Alfred Lenica: „Z pracowni” artysty

W dniach od 3 września do 19 października 2014 roku otwarta będzie we wrocławskim Muzeum Narodowym wystawa Alfreda Lenicy – taszysty i abstrakcjonisty. Jest to pierwsza od lat tak obszerna ekspozycja prac artysty, ukazująca rozwój jego twórczości.

Alfred Lenica, Abstrakcja, 1960

Liczący około 200 prac zbiór pochodzi w większości z byłej pracowni artysty. Zostały one zakupione przez prywatnego kolekcjonera sztuki. Wystawa obejmuje prace olejne i wykonane na papierze, reprezentujące rozwój tego wybitnego artysty, począwszy od lat 40. ub. wieku. Odnajdziemy na wystawie kolaże, akwarele, gwasze, dzieła inspirowane kubizmem i  informelem, ale przede wszystkim duże obrazy olejne, abstrakcjonistyczno – metaforyczne i surrealistyczne.

Niektóre z nich są po raz pierwszy prezentowane publicznie. Są to prace z lat 40., głównie akwarele, monotypie, gwasze i rysunki, a także wczesne abstrakcje. Inne – jak wielkoformatowe kompozycje olejne z lat 50 - 70. – były już prezentowane na znaczących wystawach w Polsce i za granicą, m.in. w Paryżu, Skopje, Genewie, Mediolanie. One to sprawiły, że Alfred Lenica uchodzi za ikonę malarstwa taszystowskiego w Polsce. Obrazy te to m.in. ”Plamy na niebie i ziemi” (1956-1958), Jutrzenka” (1957), ”Maska” (1958), ”Formy wibrujące”(1958).

Alfred Lenica, Chimery, fot. Piotr Hrehorowicz

Są to piękne kompozycje barwne o niezwykłej różnorodności form, wysmakowanych tonacjach kolorystycznych i wyrafinowanych kształtach, poetyckie – odwołujące się do literackich skojarzeń i gry wyobraźni – wyjaśniała podczas konferencji autorka katalogu wystawy, Beata Gawrońska – Oramus, która zajmuje się twórczością Lenicy od kilku lat. Sobie znanymi narzędziami i sposobami zdejmował miejscami kolor zewnętrzny obrazu i odsłaniał będące pod spodem jaśniejsze warstwy malatury, uzyskując efekt świetlistości barw – przenikania światła z wnętrza obrazu.

Alfred Lenica, Silnik biologiczny II

Słowa te możemy odnieść w szczególności do takich obrazów jak ”Silnik biologiczny” (1962) czy ”Erynie” (1962), wyróżnione przez krytykę w recenzjach z wystawy w Krzysztoforach w 1965 roku.

O tym, że Alfred Lenica jest artystą nie tylko polskim, ale europejskim, mówił inny uczestnik konferencji – znany francuski historyk i teoretyk sztuki o polskich korzeniach: prof. Andrzej Nakov. Dowodził mianowicie, że artysta zaistniał na Zachodzie już w okresie dwudziestolecia wojennego.

Alfred Lenica był artystą wielostronnie uzdolnionym. Ukończywszy konserwatorium, grał na skrzypcach, a jednocześnie pogłębiał swoje malarskie zainteresowania, studiując w Prywatnym Instytucie Sztuk Pięknych, prowadzonym przez Adama Hannytkiewicza. W latach 40. zbliżył się z krakowską awangardą i zaprzyjaźnił z Tadeuszem Kantorem. W 1948 wziął udział w I Wystawie Sztuki Nowoczesnej w Krakowie, zorganizowanej przez twórcę Teatru Cricot 2. W 1949 kierował zespołem malarzy dekorujących hotel Bazar w Poznaniu. Również rodzinne koneksje wpłynęły na rozwój malarstwa Lenicy stymulująco. Poślubił córkę malarza Piotra Kubowicza – Janinę i wychował na artystów dwoje swoich dzieci: Danutę (prywatnie żonę Tadeusza Konwickiego) i Jana.

Alfred Lenica, Kompozycja

Fakt, że był wykształconym muzykiem, wpłynął znacząco na jego malarstwo. W jego obrazach łatwo dostrzec muzyczny rytm. Zwiedzając wystawę, warto również zwrócić uwagę na charakterystyczne tytuły obrazów. Świadczą one o wrażliwości artysty również na słowo i częstokroć mają poetycki charakter: ”Biesiada i miłosna elegia” (1973), ”Zbiór przedmiotów ułomnych” (1971), ”Zakładanie wędzidła” (1959), ”Wielorakie dojrzewanie do ułomności” (1971)…

Alfred Lenica, Pejzaż fantastyczny

Piękne kolorystycznie olejne kompozycje Alfreda Lenicy tworzą niepowtarzalny klimat. Zapraszamy zatem do ”pracowni artysty” w Muzeum Narodowym we Wrocławiu!

Artykuł ukazał się na portalu Kulturaonline we wrześniu 2014 roku.

Niewinni czarodzieje. Prace artystek i artystów II Grupy Krakowskiej z kolekcji Muzeum Narodowego w Szczecinie

W 1960 roku Andrzej Wajda nakręcił film „Niewinni czarodzieje” według scenariusza Jerzego Andrzejewskiego i Jerzego Skolimowskiego. Reżyser w latach 1946–1949 studiował na krakowskiej ASP rozpoczynając swoją artystyczną karierę od malarstwa. Wystawa „Niewinni czarodzieje”, eksponując kilkadziesiąt dzieł z tamtego okresu – obrazy, rysunki, grafiki i reliefy – przypomina artystycznie wyjątkową formację, tworzoną przez wybitne indywidualności w szczególnym politycznym kontekście. 

W tym samym czasie w Krakowie na podstawie licznych przed– i powojennych inicjatyw artystycznych powstała jedna z bardziej rozpoznawalnych współczesnych formacji twórczych – II Grupa Krakowska, którą kreowali wybitni polscy artyści m.in. Tadeusz Kantor, Maria Jarema, Jonasz Stern, Jerzy Nowosielski i Tadeusz Brzozowski. Tytuł wystawy, zaczerpnięty z wyjątkowego w dorobku Andrzeja Wajdy filmu, jest metaforą wspólnoty doświadczenia pokolenia powojennej inteligencji, która w sztuce i w muzyce (w filmie Wajdy jazz jest jednym z protagonistów) poszukiwała wolności i możliwości autoekspresji. W twórczości Wajdy „Niewinni czarodzieje” są obrazem nietypowym. W tytule reżyser nawiązał co prawda do bliskiej mu tradycji romantycznej (fraza pochodzi z pierwszej części „Dziadów” Adama Mickiewicza), jednak akcja filmu opiera się na innym pomyśle fabularnym i odwołuje do innych problemów, dylematów niż wcześniejsze jego filmy, takie jak „Pokolenie”, „Popiół i diament” czy „Lotna”. Niewinni czarodzieje to młodzi inteligenci, artyści, którzy nie mogąc pogodzić się z szarą rzeczywistością uciekają przed nią w autokreację. Relacje pomiędzy nimi oparte są na swoistej grze i bezustannej konfabulacji w zamkniętym kręgu towarzyskim. Zaczarowują rzeczywistość, symulują inny, lepszy świat, w którym istnieje wybór i wolność, możliwość spełnienia marzeń. 

Artyści funkcjonujący w rzeczywistości realnego socjalizmu, w tak kreowanym sztucznym świecie, tworzyli namiastkę nieskrępowanej wolności. Życie artystyczne w Polsce ewoluowało w latach 50. i 60. ubiegłego wieku od systemu totalitarnego do postaci „miękkiej dyktatury”. Odmrożona polityka kulturalna uznawała prawo twórcy do ekspresjonistycznej emocji i artystycznego eksperymentu pod warunkiem, że nie naruszał on politycznych dogmatów. Znamienna dla ówczesnej sztuki polskiej jest niechęć do praktyk jawnie kontestatorskich, zwłaszcza dotyczących sfery społeczno-politycznej i krytyki systemu władzy. Polska formuła nowoczesności bardziej estetycznie traktowała nowe kierunki artystyczne, które na Zachodzie związane były z próbą zmiany sposobu rozumienia sztuki i roli artysty. Przedstawiciele polskiego modernizmu w malarstwie, po odwilży wybrali autonomię sztuki, stroniąc od tematów zaangażowanych społecznie. 

Wystawa „Niewinni czarodzieje”, eksponując kilkadziesiąt dzieł z tamtego okresu – obrazy, rysunki, grafiki i reliefy – przypomina artystycznie wyjątkową formację, tworzoną przez wybitne indywidualności w szczególnym politycznym kontekście. 

Niewinni czarodzieje. 
Prace artystek i artystów II Grupy Krakowskiej z kolekcji Muzeum Narodowego w Szczecinie

Muzeum Narodowe w Szczecinie – Muzeum Sztuki Współczesnej

17 lipca – 29 sierpnia 2021

Artyści: Tadeusz Brzozowski, Maria Jarema, Tadeusz Kantor, Alfred Lenica, Jadwiga Maziarska, Adam Marczyński, Kazimierz Mikulski, Jerzy Nowosielski, Karol Pustelnik, Erna Rosenstein, Janina Kraupe-Świderska, Jerzy Skarżyński, Jonasz Stern, Bogusław Szwacz, Jan Tarasin, Jerzy Tchórzewski, Marian Warzecha, Jerzy Wroński

Kuratorka: Marlena Chybowska-Butler

informacja prasowa

Artyści z Krakowa. II Grupa Krakowska - nowa wystawa w MOCAK-u

30 marca 2023 roku w Muzeum Sztuki Współczesnej w Krakowie zostanie otwarta wystawa "Artyści z Krakowa. II Grupa Krakowska". Wśród zaprezentowanych artystów znajdą się m. in. prace Tadeusza Kantora, Jerzego Nowosielskiego, Alfreda Lenicy i Jerzego Tchórzewskiego.

Grupa Krakowska – mit założycielski polskiej sztuki współczesnej

W 1957 roku powstała II Grupa Krakowska – stowarzyszenie niezależnych artystów, myślących każdy inaczej, ale tak samo oddanych sztuce. Byli indywidualistami, jednak łączyło ich zainteresowanie nowoczesnością. Podstawowym warunkiem zaproszenia do Grupy była „nerwica” twórcza – wyczucie narkotyku związanego z uprawianiem sztuki. Takim podejściem II Grupa Krakowska o kilka lat wyprzedziła Fluxus. Stała się polską awangardą postmodernizmu. Wbrew nazwie członkami mogli być również artyści z innych miast.

W 1958 roku Grupa wystąpiła do urzędu miejskiego z prośbą o przyznanie im lokalu na galerię. Kraków zawsze był odważny w takich sprawach[1]. Otrzymała piwnicę w Pałacu Krzysztoforskim. Ta odważna decyzja urzędników była zarówno gestem politycznym, jak i kulturowym. Na fali resztek odwilży ofiarowano artystom przestrzeń do uprawiania sztuki – a przy okazji i niechcący – miejsce do ćwiczenia niezależności artystycznej. Grupa Krakowska wykorzystała obie możliwości. Galeria Krzysztofory była pierwszym w historii Polski miejscem ekspozycyjnym ofiarowanym artystom.

Każdy członek Grupy miał prawo do wystawiania w Krzysztoforach. To wynikało z jej demokratycznych założeń. Jednak w pewnym momencie pojawiła się dyktatura. Zasady krzysztoforskie uległy osobowości Tadeusza Kantora, którego talent i ego były nie do przebicia i nie do przegadania. To był drapieżnik o ekspansywnej naturze, który z łatwością zmieniał „skóry mentalne”. Malował ekspresyjne obrazy, wymyślał dowcipne happeningi, tworzył patetyczny teatr oraz pisał wnikliwe i prorocze manifesty. Zniewalał, ale jeszcze bardziej fascynował i inspirował.

Dominacja Kantorowska skończyła się wraz z powstaniem Cricoteki. Galeria Krzysztofory powróciła do dawnej otwartości i demokracji. Oczywiście kontrolowanej jakością artystyczną. Przez 52 lata istnienia zorganizowano w Krzysztoforach kilkaset wystaw, performansów, spotkań, wykładów i przedstawień teatralnych. Oprócz członków Grupy wystawiali artyści z całego świata.

Po Stanisławie Balewiczu dyrektorem Krzysztoforów został Józef Chrobak. Ten detektyw kultury i demaskator jej ukrytych mechanizmów zebrał wszystkie dokumenty i plotki związane z funkcjonowaniem Galerii i Grupy, po czym wydał je w wielotomowej serii Grupa Krakowska (dokumenty i materiały). Dzięki jego dociekliwości i pracy działanie tej najważniejszej formacji artystów w Polsce powojennej zyskało trwały i profesjonalny obraz w historii sztuki.

W pewnym momencie – po połowie lat 90. – Grupa Krakowska „przestała się rozmnażać”. Najprawdopodobniej uznano, że wyczerpał się sens tego typu inicjatyw. Na pewno tak uważał Józik Chrobak. W każdym razie Grupa Krakowska postanowiła popełnić indiańskie samobójstwo. Dzisiaj żyje jeszcze tylko kilku członków: Janusz Tarabuła, Andrzej Kostołowski i Zbigniew Warpechowski.

Ale pamięć o tym imperium artystów wydaje się bezpieczna.

[1] 14 lat później, w 1972 roku, zwróciłam się do Wydziału Kultury Urzędu Miasta o zgodę na prowadzenie prywatnej galerii w moim mieszkaniu. I zgodę otrzymałam!

Maria Anna Potocka

Artyści z Krakowa. II Grupa Krakowska
30.03.2023 - 24.09.2023

Wernisaż:

30.03.2023 godz. 18

Artyści:

Jerzy Bereś

Tadeusz Brzozowski

Józef Chrobak

Maria Jarema

Julian Jończyk

Jerzy Kałucki

Tadeusz Kantor

Janina Kraupe-Świderska

Alfred Lenica

Adam Marczyński

Jadwiga Maziarska

Kazimierz Mikulski

Daniel Mróz

Jerzy Nowosielski

Jan Pamuła

Andrzej Pawłowski

Marek Piasecki

Maria Pinińska-Bereś

Mieczysław Porębski

Karol Pustelnik

Erna Rosenstein

Teresa Rudowicz

Bogusław Schaeffer

Jerzy Skarżyński

Maria Stangret

Jonasz Stern

Janusz Tarabuła

Jan Tarasin

Jerzy Tchórzewski

Danuta Urbanowicz

Witold Urbanowicz

Adam Walaciński

Zbigniew Warpechowski

Marian Warzecha

Jerzy Wroński

Kurator:

Maria Anna Potocka

Koordynatorzy:

Betina Fekser

Anna Jeznach

informacja prasowa

Wydarzenia w Muzeum Narodowym we Wrocławiu i Oddziałach 1–6.04.2025

 „Styl trubadurów” obecny w modzie zachodnioeuropejskiej XVIII stulecia będzie tematem wykładu z cyklu „Galeria mody” dr Małgorzaty Możdżyńskiej-Nawotki. Prelegentka oprowadzi także po wystawie „Moda historia osobista” przybliżając niezwykłą garderobę prof. Ireny Huml. W Muzeum Etnograficznym odbędzie się spotkanie autorskie z Hanną Gollą, autorką publikacji „Stroje regionalne osadników na Dolnym Śląsku”. Zaplanowano także wydarzenia towarzyszące wystawie „Pisanki i palmy wielkanocne” – oprowadzanie z audiodeskrypcją, warsztaty wycinankarskie oraz wykład o dawnych i współczesnych formach świętowania Wielkiej Nocy.

Wystawa "Moda. Historia osobista"

Muzeum Narodowe we Wrocławiu

5.04, g. 11:00

Moda naszych babć. Warsztaty plastyczne Karoliny Rzepki dla dzieci w wieku 6–12 lat w ramach wydarzeń towarzyszących wystawie „Moda – historia osobista”

Oglądając stare zdjęcia naszych bliskich, często zwracamy uwagę na ich stroje, fryzury czy eleganckie dodatki. Czy Twoja babcia lub ciocia była fanką power dressingu, zwiewnych haftowanych sukienek, a może to zwierzęce wzory królowały w jej szafie? Podczas zwiedzania wystawy czasowej „Moda – historia osobista” porozmawiamy o trendach w modzie lat 70. i 80. oraz wielkiej kreatywności naszych babć (oraz bohaterki wystawy, prof. Ireny Huml) w zdobywaniu wymarzonych kreacji i materiałów w trudnych czasach PRL-u.

Bilety w cenie 10 zł

Zapisy: edukacja@mnwr.pl, 71 372 51 48

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu

5.04, g. 13:00

Kartki wielkanocne. Przedświąteczne warsztaty artystyczne dla młodzieży i dorosłych, prowadzenie: Aida Domisiewicz | Studio scrapbookingu „13 arts”

W trakcie 2-godzinnego spotkania stworzymy unikatową, warstwową kartkę wielkanocną oraz pasującą ozdobę – minitamborek do powieszenia na drzwi, okno lub ścianę. Kartka będzie opakowana w eleganckie pudełko z szybką, z miejscem na życzenia oraz drobny upominek. Do realizacji projektu posłużą ozdobne papiery z kolekcji „Pastel Spring”, kolorowe tusze i inne dodatki artystycznej marki „13 arts”. Wszystkie materiały dostępne będą na miejscu.

Bilety w cenie 20 zł do nabycia online

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu

6.04, g. 11:00

Sztuka klasycyzmu. Wykład Izabeli Trembałowicz-Chęć w ramach cyklu „Kurs historii sztuki”

Pod koniec XVIII w. Europa na nowo odkryła i zachwyciła się klasyczną estetyką starożytnych Greków oraz Rzymian. Stawiane w miastach, ale i w sielskich zakątkach budynki nawiązywały formą do greckich świątyń z ich kolumnadami i trójkątnymi tympanonami. Dominował kolor biały, odcienie szarości, kontur, czysta linia, matematycznie wyliczone piękno. Co spowodowało, że na nowo pokochano helleńsko-rzymską spuściznę?

Bilety w cenie 15 zł

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu, s. 116

6.04, g. 13:00

„Moda – historia osobista” – oprowadzanie kuratorskie. Prowadzenie: dr Małgorzata Możdżyńska-Nawotka

Wystawa czasowa „Moda – historia osobista. Profesor Irena Huml (1928–2015)” nie tylko odnosi się nie tylko do indywidualnej biografii zmarłej 10 lat temu prof. Ireny Huml, ale także rzuca światło na historię ubioru w PRL-u, zagadnienia związane z rolą i funkcjonowaniem kobiety w tej rzeczywistości, a także inspiruje pytania o trwałość przedwojennych inteligenckich postaw w nowej rzeczywistości, o emancypację, funkcjonowanie kobiet w świecie akademickim i artystycznym, o rodzimą recepcję trendów międzynarodowych czy o rolę mody w procesach modernizacyjnych.

Wstęp z biletem na wystawę czasową

Zapisy: edukacja@mnwr.pl, 71 372 51 48

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu

6.04, g. 15:00

Telimena i inne, czyli „styl trubadurów” i modowa epifania. Wykład dr Małgorzaty Możdżyńskiej-Nawotki w ramach cyklu „Galeria mody”

W ostatniej dekadzie XVIII stulecia w modzie zachodnioeuropejskiej pojawił się nowy nurt historyzujący odwołujący się do romantycznej wizji średniowiecza. Jego miłośniczką była Telimena, jedna z najbarwniejszych, a także najbardziej zainteresowanych modą i strojami kobiecych postaci polskiej literatury. Dowodzi tego – subtelnie, lecz niepodważalnie – opisany przez Mickiewicza jej „ubiór galowy zbyt wykwintny na wieś i na dzień powszedni”, w którym pojawia się na kolacji w Soplicowie w księdze I „Pana Tadeusza”. Telimena nie była w swoim guście odosobniona, a poznanie tajemnic „stylu trubadurów” pozwala lepiej zrozumieć wiele dzieł literatury i malarstwa.

Wstęp wolny

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu, s. 116

Wydarzenia wielkanocne w Muzeum Etnograficznym

Muzeum Etnograficzne

1.04, g. 16:00

Spotkanie autorskie z Hanną Gollą, autorką publikacji „Stroje regionalne osadników na Dolnym Śląsku”, prowadzenie: Marta Derejczyk

Katalog „Stroje regionalne osadników na Dolnym Śląsku” przedstawia kolekcję Działu Tkanin i Strojów Muzeum Etnograficznego we Wrocławiu liczącą prawie 500 zabytków i obejmującą bardzo różnorodne, głównie odświętne, stroje tradycyjne przywiezione na Dolny Śląsk po 1945 r. Jest to część tego typu zbiorów wrocławskiego muzeum, która związana jest z osadnikami przesiedlonymi spoza terytorium współczesnej Polski – w większości z Kresów Wschodnich, z województw jakie istniały w okresie II Rzeczypospolitej: stanisławowskie, tarnopolskie, lwowskie, wołyńskie, poleskie, nowogródzkie i wileńskie oraz z Bukowiny rumuńskiej i Bośni. Najpiękniejsze z przedstawionych w publikacji ubiorów prezentowane były na wystawie czasowej „Strojni Kresowiacy” (16 listopada 2024 – 2 marca 2025).

Wstęp wolny

Miejsce: Muzeum Etnograficzne

5.04, g. 13:00

„Pisanki i palmy wielkanocne” – oprowadzanie z audiodeskrypcją. Oprowadzanie dla osób z niepełnosprawnością wzroku po wystawie czasowej „Pisanki i palmy wielkanocne”, prowadzenie: Olga Budzan

Prezentowane na wystawie pisanki, palmy i pająki wielkanocne wykonane zostały przez aktywnie działających twórców. Wystawa jest okazją do obserwowania rozwoju, kierunku zmian i artystycznych trendów tworzenia rekwizytów i ozdób wielkanocnych. Dział Edukacji Muzeum Etnograficznego przygotował pomoce dotykowe przeznaczone dla osób biorących udział w oprowadzaniu.

Bilety w cenie 3 zł

Zapisy: edukacja@muzeumetnograficzne.pl, 71 344 33 13

Miejsce: Muzeum Etnograficzne

5.04, g. 14:00

Niecodzienna codzienność – czas wielkanocnego świętowania. Wykład Agnieszki Szepetiuk-Barańskiej towarzyszący wystawie „Pisanki i palmy wielkanocne”

Zapraszamy w podróż do źródeł zwyczajów związanych z obchodzonymi na wiosnę świętami. Opowieść poświęcona zostanie dawnym i współczesnym formom świętowania oraz zmieniającym się okolicznościom i zachowaniom. Będzie też mowa o przeganianiu złych mocy, pomnażaniu energii, hałasie i ucztowaniu. Wykład zakończy się zwiedzaniem wystawy czasowej „Pisanki i palmy wielkanocne”, na której obejrzeć można poruszające wyobraźnię przedmioty współczesnej plastyki obrzędowej.

Wstęp z biletem na wystawę czasową

Miejsce: Muzeum Etnograficzne

6.04, g. 12:00

Zajączki, kogutki i drzewka. Warsztaty rodzinne dla dzieci w wieku 6–12 lat w ramach cyklu „Etno w południe”, prowadzenie: Olga Budzan

Wielkanoc wycinanką stoi! Zbliżające się święta są świetną okazją do wzięcia udziału w warsztatach wycinankarskich. Podczas spotkania w muzeum będzie można wykonać wycinankę z tradycyjnymi motywami wielkanocnymi takimi jak kogutki, zajączki i drzewka. Umieścimy je tam, gdzie ich miejsce – pośród wyciętych z papieru kwiatów. Przy okazji będzie można dowiedzieć się nieco o symbolice związanej z najważniejszym świętem w roku obrzędowym. 

Bilety w cenie 10 zł

Zapisy: edukacja@muzeumetnograficzne.pl, 71 344 33 13

Miejsce: Muzeum Etnograficzne

Warsztaty w Pawilonie Czterech Kopuł

Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

5.04, g. 11:00

Sygnał malarski. Zajęcia plastyczno-ruchowe Barbary Przerwy dla dzieci w wieku 6–10 lat w ramach cyklu „Muzealne poruszenie”

Czym jest akcent barwny? Co to znaczy, że barwy ze sobą kontrastują? I dlaczego Alfred Lenica twierdził, że kolor jest muzyką obrazu? Zapraszamy do zabawy wśród wszystkich barw tęczy! Będziemy tańczyć z kolorowymi tkaninami i tworzyć wielobarwne kolaże!

Bilety w cenie 10 zł

Zapisy: edukacja.pawilon@mnwr.pl, 71 712 71 81

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł

5.04, g. 12:00

Performance w muzeum. Wykład Justyny Oleksy w ramach cyklu „Kurs historii sztuki. Klasycy nowoczesności”

Wykład o performansach w muzeum będzie próbą analizy zjawiska, w którym performer wkracza w muzealną przestrzeń. Wychodząc od różnych definicji performansu, próbując pochwycić performatywne momenty w tradycyjnych spektaklach teatralnych, spróbujemy przyłapać i opisać ten szczególny rodzaj uwagi, który jest charakterystyczny dla obecności performera w muzeum.

Bilety w cenie 15 zł

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł

5.04, g. 13:00

Pragnę ubrać na siebie obraz. Integracyjne warsztaty sensoryczne w ramach cyklu „Ramię w ramię” z audiodeskrypcją oraz tłumaczeniem na polski język migowy. Prowadzenie: Barbara Przerwa, tłumaczenie PJM: Elżbieta Resler

Zapraszamy na warsztaty projektowania mody w oparciu o wybrane dzieła sztuki. Z prac Marii Jaremy zapożyczamy delikatność i przewiewność. Z obrazów Józefa Hałasa geometryczne figury. U Alfonsa Mazurkiewicza i Konrada Jarockiego poszukamy plisów i falban. Obrazy Stefana Gierowskiego to już modowa klasyka, czarno-czerwony zestaw oraz szarość z akcentem barwnym. Czy malarstwo może stać się natchnieniem do projektowania mody? Przekonajcie się sami!

Bilety w cenie 20 zł (bilet specjalny w cenie 3 zł)

Zapisy: edukacja.pawilon@mnwr.pl, 71 712 71 81

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł

5.04, g. 14:00

Sztuka z serca. Integracyjne warsztaty rodzinne dostosowane do potrzeb osób w spektrum. Prowadzenie: dr Agata Iżykowska-Uszczyk

Zastanawialiście się kiedyś, na jakiej wysokości jest Wasze serce? Edward Krasiński, jeden z artystów prezentowanych na wystawie stałej w Pawilonie Czterech Kopuł, zadał sobie to pytanie. Obejrzymy jego prace „Interwencje”, a przy okazji dowiemy się, jaki był ulubiony kolor artysty oraz co tak naprawdę znaczy sztuka konceptualna.

Bilety w cenie 10 zł

Zapisy: edukacja.pawilon@mnwr.pl, 71 712 71 81

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł

5.04, g. 18:00

Prawdopodobieństwo nieprawdopodobne. Warsztaty tańca intuicyjnego dla dorosłych w ramach cyklu „Co mnie porusza w sztuce współczesnej”, prowadzenie: Barbara Przerwa

To będzie gra w kości z samym sobą! Pod wpływem natchnienia płynącego z prac Stanisława Dróżdża i Ryszarda Winiarskiego będziemy poszukiwać połączeń pomiędzy prawdopodobieństwem i przypadkiem. Wartością stałą i niezmienną będzie nasz szkielet, rzuty kośćmi do gry wyznaczą kierunek naszych improwizacji!

Bilety w cenie 20 zł 

Zapisy: edukacja.pawilon@mnwr.pl, 71 712 71 81

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł

informacja prasowa

Wydarzenia w Muzeum Narodowym we Wrocławiu 24-26.11.2023

Muzeum Narodowe we Wrocławiu zaprasza na wydarzenia, które obfitować będą w ciekawe wykłady, W Muzeum Etnograficznym zaplanowano coniedzielne warsztaty dla dzieci z cyklu „Etno w południe”, tym razem najmłodsi zrobią wycinanki na pożegnanie jesieni. Pawilon Czterech Kopuł zaprasza m.in. na wykłady: Adama Pacholaka „Od królowej do służącej. Kobiety rokoka w filmie”, Małgorzaty Micuły o twórczość Zofii Glazer-Rudzińskiej oraz Michała Pieczki o rokoku w Europie i na świecie.

Skarb Średzki i bankierzy średniowiecznej Europy - wykład Jacka Witeckiego,
fot. Arkadiusz Podstawka, MN Wr 

Muzeum Narodowe we Wrocławiu

25.11, g. 11:00

Złote skarby średniowiecza – warsztaty plastyczne z tłumaczeniem na język ukraiński, wydarzenie w ramach cyklu „Radość ze sztuki”. Prowadzenie: Sławomir Ortyl

Dlaczego średniowieczne obrazy mają złote tło? Czy „złote” rzeźby rzeczywiście są złote? Komu św. Mikołaj podrzucił trzy złote kule? Czy smoki strzegły tylko księżniczek? Jaki skarb trzymano w relikwiarzu św. Doroty? I dlaczego korona ze Skarbu Średzkiego jest tak mała? Poza tym jak się nazywa osoba pracująca w złocie i kto jest patronem tego zawodu? Z takiej wyprawy nie sposób wyjść bez własnej korony – złotej, to oczywiste!

Wstęp wolny

Zapisy: edukacja@mnwr.pl, 71 372 51 48

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu 

25.11, g. 12:00

Szklane historie. O współczesnym projektowaniu kryształu w Hucie Julia – wykład Katarzyny Świątek towarzyszący wystawie „Szklane życiorysy”

Będzie to opowieść o kryształowych projektantkach i projektantach, a także o roli szlifowanego szkła we współczesnym świecie i wyzwaniach, które zmieniają oblicze tego tradycyjnego rzemiosła.

Wstęp wolny

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu, s. 116

25.11, g. 12:00

Ciekawostki muzealne: „Podniebna podróż z kolorowymi ptakami” [PJM] – warsztaty plastyczne z tłumaczeniem na polski język migowy, wydarzenie w ramach cyklu „Sztuka w mig!”. Prowadzenie: Michał Pieczka

Ptaki to niezwykle barwne i piękne stworzenia, które dodatkowo posiadły umiejętność latania. Podczas specjalnego oprowadzania po galeriach Muzeum Narodowego we Wrocławiu odszukamy wspólnie obrazy i rzeźby ukazujące te skrzydlate istoty. Postaramy się także nazwać poszczególne gatunki ptaków. W drugiej części spotkania jego uczestnicy wykonają z różnych materiałów własne figurki ptaków rzeczywiście istniejących w przyrodzie bądź fantastycznych.

Wydarzenie realizowane w ramach programu Kultura Dostępna 2023, dofinansowane ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Wstęp wolny

Zapisy: edukacja@mnwr.pl, 71 372 51 48

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu

25.11, g. 14:00

Skarb Średzki i bankierzy średniowiecznej Europy – wykład Jacka Witeckiego w ramach wydarzeń towarzyszących wystawie „Skarb Średzki. Bankierzy króla”

Autor prelekcji – i zarazem kurator wystawy – przedstawi dzieje średzkiej społeczności żydowskiej i jej kontaktów z dworem królewskim w Pradze na tle działalności banków najbogatszych miast średniowiecznej Europy. Przybliży intrygujące kwestie związane z okolicznościami, w jakich złote precjoza trafiły na Śląsk i zamurowane w skrytce piwnicznej kamienicy średzkiej czekały ponad pięćset lat na odkrycie.

Wstęp wolny

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu, s. 116

26.11, g. 10:30

Sztuka starożytnej Grecji – wykład Izabeli Trembałowicz-Chęć w ramach cyklu „Kurs historii sztuki”

Czy kiedy mieszkańcy starożytnej Grecji tworzyli sztukę, mogli przypuszczać, że opracowane przez nich porządki architektoniczne, kanony postaci, a nawet malarstwo, będą wykorzystywane twórczo lub wręcz odtwórczo przez następne dwa i pół tysiąca lat? Na to pytanie wykład nie odpowie, ale jego słuchacze będą mogli zapoznać się z najważniejszymi dziełami greckiej architektury, rzeźby i malarstwa oraz przekonać się, jak bardzo sztuka Hellady wciąż jest obecna w otaczającej nas rzeczywistości.

Bilety w cenie 10 zł

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu, s. 116

Marfa - mekka artystów na teksańskim pustkowiu,
fot. Justyna Chojnacka, MNWr

26.11, g. 12:00

Marfa – mekka artystów na teksańskim pustkowiu – wykład Justyny Chojnackiej w ramach cyklu „Jakie to amerykańskie!”

Naturalna pustynna sceneria maleńkiego miasteczka kolejowego na pustyni Chihuahuan w dalekim zachodnim Teksasie ma niezwykłą moc przyciągania. Przyjeżdżają tu miłośnicy starych filmów, chcący zobaczyć kowbojskie kapelusze na tle przykurzonych pejzaży, jak z kadrów kręconego tam w 1956 roku słynnego filmu „Olbrzym”. Powodem przyjazdu stały się także rozsławione już w całej Ameryce tajemnicze światła, tańczące u podnóża gór Chinati, a także sfotografowanie się na tle fikcyjnego butiku Prady.

Położona setki mil od większego miasta i kilka godzin jazdy od najbliższego lotniska Marfa tworzy także idealną przystań dla poszukujących wytchnienia i spokoju. To właśnie przyciągnęło w latach 70. XX w. jednego z pionierów minimalizmu, amerykańskiego artystę Donalda Judda, który w Marfie stworzył swój dom, miejsce pracy i wyjątkową przestrzeń wystawienniczą. Jego wizja stworzenia na pustyni ośrodka sztuki minimalistycznej zainspirowała wielu, którzy w następnych dziesięcioleciach przenieśli się do Marfy i stworzyli iście artystyczną enklawę. Dziś w budynkach w stylu retro skrywa się tam wiele pracowni artystycznych, galerii sztuki, a także designerskich barów i ekskluzywnych restauracji.

Welcome to Marfa!

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu, s. 116

Wystawa "Nie zapomnisz." - widok ogólny,
fot. Barbara Lekarczyk-Cisek

Muzeum Etnograficzne

26.11, g. 12:00

Wycinanka na pożegnanie jesieni – warsztaty rodzinne dla dzieci w wieku 7–12 lat w ramach cyklu „ETNO w południe”. Prowadzenie: Olga Budzan

Wycinanki inspirują projektantów, artystów i architektów. A co może inspirować samych wycinankarzy? Niektóre wycinanki mogą przedstawiać sceny z życia wsi, inne drzewa, kogutki lub gwiazdki. Podczas spotkania w muzeum będzie można zobaczyć wycinankę inspirowaną jesienią – żołędziami i dębowymi liśćmi. Uczestnicy warsztatów wykonają własną wycinankę jesienną, by zachować w pamięci ulotność tej pory roku.

Bilety w cenie 5 zł

Zapisy: edukacja@muzeumetnograficzne.pl, 71 344 33 13

Miejsce: Muzeum Etnograficzne

Ernst Wilhelm Bernhardi, Juliane von Hochberg, Śląsk, 1772,
fot. Barbara Lekarczyk-Cisek

Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

24.11, g. 16:00

O czwartej pod Kopułami –  oprowadzanie po wystawie czasowej „Szaleństwo rokoka! Fascynacja rokokiem na Śląsku (XVIII–XXI w.)”

A może by tak zacząć weekend od spotkania ze sztuką? Pawilon Czterech Kopuł zaprasza na oprowadzanie po wystawie czasowej, będącej pierwszą w historii muzealnictwa próbą zaprezentowania do tej pory niedostrzeganego, niedocenianego i pomijanego zjawiska w sztuce regionu jakim było rokoko. To także demonstracja zmian stylistycznych, które miały miejsce na Śląsku w drugiej połowie XVIII w., również ponownego zafascynowania nimi na przełomie XIX i XX w., a wreszcie szukania odpowiedzi na pytanie, czy ta stylistyka interesuje i fascynuje współczesnych.

Wstęp z biletem na wystawę czasową

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

25.11, g. 11:00

Rokokowe kolaże –  warsztaty plastyczne Grzegorza Wojturskiego dla dzieci w wieku 6–10 lat, towarzyszące wystawie „Szaleństwo rokoka! Fascynacja rokokiem na Śląsku (XVIII–XXI w.)”

Rokoko to szaleństwo łączenia form zaczerpniętych z natury z tymi, które stworzyła ludzka fantazja wiedziona tęsknotą za szczęściem, beztroską, lekkością bytu czy malowniczością. Warsztaty pozwolą dać upust kreatywności i dziecięcej spontaniczności w tworzeniu form zadziwiających. Uczestnicy wykonają je z przygotowanych tworów natury (muszle, gałązki, kamienie) oraz wybranych materiałów plastycznych (kolorowe wstążki, barwne kartony, cekiny, sznureczki). Powstaną w ten sposób rokokowe ramki oraz oprawy do przedmiotów codziennego użytku.

Bilety w cenie 5 zł

Zapisy: edukacja.pawilon@mnwr.pl, tel. 71 712 71 81 

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

25.11, g. 14:30

Od królowej do służącej. Kobiety rokoka w filmie –  wykład Adama Pacholaka towarzyszący wystawie „Szaleństwo rokoka! Fascynacja rokokiem na Śląsku (XVIII–XXI w.)”

Wyzwolone inteligentki, okrutne intrygantki, beztroskie pastereczki, przebiegłe manipulantki, pobożne cnotki, wspierające siostry – kobieta rokokowa niejedną twarz miała. Z faktu tego korzystali, z nierzadko znakomitym skutkiem, współcześni twórcy filmowi badający w swej sztuce burzliwe przemiany obyczajowe XVIII wieku. Na wykładzie spróbujemy przyjrzeć się przedstawieniom heroin wieku Oświecenia na dużym ekranie w pełnym przekroju społecznym: od monarchini Marii Antoniny, przez arystokratki „Niebezpiecznych związków”, aż po malarkę, damę i służącą w „Portrecie kobiety w ogniu”.

Wstęp wolny

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

Dotyk  - jakie w dotyku jest rokoko? fot. Aleksandra Szewdo, MNWr

25.11, g. 16:00

Dotyk: jakie w dotyku jest rokoko? Integracyjne warsztaty sensoryczne z audiodeskrypcją oraz tłumaczeniem na polski język migowy, w ramach cyklu „Rokoko w zmysłowej odsłonie” towarzyszącego wystawie „Szaleństwo rokoka!”. Prowadzenie: Barbara Przerwa, tłumaczenie PJM: Elżbieta Resler

Gdybyśmy mieli przełożyć wzrokowe wrażenia towarzyszące zwiedzaniu wystawy „Szaleństwo rokoka” na zmysł dotyku, to co byśmy odczuli? Czy zdominowałoby nas poczucie miękkości, czy byłaby to sztuka, którą możemy określić jako dającą poczucie ciepła? Zapraszamy na kolejne spotkanie wokół rokoka, w trakcie którego poznamy tę epokę przez pryzmat kolejnego zmysłu.

Wstęp z biletem specjalnym

Zapisy: edukacja.pawilon@mnwr.pl, 71 712 71 81

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

25.11, g. 18:00

Siano i sielanka – i o co tu chodzi? Warsztaty tańca intuicyjnego dla dorosłych w ramach cyklu „Co mnie porusza w sztuce współczesnej”, prowadzenie: Barbara Przerwa

Panuje tu sielankowy nastrój – i co to znaczy? Jaki ruch, gest przywodzi na myśl to stwierdzenie? Przyjrzymy się bliżej instalacji Olafa Brzeskiego „Tylko dla twoich oczu”, alegorii lata wg Francoisa Bouchera, intrpretacji Anny Orbaczewskiej sławnej „Huśtawki” Jeana-Honoré Fragonarda oraz figurkom współczesnej grupy artystów AES+E z cyklu „Europe, Europe”. Będziemy balansować w tańcu intuicyjnym pomiędzy lekkością, tęsknotą za przemijającą chwilą a problemami dyskryminacji społecznej. Skonfrontujemy ze sobą ulotność piękna natury, dramatyzm śmierci z intymnością i frywolnym erotyzmem.

Bilety w cenie 10 zł

Zapisy: edukacja.pawilon@mnwr.pl, 71 712 71 81

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

Zofia Glazer-Rudzińska, Kompozycja, 1975

26.11, g. 11:00

Odcisk ciała. Twórczość Zofii Glazer-Rudzińskiej wobec tradycji polskich rzeźbiarek – wykład Małgorzaty Micuły w ramach cyklu „Prawdziwa twarz mistrza. Artyści Pawilonu”, towarzyszący prezentacji #dziełomiesiąca w Pawilonie Czterech Kopuł

Aktywna od lat 70. XX w. Zofia Glazer-Rudzińska wypowiadała się przede wszystkim poprzez formy graficzne i rysunkowe, pozostające przez kilka dekad podstawowymi środkami jej artystycznej ekspresji. W kolekcji Muzeum Narodowego we Wrocławiu znajduje się natomiast mało znana, a dla samej twórczyni nietypowa „Kompozycja” z 1975 roku, wykonana w procesie odlewu fragmentów ciała: dłoni i nóg. Podczas wykładu przyjrzymy się realizacji Glazer, umiejscawiając ją na tle ważnej tradycji współczesnych polskich rzeźbiarek, dla których ciało – również własne – stanowiło ważną inspirację i bazę dla praktyki artystycznej. „Kompozycja” nawiązując do ponowoczesnych tendencji rzeźbiarskich zostanie przedstawiona jako praca czerpiąca z wielkiej spuścizny starszych od Glazer: Aliny Szapocznikow, Marii Pinińskiej-Bereś czy Wandy Czełkawskiej.

Wstęp wolny

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

26.11, g. 11:00

Obraz malowany odwrotnie – rodzinne warsztaty Eveliny Kachynskiej dla rodziców i dzieci w wieku do lat 2, wydarzenie w ramach cyklu #muzealniaki_pod_kopułą

A gdyby obraz namalować odwrotnie niż zawsze – pokryć płótno wieloma warstwami farb, a następnie odkrywać spodnie warstwy? W taki sposób powstawały dzieła Alfreda Lenicy, jednego z ważniejszych polskich malarzy XX wieku. Odkryjemy tajemnice jego niezwykłej techniki, która pozwalała na uzyskanie efektów podobnych do form życia podwodnego. Potem razem z Maluchami wykonamy równie abstrakcyjne meduzy.

Bilety w cenie 5 zł

Zapisy: edukacja.pawilon@mnwr.pl, 71 712 71 81

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

26.11, g. 13:00

Morskie stwory pana Lenicy – rodzinne warsztaty Eveliny Kachynskiej dla rodziców i dzieci w wieku 3–5 lat w ramach cyklu „Sztuczki w Pawilonie”

Czy trzeba być nurkiem, by dobrze namalować świat podwodny? Nie! Wystarczy być utalentowanym artystą jak Alfred Lenica. Na wystawie obejrzymy jego obrazy, na których dostrzeżemy być może różne morskie stworzenia. Następnie każdy uczestnik postara się zrobić swojego stwora z dna oceanu – równie abstrakcyjnego jak te pana Lenicy!

Bilety w cenie 5 zł

Zapisy: edukacja.pawilon@mnwr.pl, 71 712 71 81

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

26.11, g. 16:00

Rokoko w Europie i na świecie – wykład Michała A. Pieczki towarzyszący wystawie „Szaleństwo rokoka! Fascynacja rokokiem na Śląsku (XVIII–XXI w.)”

Rokoko to fascynujący fenomen w dziejach sztuki europejskiej. Styl, który wykształcił się początkowo we Francji już w pierwszej połowie XVIII wieku, bardzo szybko rozprzestrzenił się w następnym półwieczu w kolejnych krajach Europy. W każdym z nich przyjmował nieco inny, indywidualny rys. Prelegent przybliży słuchaczom sztukę rokokową w wybranych krajach Europy oraz zabierze ich w niezapomnianą podróż szlakiem rokoka po różnych rejonach Starego i Nowego Świata.

Wstęp wolny

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

informacja prasowa