki w Warszawie Józef Chełmoński często spacerował wzdłuż wiślanego brzegu w poszukiwaniu inspiracji. Niekiedy zdarzało mu się rozbijać obóz w dzikim miejscu i kilka dni mieszkał z dala od zgiełku XIX-wiecznego miasta. Wczesna jesień to doskonały czas na spacery. Temperatury są jeszcze przyjazne, liście przybierają fantastyczne kolory i każdy skrawek zieleni wygląda pięknie. Spodziewajmy się też naziemnych i nadrzewnych grzybów, a także przelotnych ptaków. Zapraszamy na spacer w poszukiwaniu miejskiej przyrody.

zbiórka przy Pawilonie Edukacyjnym „Kamień” (ul. Wybrzeże Puckie 1) / bezpłatne wejściówki dostępne w kasach i online od 1 października / liczba miejsc ograniczona / ok. 120 min

Udział w spacerze jest równoznaczny z akceptacją regulaminu.

SPACER MIEJSKI

12, 19 i 26 października / sobota / 16.00

Warszawa Chełmońskiego / Rita Twardziak

W życiu Chełmońskiego lata spędzone w Warszawie odegrały niebagatelne znaczenie. Tutaj rozpoczął swoją edukację pod okiem Wojciecha Gersona i zawiązał wieloletnie artystyczne przyjaźnie. Właśnie tu po raz pierwszy publicznie pokazywał swoje prace i wspólnie z Antonim Piotrowskim, Stanisławem Witkiewiczem i Adamem Chmielowskim wynajmował pracownię, w której powstały jego najbardziej znane obrazy. Podczas spaceru poszukamy miejsc związanych z artystą, zastanowimy się też, jak wyglądało miasto młodości Chełmońskiego.

zbiórka przy kościele Wizytek (Krakowskie Przedmieście 34) / bezpłatne wejściówki dostępne w kasach i online od wtorku poprzedzającego spotkanie / liczba miejsc ograniczona / ok. 120 min

Udział w spacerze jest równoznaczny z akceptacją regulaminu.

HOL GŁÓWNY / wydarzenie transmitowane na Facebooku na profilu MNW / bezpłatne wejściówki dostępne w kasach i online od 7 stycznia / liczba miejsc ograniczona / ok. 75 min

ROZMOWA KURATORSKA

16 stycznia / czwartek / 18.15

Rozmowa na temat Józefa Chełmońskiego w świetle realizowanego w ostatnich latach projektu badawczego poświęconego twórczości artysty. W spotkaniu wezmą udział kuratorzy wszystkich odsłon wystawy w Warszawie, Poznaniu i Krakowie: Ewa Micke-Broniarek i Wojciech Głowacki (MNW), Maria Gołąb (MNP) oraz Aleksandra Krypczyk-De Barra.

Hol Główny – Gmach Główny MNW / bezpłatne wejściówki dostępne w kasie i online od 14 stycznia / liczba miejsc ograniczona / wydarzenie transmitowane na Facebooku na profilu MNW / ok. 75 min

DZIECI, RODZINY

RODZINNE NIEDZIELE

13 października, 17 listopada, 1 grudnia 2024, 12 stycznia 2025 / niedziela / 10.15 i 12.15

zbiórka w Holu Głównym / bilety 20 zł (dziecko / opiekun) i 5 zł (każde kolejne dziecko) dostępne w kasach i online od wtorku poprzedzającego spotkanie / liczba miejsc ograniczona / ok. 80 min

13 października, 1 grudnia

Co w chaszczy piszczy

Co może przydać się podczas wyprawy przyrodniczej? Wygodne buty, plecak i termos z herbatą? A może kompas i atlas zwierząt? Podczas zajęć na wystawie Józefa Chełmońskiego odszukamy ukrytych na obrazach ptasich mieszkańców pól, łąk, nadrzecznych szuwarów i niedostępnych puszcz. Zastanowimy się, gdzie można dziś spotkać kuropatwy i dropie, po czym rozpoznać sójkę, jak rozróżnić klangor żurawi od tokowania głuszca.

17 listopada, 12 stycznia

Pędzel w dłoń i na koń!

Czy łatwo jest namalować galopującego konia? Na pewno nie, ale Józef Chełmoński robił to po mistrzowsku. Podczas zajęć poznamy tajniki warsztatu artysty, przyglądając się nie tylko obrazom, ale również rysunkom. Zastanowimy się, dlaczego na niektórych szkicach artysty konie mają po pięć, sześć, a nawet więcej nóg. Odpowiemy też na pytanie, gdzie Chełmoński wykonywał swoje dzieła – w plenerze czy w zaciszu pracowni.

ANIMACJE

13 października, 17 listopada, 1 grudnia / niedziela / 12.00–16.00

Najmłodszą publiczność zapraszamy na zajęcia artystyczne, na których wykonamy prace plastyczne inspirowane dziełami z wystawy. Animacje trwają w godzinach 12.00–16.00 i można dołączyć do nich w dowolnym momencie. Pracujemy w atmosferze swobody i niekrępowanej kreacji.

Hol Główny MNW / udział w animacjach w ramach biletu wstępu do MNW / nie obowiązują wcześniejsze zapisy

MAMA, TATA W MUZEUM

11 i 25 października / piątek / 11.00

Józef Chełmoński – malarz / Romualda Radwańska

Odczytywanie twórczości Józefa Chełmońskiego wyłącznie według patriotycznego klucza sprawiło, że wiele aspektów jego malarstwa nie było podejmowanych. Najnowsze badania wskazały inne ścieżki interpretacji jego obrazów. Podczas spotkania popatrzymy między innymi na Babie lato, Bociany, Żurawie, Studium do głuszca z trochę innej perspektywy, analizując je przede wszystkim jako zadania malarskie.

zbiórka w Holu Głównym w MNW / bilety w cenie 40 zł i 25 zł dostępne w kasie MNW i online od wtorku poprzedzającego spotkanie / liczba miejsc ograniczona / ok. 80 min

WYDARZENIA DOSTĘPNE

OPROWADZANIA W POLSKIM JĘZYKU MIGOWYM

19 października, 19 listopada / sobota / 16.00

Józef Chełmoński / Marek Lasecki

Podczas dwóch spotkań na wystawie zapoznamy się z najważniejszymi dziełami Józefa Chełmońskiego oraz kluczowymi wydarzeniami z biografii artysty. Pierwsze oprowadzanie dotyczyć będzie sposobów portretowania życia na wsi i fascynacji artysty końmi. Omówimy też edukację i początki kariery malarza oraz lata spędzone w Paryżu. Drugie spotkanie poświęcone zostanie wątkom przyrodniczym, a także religijności artysty.

zbiórka w Holu Głównym / bezpłatne wejściówki do pobrania w kasach i online od wtorku poprzedzającego wydarzenie / liczba miejsc ograniczona / ok. 80 min

OPROWADZANIA Z AUDIODESKRYPCJĄ

19 października, 16 listopada / sobota / 11.00

wstęp bezpłatny / zapisy od wtorku poprzedzającego wydarzenie pod adresem: mmatuszewski@mnw.art.pl / liczba miejsc ograniczona / ok. 80 min

19 października

Józef Chełmoński – życie i fascynacje

Podczas spotkania na wystawie poznamy twórczość jednego z najbardziej rozpoznawalnych polskich artystów. Porozmawiamy o jego fascynacji XIX-wieczną wsią i jej obyczajowością. Przez pryzmat biograficznych faktów przyjrzymy się wybranym obrazom, uznawanym za kluczowe dla zrozumienia twórczości Józefa Chełmońskiego.

16 listopada

Krajobrazy i nieoczywiste portrety

Odkryjemy tajemniczy świat przyrody uwieczniony na płótnach Józefa Chełmońskiego. Porozmawiamy o tym, jak zmiany klimatyczne przez sto lat zmieniły wiejski i leśny krajobraz. Poznamy wybrane obrazy pokazujące fascynujący świat dzikich ptaków i spróbujemy odkryć, dlaczego Chełmoński tak się nimi interesował.

OPROWADZANIE DLA OSÓB DOROSŁYCH W SPEKTRUM AUTYZMU

12 października / sobota / godz. 10.30

Józef Chełmoński – malarz natury

Zapraszamy na wystawę, na której prezentujemy obrazy Józefa Chełmońskiego. Podczas spotkania skupimy się na tematach przyrodniczych, malowanych przez artystę. Józef Chełmoński był doskonałym obserwatorem rzeczywistości, co zostało oddane na jego obrazach. Wspólnie przyjrzymy się wybranym dziełom i zastanowimy się, gdzie szukał inspiracji.

zbiórka w Holu Głównym / bezpłatne wejściówki dostępne od 8 października w kasach MNW i online / liczba miejsc ograniczona / ok. 60 min

SZKOŁY I KADRA PEDAGOGICZNA

WARSZTATY DLA NAUCZYCIELEK I NAUCZYCIELI

5 października / sobota / 11.00

Chełmoński na nowo

Malarstwo Józefa Chełmońskiego, uznawanego za czołowego polskiego realistę, jest nam pozornie dobrze znane. W podręcznikach możemy zobaczyć reprodukcje ikonicznych dzieł, takich jak: Bociany, Kuropatwy czy Babie lato. Obrazy te są równie chętnie przekształcane przez współczesną kulturę wizualną, chociażby w niedawnej animowanej ekranizacji Chłopów. Może jednak twórczość tego artysty możemy odczytać na nowo? Zapraszamy na warsztaty, w czasie których porozmawiamy o nieznanych aspektach malarstwa Chełmońskiego i zastanowimy się, czy podejmowane przez niego wątki mogą być nadal aktualne i atrakcyjne dla uczniów i uczennic.

zbiórka w Holu Głównym / bezpłatne wejściówki dostępne od 1 października w kasach i online / liczba miejsc ograniczona / ok. 120 min

ZAJĘCIA NA ZAMÓWIENIE

LEKCJE MUZEALNE

Młodzi przyrodnicy na tropie / przedszkola i klasy I–III szkoły podstawowej

Józef Chełmoński był bystrym i wnikliwym obserwatorem przyrody. Na swoich płótnach utrwalał m.in. konie w galopie, odlatujące żurawie czy niepozorne kuropatwy. Razem z malarzem wyruszymy na poszukiwania tych zwierzęcych bohaterów – wśród bujnych traw, w przepastnych lasach i na zimowych polach.

W plenerze z Józefem Chełmońskim / klasy IV–VIII szkoły podstawowej

Łąka z jej odgłosami, skoczne dźwięki oberka dolatujące z karczmy, a na niebie przylatujące na wiosnę bociany. Wiejska sceneria fascynowała Józefa Chełmońskiego, czego dał wyraz w swej sztuce. Czy współcześnie jesteśmy w stanie doświadczyć tego samego? Podczas naszej podróży będziemy towarzyszyć malarzowi w jego procesie twórczym, postaramy się spojrzeć jego oczami na otaczający nas świat. Czy to możliwe? Przekonajmy się.

Między rzeczywistością a konwencją. Malarstwo Józefa Chełmońskiego / szkoła ponadpodstawowa

Kiedy Józef Chełmoński publicznie pokazał Babie lato, krytycy skupili się na zagadnieniach wiernego odwzorowania przez twórcę otaczającego go świata. Czy rzeczywiście był to realizm? A może jednak własna jego wizja? W trakcie lekcji przyjrzymy się obrazom Chełmońskiego, poszukując w nich artystycznego kompromisu między realizmem a akademickimi zasadami, wynoszonymi z pracowni dziewiętnastowiecznych mistrzów.

OPROWADZANIA

Grupy i gości indywidualnych zapraszamy do zwiedzania wystawy z przewodniczkami i przewodnikami Działu Edukacji. Wspólnie przemierzymy wystawę, poznając najważniejsze wątki i kluczowe dzieła. Terminy i godziny oprowadzań dostosowujemy do potrzeb zamawiających. Oprócz klasycznej ścieżki zwiedzania można skorzystać również z oprowadzania relaksacyjnego, wzbogaconego o ćwiczenia z uważności i materiały sensoryczne.

Rezerwacja lekcji muzealnych i oprowadzań odbywa się od poniedziałku do piątku w godz. 8.30–16.00 pod nr tel. 22 621 10 31 wew. 246 lub 227.

AUDIOPRZEWODNIKI I DRUKI EDUKACYJNE

Podczas zwiedzania wystawy zachęcamy do korzystania z audioprzewodników w języku polskim i angielskim, oraz przewodnika w PJM i audiodeskrypcji.

Audioprzewodnik czytany przez Krystynę Czubównę i wzbogacony o fragmenty specjalnie skomponowanych w związku z wystawą utworów Agaty Zemli i Kataryny Grywul pozwala zagłębić się w świat sztuki i inspiracji Józefa Chełmońskiego. Z myślą o dzieciach przygotowaliśmy słuchowisko. Posłuchajcie, jak od czasów Józefa Chełmońskiego zmieniła się przyroda, jakie zwierzęta sportretował malarz, i jak patrzył na otaczający go krajobraz. Tekst napisał i przeczytał Adam Wajrak.

Nagrania są dostępne bezpłatnie na stronie www.mnw.art.pl/multimedia

Przed wejściem na wystawę można także pobrać druki edukacyjne dla dzieci i dorosłych, pomocne w aktywnym zwiedzaniu wystawy.

Koordynacja programu wydarzeń: Marcin Matuszewski, Marek Płuciniczak

Koordynacja programu dla szkół: Katarzyna Ampt, Agnieszka Chabera, Edyta Rubka-Kostyra

informacja prasowa

piątek, 8 grudnia 2023

„Chłopi” powalczą o Oscary we wszystkich kategoriach tej prestiżowej nagrody

Sony Pictures Classics, dystrybutor filmu w Stanach Zjednoczonych, zgłosił „Chłopów” do wszystkich kategorii nagród Akademii Filmowej, najważniejsze z nich to: Najlepszy Film, Najlepszy Film Międzynarodowy, Najlepszy Film Animowany, Najlepszy Scenariusz Adaptowany, Najlepsza Muzyka Filmowa (Łukasz L.U.C Rostkowski) i Najlepsza Piosenka Oryginalna („Koniec Lata”).  


Najnowszy film twórców „Twojego Vincenta” obejrzało w Polsce już ponad 1.5 mln widzów i jest to najlepszy polski film w box office od 4 lat. Obecnie „Chłopi” wchodzą do dystrybucji w innych państwach m.in. w Wielkiej Brytanii i Irlandii od 8 grudnia. Specjalnie dla Polaków w tych krajach, dystrybutorzy zaplanowali pokazy filmu po polsku z napisami po angielsku. Również w tym dniu rozpoczynają się pokazy filmu w Nowym Jorku i Los Angeles, które potrwają do 14 grudnia. Jest to ważny etap kampanii oscarowej, ponieważ na pokazy zostaną zaproszeni członkowie Akademii Filmowej, jak i wpływowi krytycy. 

„Chłopi” już teraz są wymieniani przez najważniejsze zagraniczne redakcje wśród tytułów z największą szansą na nominację w kategorii pełnometrażowej animacji. Variety wytypował „Chłopów” jako kandydata na tzw. shortlistę Akademii Filmowej, a The Hollywood Reporter określił film jako „porywający wizualny triumf”.  

Film „Chłopi” to projekt łączący różne dziedziny sztuki. Literatura, malarstwo, muzyka tworzą spójną całość, która zanurza widza w świecie głębokich emocji. 2024 rok to setna rocznica przyznania Władysławowi Reymontowi nagrody Nobla za powieść „Chłopi”. Cieszymy się, że właśnie teraz, w zbliżającą się rocznicę, możemy przedstawić światu tą porywającą historię i powalczyć o Oscary we wszystkich kategoriach - Sean Bobbitt, producent filmu 

23 stycznia 2024 roku zostaną ogłoszone oficjalne nominacje do nagród Akademii Filmowej, gala przyznania Oscarów odbędzie się 10 marca. 


Zobacz teledysk „Koniec Lata”: L.U.C. & RB Film Orchestra feat. Kwiat Jabłoni, Bela Komoszyńska - Koniec Lata - Chłopi/The Peasants - YouTube 



Płyta ze ścieżką dźwiękową do filmu „Chłopi” już jest dostępna w sklepach: https://kulturalnysklep.pl/product-pol-100085-Chlopi.html  


CHŁOPI 
Premiera: 13 października 

Opis: Na tle zmieniających się pór roku i sezonowych prac polowych rozgrywają się losy rodziny Borynów i pięknej, tajemniczej Jagny. To właśnie kobiety, w szczególności tragiczna postać Jagny, znajdą się w sercu fabuły. Unikalny mikroświat wiejskiej wspólnoty stanie się pretekstem do opowiedzenia uniwersalnej i niesamowicie aktualnej historii. Historii o tragicznej miłości i życiu w małej społeczności, gdzie reguły i brutalne zasady gry wyznaczają każdemu określone miejsce w grupie, a wyjście poza ciasne ramy grozi upokorzeniem i odrzuceniem. 

Film został zrealizowany na podstawie malarstwa okresu Młodej Polski, które idealnie oddaje nastrój powieści. Na dużym ekranie pojawią się interpretacje dzieł takich artystów jak Józef Chełmoński, Ferdynand Ruszczyc czy Leon Wyczółkowski. 


Reżyseria: DK Welchman, Hugh Welchman

Scenariusz: DK Welchman, Hugh Welchman

Zdjęcia: Radosław Ładczuk, Kamil Polak, Szymon Kuriata

Montaż: DK Welchman, Patrycja Piróg, Miki Węcel

Scenografia: Elwira Pluta

Kostiumy: Katarzyna Lewińska

Charakteryzacja: Waldemar Pokromski

Muzyka: Łukasz L.U.C. Rostkowski & Rebel Babel Orchestras (Laboratorium Pieśni, Julia Wieniawa, Tęgie Chłopy, Sutari, Szymon Lipiński)

Dźwięk: Michał Jankowski

Reżyseria obsady: Ewa Brodzka

Reżyser animacji: Piotr Dominiak

Efekty specjalne: Kamil Polak

Supervisor VFX: Łukasz Mackiewicz

Producent liniowy: Tomasz Wochniak

Producenci: Sean Bobbitt, Hugh Welchman

Produkcja: BreakThru Films

Producent wykonawczy: Laurie Ubben, Steve Muench, Sita Saviolo, DK Welchman, Kyle Stroud, Tom Ogden   

Koproducenci: Ivan Pribićević, Jelena Angelovski, Agnė Adomėnė  

Koprodukcja: CANAL+, Digitalkraft, Art Shot, Narodowe Centrum Kultury, Mazovia Warsaw Film Commission SKP Ślusarek Kubiak Pieczyk Sp. 

Współfinansowanie: Polski Instytut Sztuki Filmowej, Polska Fundacja Narodowa, Carte Blanche , Film Center Serbia, Lithuanian Film Center, Helios 

Dystrybucja: Next Film

Międzynarodowy agent sprzedaży: New Europe Film Sales 

Partnerzy: Juice, TELEVISOR Studio, Centrum Technologii Audiowizualnych, GS Animation,

Obsada (rola wykorzystana w animacji): Kamila Urzędowska, Robert Gulaczyk, Mirosław Baka, Sonia Mietielica, Ewa Kasprzyk, Cezary Łukaszewicz, Małgorzata Kożuchowska, Sonia Bohosiewicz, Dorota Stalińska, Andrzej Konopka, Mateusz Rusin, Maciej Musiał, Julia Wieniawa 

informacja prasowa

wtorek, 26 września 2023

„Chłopi” polskim kandydatem do Oscara!

Film „Chłopi” w reżyserii DK i Hugh Welchmanów został wybrany przez komisję oscarową jako polski kandydat do nagród Akademii Filmowej w kategorii Najlepszy Film Zagraniczny. Wyjątkowa animacja malarska zachwyciła widzów i krytyków na festiwalach w Toronto i Gdyni. Jest też wymieniana przez światowe media na listach najlepszych filmów z najważniejszych światowych festiwali filmowych. Do polskich kin „Chłopi” trafią 13 października. 

"Chłopi", scena wesela

To nie pierwsze spotkanie twórców z najsłynniejszym nagrodami świata kina. Hugh Welchman jest już laureatem Oscara za krótkometrażowy film „Piotruś i Wilk”, który produkował w studiu  BreakThru Films. Również poprzedni film duetu DK Welchman i Hugh Welchman – „Twój Vincent” – przyniósł im nominację do Oscara w kategorii Najlepszy Film Animowany.  

„Chłopi” są wymieniani przez najważniejsze zagraniczne redakcje wśród tytułów z największą szansą na nominację w kategorii pełnometrażowej animacji. Variety umieściło polski film na swojej liście 25 takich produkcji. Indiewire pisze o nim jako jednym z 16 najważniejszych tytułów, które miały swoją premierę podczas największych światowych festiwali w Toronto, Wenecji i Telluride. „The Hollywood Reporter” podkreśla, że „Chłopi” to „porywająco piękny wizualny triumf”. 

Chłopi, Key Frame, Jagna w scenie wesela

Również polskie media doceniły niezwykłą adaptację książki Władysława Reymonta. „Był Nobel, będzie Oscar?” czytamy w recenzji na portalu Onet. Podobne pytania można było znaleźć na łamach Interii i Wirtualnej Polski.  

– Autorzy „Chłopów” zaprezentowali kolejny imponujący film animowany, nie tylko powtarzając triumf „Twojego Vincenta”, ale idąc znacznie dalej, osiągając nowy poziom dynamizmu w animacji, w którym kamera nie jest tylko obserwatorem, ale uczestnikiem. Film porusza ważne i wciąż aktualne tematy społeczne; opresją kobiet, ich zależność, a nawet przynależność do mężczyzny, przemoc seksualną, mobbing.  To historia, która będzie zrozumiała na całym świecie, ponad granicami i podziałami politycznymi. – mówiła Ewa Puszczyńska, przewodnicząca komisji.   

– Kobieta w patriarchalnym świecie zderza się z przemocą i niezrozumieniem i wbrew prawu większości chce żyć na własnych zasadach. Chciałam tym filmem dać głos innym i wykluczonym i opowiedzieć o sile kobiet - mówi DK Welchman. – Przy tej okazji chciałam jeszcze raz podziękować wszystkim artystom zaangażowanym w film oraz podziękować publiczności FPFF w Gdyni za wybranie nas najlepszym filmem. 

ZWIASTUN FILMU 

Pod względem wizualnym „Chłopi” to rzecz niespotykana, nieprawdopodobna i zachwycająca. Miejscami wygląda bardzo fotorealistycznie. Wiele kadrów to gotowe arcydzieła, które chcielibyśmy powiesić na ścianie. Wizualna uczta! – Adam Siennica, naEKRANIE.pl 

Dawno nie wyszłam z sali kinowej w takiej euforii i poczuciu przeżycia katharsis. - Joanna Stachnik, filmawka.pl 

Wizualnie porywający, narracyjnie przemyślany. Twórcy wyciągnęli z książki wszystko co współczesne ożywiając mechanizmy społeczne małej społeczności. Mężczyźni są tu w emocjach, kobiety w świadomości ile kosztuje codzienność. Ostatecznie dostajemy film porywający, który zostawia z uczuciem, że są pewne rzeczy które nie zmieniają się nigdy. - to zwierza, nie wiem jak ja podpisać? – Katarzyna Czajka-Kominiarczuk 

Na zakończonym właśnie festiwalu w Gdyni „Chłopi” otrzymali m.in. Nagrodę Publiczności i Nagrodę Specjalną za unikatową formę wizualną. Kamila Urzędowska, która wciela się w postać Jagny otrzymała 2 nagrody – Kryształową Gwiazdę Elle oraz Chopard & W. Kruk: Chopard Loves Cinema.  

CHŁOPI, Jagna /Kamila Urzędowska

Międzynarodowy agent sprzedaży New Europe Film Sales sprzedał film do ponad 50 krajów, m.in. Francji, Beneluksu, Niemiec, Korei Południowej, Skandynawii i Hiszpanii. Film będzie miał także kinową dystrybucję w Chinach, co jest rzadkością dla filmów wyprodukowanych poza tym krajem. Finalizowane są negocjacje z dystrybutorami z Wielkiej Brytanii, Ameryki Północnej, Australii, Włoch i Japonii. 

„Twojego Vincenta” obejrzało 6 milionów widzów na świecie, a film zarobił ponad 42 miliony dolarów w globalnym box office.  Jest to najlepszy wynik w historii dla polskiego filmu. 

PRZEDSPRZEDAŻ 

„Chłopi” trafią do kin 13 października. Ogólnopolska sprzedaż biletów na seanse ruszy już 29 września.  

Przed premierą filmową nakładem Wydawnictwa Agora ukaże się ekskluzywne, ilustrowane wydanie nagrodzonego noblem dzieła Władysława Stanisława Reymonta. W księgarniach już 11 października. 

Producent rozpoczął sprzedaż obrazów z filmu. Pierwsze ręcznie namalowane kadry można zakupić w sklepie internetowym:  https://shop.thepeasantsmovie.com. 

* * * 

CHŁOPI 
Premiera: 13 października 

Opis: Na tle zmieniających się pór roku i sezonowych prac polowych rozgrywają się losy rodziny Borynów i pięknej, tajemniczej Jagny. To właśnie kobiety, w szczególności tragiczna postać Jagny, znajdą się w sercu fabuły. Unikalny mikroświat wiejskiej wspólnoty stanie się pretekstem do opowiedzenia uniwersalnej i niesamowicie aktualnej historii. Historii o tragicznej miłości i życiu w małej społeczności, gdzie reguły i brutalne zasady gry wyznaczają każdemu określone miejsce w grupie, a wyjście poza ciasne ramy grozi upokorzeniem i odrzuceniem.  

Film został zrealizowany na podstawie malarstwa okresu Młodej Polski, które idealnie oddaje nastrój powieści. Na dużym ekranie pojawią się interpretacje dzieł takich artystów jak Józef Chełmoński, Ferdynand Ruszczyc czy Leon Wyczółkowski. 

Sfinansowano ze środków Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu. Dofinansowane przez Polską Fundację Narodową. 

Reżyseria: DK Welchman, Hugh Welchman

Scenariusz: DK Welchman, Hugh Welchman

Zdjęcia: Radosław Ładczuk, Kamil Polak, Szymon Kuriata

Montaż: DK Welchman, Patrycja Piróg, Miki Węcel

Scenografia: Elwira Pluta

Kostiumy: Katarzyna Lewińska

Charakteryzacja: Waldemar Pokromski

Muzyka: Łukasz L.U.C. Rostkowski & Rebel Babel Orchestras (Laboratorium Pieśni, Julia Wieniawa, Tęgie Chłopy, Sutari, Szymon Lipiński)

Dźwięk: Michał Jankowski

Reżyseria obsady: Ewa Brodzka

Reżyser animacji: Piotr Dominiak

Efekty specjalne: Kamil Polak

Supervisor VFX: Łukasz Mackiewicz

Producent liniowy: Tomasz Wochniak

Producenci: Sean Bobbitt, Hugh Welchman

Produkcja: BreakThru Films

Producent wykonawczy: Laurie Ubben, Steve Muench, Sita Saviolo, DK Welchman   


Koproducenci: Ivan Pribićević, Jelena Angelovski, Agnė Adomėnė  

Koprodukcja: CANAL+, DIGITAL KRAFT, Art Shot, Narodowe Centrum Kultury

Współfinansowanie: Polski Instytut Sztuki Filmowej, Polska Fundacja Narodowa, Mazovia Warsaw Film Commission

Dystrybucja: Next Film

Międzynarodowy agent sprzedaży: New Europe Film Sales 

Partnerzy: Juice, TELEVISOR Studio, Centrum Technologii Audiowizualnych, GS Animation

Obsada (rola wykorzystana w animacji): Kamila Urzędowska, Robert Gulaczyk, Mirosław Baka, Sonia Mietielica, Ewa Kasprzyk, Cezary Łukaszewicz, Małgorzata Kożuchowska, Sonia Bohosiewicz, Dorota Stalińska, Andrzej Konopka, Mateusz Rusin, Maciej Musiał, Julia Wieniawa 

informacja prasowa

piątek, 1 września 2023

„Chłopi” w selekcji kolejnego międzynarodowego festiwalu. Prezentujemy plakat filmu

„Chłopi”, wyjątkowa animacja malarska i filmowe wydarzenie jesieni, wejdzie do kin 13 października. Światowa premiera filmu w reżyserii DK Welchman i Hugh Welchmana („Twój Vincent”) odbędzie się na prestiżowym Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Toronto już 8 września. Niezwykła adaptacja noblowskiej powieści Władysława Reymonta znalazła się również w selekcji Festiwalu Filmowego w Londynie (4-15.10). Pokazywana jest w sekcji Dare Strand, którą sami organizatorzy określają miejscem prowokacji, konfrontacji i przesuwania granic. Dziś prezentujemy plakat filmu. 

Autorami plakatu jest DK Welchman i Michał Janicki.  


Dlaczego twórcy ponownie sięgnęli po technikę animacji malarskiej, pracując nad adaptacją „Chłopów”? 

– Szukaliśmy kontynuacji dla animacji malarskiej i nie chcieliśmy robić „Twojego Vincenta 2”. Chcieliśmy zbadać, co może zdziałać ta technika, więc dlaczego nie zaadaptować 1000-stronicowej powieści do filmu trwającego mniej niż dwie godziny? – mówi Hugh Welchman.  

DK Welchman dodaje: – Animacja malarska pozwala nam stworzyć świat, w który można się zanurzyć i  który można poczuć. Technika, którą wybraliśmy, umożliwia opowiedzenie wartkiej akcji powieści Reymonta, z całym bogactwem aktorskich kreacji, a także na oddanie niuansów natury. Kilkustronicowy opis przyrody możemy ukazać za pomocą jednego obrazu. 

Zobacz teaser filmu 


„Chłopi” są nominowani do Złotych Lwów w Konkursie Głównym Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni. Pokaz galowy odbędzie się 19 września.  

WYSTAWA „CHŁOPI W ARCHIWUM” 

Natomiast od 8 września do 31 października czynna będzie wystawa plenerowa „Chłopi w Archiwum” zorganizowana przez Archiwum Państwowe w Warszawie we współpracy z Breakthru Films. Można ją oglądać bezpłatnie na murach warszawskiego Barbakanu. Materiały archiwalne zaprezentowane na planszach wystawowych pochodzą z zasobu Archiwum Państwowego w Warszawie. Breakthru Films udostępniło kadry z filmu „Chłopi”.

Powieść Władysława Reymonta uważana była przez wielu zagranicznych recenzentów za przewodnik po polskiej duszy. Po naszych zwyczajach, tradycjach i zmorach. Na wystawie kadry z animowanych „Chłopów” zestawiono z dokumentami, księgami, zdjęciami, gazetami, wycinankami, pocztówkami. Opowiadają one o tamtej epoce i jej bohaterach. O życiu chłopów i ich folklorze, o zmianach społecznych, o Reymoncie, jak też o sztuce Młodej Polski, która wywarła wyraźny wpływ i na autora powieści, i na najnowszą ekranizację. 

Archiwum Państwowe w Warszawie jest instytucją sięgającą korzeniami XVIII wieku. Mieści się na ul. Krzywe Koło 7 na warszawskiej Starówce (więcej informacji: warszawa.ap.gov.pl). W czytelni można zapoznać się historycznymi dokumentami i książkami, przydatnymi w poszukiwaniach genealogicznych, własnościowych i naukowych. Poza działalnością badawczą i edukacyjną (lekcje archiwalne), przeprowadza kwerendy. Popularyzuje również archiwalia przechowywane w swoich zasobach i przygotowuje na ich podstawie wystawy do bezpłatnego wypożyczenia. 

W piątek 8 września poza premierą wystawy plenerowej „Chłopi w Archiwum” na warszawskim Barbakanie o godz. 14, Archiwum Państwowe w Warszawie zaprasza także do swojej siedziby na Krzywym Kole 7. Tego dnia będzie można tam obejrzeć wystawione w gablotach oryginalne materiały – dokumenty, księgi, zdjęcia, gazety, pocztówki, wycinanki – które posłużyły do stworzenia wystawy „Chłopi w Archiwum”. 

Jagna Boryna, fot. Kneeling Wide HiRes

* * * 


CHŁOPI 
Premiera: 13 października 

Opis: Na tle zmieniających się pór roku i sezonowych prac polowych rozgrywają się losy rodziny Borynów i pięknej, tajemniczej Jagny. To właśnie kobiety, w szczególności tragiczna postać Jagny, znajdą się w sercu fabuły. Unikalny mikroświat wiejskiej wspólnoty stanie się pretekstem do opowiedzenia uniwersalnej i niesamowicie aktualnej historii. Historii o tragicznej miłości i życiu w małej społeczności, gdzie reguły i brutalne zasady gry wyznaczają każdemu określone miejsce w grupie, a wyjście poza ciasne ramy grozi upokorzeniem i odrzuceniem. 

Film został zrealizowany na podstawie malarstwa okresu Młodej Polski, które idealnie oddaje nastrój powieści. Na dużym ekranie pojawią się interpretacje dzieł takich artystów jak Józef Chełmoński, Ferdynand Ruszczyc czy Leon Wyczółkowski. 

Reżyseria: DK Welchman, Hugh Welchman

Scenariusz: DK Welchman, Hugh Welchman

Zdjęcia: Radosław Ładczuk, Kamil Polak, Szymon Kuriata

Montaż: DK Welchman, Patrycja Piróg, Miki Węcel

Scenografia: Elwira Pluta

Kostiumy: Katarzyna Lewińska

Charakteryzacja: Waldemar Pokromski


Muzyka: Łukasz L.U.C. Rostkowski & Rebel Babel Orchestras (Laboratorium Pieśni, Julia Wieniawa, Tęgie Chłopy, Sutari, Szymon Lipiński)


Dźwięk: Michał Jankowski

Reżyseria obsady: Ewa Brodzka

Reżyser animacji: Piotr Dominiak

Efekty specjalne: Kamil Polak

Supervisor VFX: Łukasz Mackiewicz

Producent liniowy: Tomasz Wochniak

Producenci: Sean Bobbitt, Hugh Welchman

Produkcja: BreakThru Films

Producent wykonawczy: Laurie Ubben, Steve Muench, Sita Saviolo, DK Welchman   


Koproducenci: Ivan Pribićević, Jelena Angelovski, Agnė Adomėnė 

Koprodukcja: CANAL+, DIGITAL KRAFT, Art Shot, Narodowe Centrum Kultury

Współfinansowanie: Polski Instytut Sztuki Filmowej, Polska Fundacja Narodowa, Mazovia Warsaw Film Commission

Dystrybucja: Next Film

Międzynarodowy agent sprzedaży: New Europe Film Sales 

Partnerzy: Juice, TELEVISOR Studio, Centrum Technologii Audiowizualnych, GS Animation

Obsada (rola wykorzystana w animacji): Kamila Urzędowska, Robert Gulaczyk, Mirosław Baka, Sonia Mietielica, Ewa Kasprzyk, Cezary Łukaszewicz, Małgorzata Kożuchowska, Sonia Bohosiewicz, Dorota Stalińska, Andrzej Konopka, Mateusz Rusin, Maciej Musiał, Julia Wieniawa 

informacja prasowa

czwartek, 29 czerwca 2023

„Chłopi” − oficjalny teaser już w sieci. Polska premiera filmu: 13 października

Prezentujemy oficjalny teaser filmu „Chłopi”, produkcji BreakThru Films. To adaptacja nagrodzonej Noblem powieści W. Reymonta w reżyserii DK Welchman (znanej wcześniej jako Dorota Kobiela) i Hugh Welchmana. Zespół zwrócił wcześniej uwagę produkcją „Twój Vincent”, pierwszą na świecie pełnometrażową animacją malarską, którą zobaczyło w kinach 6 mln widzów.  

Chłopi, Key Frame, Jagna w kościele

„Chłopi”, podobnie jak „Twój Vincent”, produkowani są w technice animacji malarskiej. Jednak oba filmy znacznie się od siebie różnią. DK Welchman wyjaśnia: 

– Skala dwóch filmów jest nie do porównania. „Twój Vincent” to kameralny film, gdzie jest dużo statycznych ujęć, dialogów. „Chłopi” to prawdziwe widowisko. W filmie mamy imponujące sceny tańca, bitwy. To niesamowicie dynamiczne ujęcia, kamera często wędruje za bohaterem, wiele dzieje się w kadrze. Praca nad dwoma filmami oczywiście przynosiła wyzwania, przy „Twoim Vincencie” tworzyliśmy wiele autorskich rozwiązań, „Chłopi” stawiają jednak poprzeczkę znacznie wyżej. 

Początkowo studio BreakThru Films nakręciło film z aktorami. W „Chłopach” bierze udział plejada polskich gwiazd, m.in. Mirosław Baka, Ewa Kasprzyk, Andrzej Konopka, Sonia Bohosiewicz, Małgorzata Kożuchowska, Robert Gulaczyk, Maciej Musiał, Dorota Stalińska, Julia Wieniawa. W głównej roli – Jagny − występuje Kamila Urzędowska.  

– Ważne dla nas było, żeby w rolę Jagny wcieliła się nie tylko „najpiękniejsza dziewczyna w całych Lipcach”, ale żeby miała jeszcze mieszankę dziewczęcej beztroski, seksapilu i zadziorności. I to jest to, co zobaczyliśmy w Kamili Urzędowskiej – wybór wyjaśnia Sean Bobbitt, producent filmu.  

Chłopi, Key Frame, Jagna, Antek, bocian

Następnie ponad 100 malarzy w czterech studiach w Polsce, na Litwie, w Ukrainie i Serbii malowało olejne obrazy na płótnie, które stały się klatkami kluczowymi w filmie.  Artyści do tej pory poświęcili ponad 200 000 godzin pracy. Do malowania wykorzystano farby marki Cobra firmy Royal Talens. Farby te są rozpuszczalne w wodzie, dzięki czemu są znacznie bardziej ekologiczne i  zdrowsze dla malarzy. Animatorzy uzupełniali ujęcia namalowane przez malarzy, by całość filmu była płynna i przyjemna dla oka.  

Chłopi, Key Frame, Jagna, Kowal, Wesele, LowRes

Scenariusz filmu opiera się na epopei Reymonta, za którą dostał Nagrodę Nobla, pokonując Thomasa Manna, Thomasa Hardy'ego i Maksyma Gorkiego. Powieść „Chłopi” uważana jest za najbardziej wiarygodną kronikę społeczeństwa chłopskiego, jaka kiedykolwiek powstała. – Reymont swój opis świata malował słowami, podczas gdy my malujemy film dosłownie w stylu jemu współczesnych z ruchu Młodej Polski, do którego Reymont też należał. Na dużym ekranie pojawią się interpretacje dzieł takich artystów jak Józef Chełmoński, Ferdynand Ruszczyc czy Julian Fałat – dodaje DK Welchman.  

Powieść i malarstwo wzbogaca porywająca muzyka korzeni zinterpretowana przez Łukasza L.U.C.-a Rostkowskiego. Kompozytor wraz ze słowiańskim kolektywem światowej klasy muzyków stworzył magiczny pejzaż dopełniający piękno malowanych obrazów. W projekcie biorą udział m.in. Tęgie Chłopy, Laboratorium Pieśni, T.Etno czy Maria Pomianowska.  

Za produkcję „Chłopów” odpowiada BreakThru Films. „Twój Vincent”, poprzednia produkcja studia, zarobił ponad 42 miliony dolarów od premiery kinowej, co czyni go jedną z najbardziej udanych animacji wszech czasów dla dorosłych widzów. Po premierze obrazy z filmu objechały świat na specjalnej wystawie. Te obrazy są już w sprzedaży i można je kupić na stronie: LovingVincent.com/Paintings. 

Autorami zdjęć do „Chłopów” są Radosław Ładczuk, Kamil Polak i Szymon Kuriata, kostiumy przygotowała Katarzyna Lewińska, a scenografię Elwira Pluta. Szefem animacji malarskiej jest Piotr Dominiak, za postprodukcję odpowiadają Łukasz Mackiewicz i Michał Janicki. Dystrybutorem filmu w Polsce jest NEXT FILM.  

Chłopi, Key Frame, Jagna podczas wesela

CHŁOPI 
Premiera: 13 października 

Reżyseria: DK Welchman, Hugh Welchman 

Scenariusz: DK Welchman, Hugh Welchman 

Zdjęcia: Radosław Ładczuk, Kamil Polak, Szymon Kuriata  

Montaż: DK Welchman

Scenografia: Elwira Pluta 

Kostiumy: Katarzyna Lewińska  

Charakteryzacja: Waldemar Pokromski 

Muzyka: Łukasz L.U.C. Rostowski  

Dźwięk: Michał Jankowski 

Reżyseria obsady: Ewa Brodzka  

Reżyser animacji: Piotr Dominiak 

Efekty specjalne: Kamil Polak  

Supervisor VFX: Łukasz Mackiewicz

Producent liniowy: Tomasz Wochniak 

Producenci: Hugh Welchman, Sean Bobbitt 

Produkcja: BreakThru Films 

Współfinansowanie: Polski Instytut Sztuki Filmowej 

Dystrybucja: NEXT FILM 

Międzynarodowy agent sprzedaży: New Europe Film Sales 

 Obsada (rola wykorzystana w animacji): Kamila Urzędowska (Jagna), Robert Gulaczyk (Antek), Mirosław Baka (Boryna), Andrzej Konopka (Wójt), Ewa Kasprzyk (Dominikowa), Sonia Mietielica (Hanka), Małgorzata Kożuchowska (Organiścina), Sonia Bohosiewicz (Wójtowa), Maciej Musiał (Jasio), Dorota Stalińska (Jagustynka), Julia Wieniawa (Marysia Pastuszka), Mateusz Rusin (Mateusz).  

Oficjalny teaser "Chłopów"

informacja prasowa

Cyfrowa premiera "Partity" Witolda Lutosławskiego I NFM Orkiestra Kameralna Leopoldinum pod dyrekcją Richarda Tognettiego

13 listopada 2026 roku miała miejsce cyfrowa premiera "Partity" Witolda Lutosławskiego, nagranej przez NFM Orkiestrę Kameralną Leo...

Popularne posty