56. Jazz nad Odrą: znamy gości koncertu otwarcia w Narodowym Forum Muzyki

Festiwal otworzy światowa premiera płyty wyjątkowego zestawu muzyków oraz polska pianistka nazywana nową nadzieją jazzu. W Narodowym Forum Muzyki zagrają Możdżer Danielsson Fresco Trio & Holland Baroque oraz Kasia Pietrzko Trio.

W poniedziałkowy wieczór Strefa Kultury Wrocław zaprasza na koncert otwarcia 56. edycji festiwalu Jazz nad Odrą. Na początek czeka nas występ młodej pianistki, aranżerki i kompozytorki, która od swojego debiutu w 2017 roku (album „Forthright Stories") zbiera tylko entuzjastyczne recenzje. Projekt Kasia Pietrzko Trio – oprócz artystki – tworzą Piotr Budniak, perkusista i kompozytor z długą listą muzycznych osiągnięć oraz Andrzej Święs, czołowy kontrabasista młodego pokolenia polskiej sceny jazzowej. Ich wspólne kompozycje zwracają uwagę świeżością, klarownością i przejrzystością, a grę zespołu cechuje niezwykła dbałość o dobrą jakość brzmienia.

Kasia Pierzko, fot. materiały prasowe

Gwiazdą wieczoru będzie wyjątkowy zestaw artystów. Na scenie pojawi się Leszek Możdżer, dyrektor artystyczny festiwalu wraz z Larsem Danielssonem, szwedzkim basistą i wiolonczelistą i Zoharem Fresco, perkusistą z Izraela w towarzystwie orkiestry Holland Baroque. W projektach tworzonych przez Możdżer Danielsson Fresco Trio nic nie jest oczywiste. Ich produkcje docenia się za subtelne i wyrafinowane brzmienie oraz osiąganie harmonii między kluczową dla natury jazzu improwizacją a melodyjną przystępnością. Trio ma na koncie trzy studyjne albumy: „The Time” z tytułem Diamentowej Płyty oraz „Between us and the light” oraz „Polska”, które osiągnęły już status Podwójnej Platyny. Tym razem muzycy do nagrań kolejnego albumu zaprosili orkiestrę Holland Baroque, z którą Leszek Możdżer nagrał w 2017 roku płytę „Earth Particles”. Koncert w Narodowym Forum Muzyki będzie jednocześnie premierą nowej płyty oraz inauguracją związanej z nią trasy koncertowej.

Leszek Możdżer, Lar Danielsson, Zohar Fresco, materiały prasowe

Bilety trafią do sprzedaży 12 grudnia o godzinie 12:00 – do nabycia na www.jazznadodra.pl, www.nfm.wroclaw.pl oraz www.eventim.pl.

56. Jazz nad Odrą: koncert otwarcia

Możdżer Danielsson Fresco Trio & Holland Baroque | Kasia Pietrzko Trio

20 kwietnia 2020, godz. 19:00

Narodowe Forum Muzyki, Wrocław

10. Międzynarodowy Festiwal Filmów Dokumentalnych HumanDOC w Kinie KIKA | 16-19 grudnia 2019

W dniach 16 - 19 grudnia 2019 Kino KIKA oraz Klub Filmowy XIII Dzielnica zapraszają na replikę Festiwalu HumanDOC w Krakowie 10. Międzynarodowy Festiwal Filmów Dokumentalnych HumanDOC to wydarzenie kulturalne w Europie Środkowo-Wschodniej łączące sztukę filmową z postawami twórców wrażliwych na sprawy społeczne i międzynarodowe oraz globalne wyzwania i problemy.

Naszą ojczyzną jest pamięć, HumnDoc

Program:

16 grudnia (poniedziałek), godz. 19:00

UTRACONY RAJ | Another Paradise,  reż. Olivier Magis, Belgia 2019, 82’

Pięćdziesiąt lat temu ludność kreolska zamieszkująca Wyspy Czagos została przymusowo wysiedlona ze swoich ziem przez brytyjskie władze.  Ta tajna operacja miała na celu wydzierżawienie największej z wysp Archipelagu Czagos Marynarce Wojennej Stanów Zjednoczonych, pod budowę bazy wojskowej. Teraz, gdy umowa dzierżawy wkrótce wygaśnie, uchodźcy z Wysp Czagos walczą o odzyskanie swojej ojczyzny. Charyzmatyczną liderką walki o możliwość powrotu do ojczyzny jest  mieszkająca  w Wielkiej Brytanii Sabrina Jean. Dzięki olbrzymiej determinacji i śmiałym działaniom takim jak choćby udział narodowej reprezentacji w Mistrzostwach Świata w Piłce Nożnej dla Bezpaństwowców, Sabrina dąży do tego, by społeczność rdzennych mieszkańców Wysp Czagos  nie upadała na duchu i nie traciła nadziei czekając na upragniony powrót do domu.  

Utracony raj, HumanDoc

17 grudnia (wtorek), godz. 19:00

KLĄTWA OBFITOŚCI | Klątwa obfitości, reż. Ewa Ewart, Polska 2018, 69’

Pod koniec 2017 r. rząd Ekwadoru rozpoczął nowy etap wierceń ropy naftowej na najbardziej wrażliwym obszarze Narodowego Parku Yasuni, co wywołało falę protestów. Film dokumentalny „Klątwa obfitości” po raz pierwszy odsłania kulisy i dramat nieudanej Inicjatywy Yasuni, z jej daleko idącymi globalnymi i regionalnymi konsekwencjami. Film ujawnia walkę Ekwadoru o pogodzenie ekologicznych ambicji z trudnymi realiami gospodarczymi oraz znaczącymi interesami naftowymi. To dylemat, z jakim dziś zmaga się cały świat. Dramat Narodowego Parku Yasuni, jak w soczewce, skupia najbardziej palące problemy ekologiczne naszej planety.

W samym sercu lasu deszczowego Ekwadoru toczy się konieczna globalna debata na temat postępu, zrównoważonego rozwoju gospodarczego i zmian klimatycznych. Stawką jest nasze przetrwanie.

Film stawia dwa kluczowe pytania, które dziś stały się jeszcze bardziej aktualne niż kiedykolwiek wcześniej. Czy powinniśmy zostawić ropę naftową w ziemi? I czym ryzykujemy, zważywszy na ekologiczne konsekwencje kontynuowania wydobycia ropy naftowej, jeżeli odrzucimy radykalną zmianę naszego podejścia do jej eksploatacji na całym świecie?

 

Klątwa obfitości, HumanDoc

18 grudnia (środa), godz. 19:00

W RYTM LIZBONY | Lisbon Beat,  reż. Vasco Viana, Rita Maia, Portugalia 2019, 65’

Podróż po przedmieściach Lizbony widziana oczami garstki muzyków, którzy próbują znaleźć swoje miejsce w mieście o złożonej tożsamości. Spotkania różnych pokoleń i środowisk. Angola, Wyspy Świętego Tomasza, Wyspy Zielonego Przylądka i Republika Gwinei Bissau są reprezentowane przez starych muzyków i młodych producentów.

19 grudnia (czwartek), godz. 19:00

NASZĄ OJCZYZNĄ JEST PAMIĘĆ | Memory Is Our Homeland,  reż. Jonathan Durand, Kanada/Wlk. Brytania/Białoruś, 2018, 90’

Polscy uchodźcy w Afryce? - dziś mało kto pamięta o tym epizodzie z czasów drugiej wojny światowej. Tysiące kobiet i dzieci, deportowanych do sowieckich łagrów, po opuszczeniu ZSRR i wielotygodniowej tułaczce znalazło swój tymczasowy dom we wschodnioafrykańskich wioskach. Opowiadają o tym unikalne archiwalia i bezpośrednie relacje Polek (jedną z nich jest babcia reżysera), które na początku lat 40. dotarły na nieznany im ląd i spędziły tam ostatnie lata wojny. Film przedstawia ten wątek w nowym świetle, w sposób wolny od polityki historycznej czy ideologicznych przekłamań.

W rytm Lizbony, HumanDoc

Bilety: 10 zł

Kino KIKA

ul.Ignacego Krasickiego 18

30-503 Kraków

informacja prasowa

O codzienności w sztuce. Wystawa dzieł z kolekcji sztuki współczesnej Lubelskiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych

Wystawa „O codzienności w sztuce” umożliwi doświadczanie twórczego praktykowania potoczności poprzez obcowanie z dziełami sztuki współczesnej z kolekcji lubelskiej Zachęty.

Jarosław Modzelewski, Zagubiony spawacz, 1994,
fot. Lubelskie Towarzystwo Sztuk Pięknych

„Codzienność” jest systemem nawyków i zwyczajów, potokiem utrwalonych przyzwyczajeń, zlepkiem powtarzalnych rytuałów, ciągiem zwykłych spraw, mieszaniną potoczności i prozaiczności, pozornie czymś nieciekawym i nie wartym uwagi. Jednak ta sama „codzienność” może być również niewyczerpanym źródłem inspiracji, obfitym rezerwuarem idei, pożywką dla artystycznej kreacji, polem do twórczej improwizacji, morzem sprawczych inwencji, nieprzebranym zasobem motywacji i zachęty.

Tomasz Kowalski, Squatter, fot. Lubelskie Towarzystwo Sztuk Pięknych

Wobec tego kontekstu, „codzienność” w całej swojej różnorodności znaczeń zyskuje najpełniejszą manifestację w obszarze twórczości artystycznej i sztuki w całych jej dziejach, przyjmując szczególną postać w siedemnastowiecznym malarstwie scen rodzajowych i martwych natur, czy w twórczości dziewiętnastowiecznych realistów. Przede wszystkim jednak stała się wyrazistym tematem w sztuce dwudziestego wieku, przejawiając się materialnością kolaży, dosłownością „przedmiotów gotowych” i „znalezionych” oraz „realnością” działań performerskich.

Tekst kuratorski Marcina Lachowskiego

Laura Pawela, Past Present Continuous, wideo-loop,

fot. Lubelskie Towarzystwo Sztuk Pięknych

Artystki i artyści: Cezary Bodzianowski, Wojciech Bruszewski, Tomasz Ciecierski, Tomasz Kowalski, Norman Leto, Jarosław Modzelewski, Anna Orlikowska, Laura Pawela, Włodzimierz Pawlak, Józef Robakowski, Piotr Sakowski, Adam Skóra, Jerzy Truszkowski, Zbigniew Warpechowski

otwarcie wystawy: 13 grudnia 2019 (piątek), godz. 18.00
wystawa dostępna bezpłatnie do 19 stycznia 2020, od wtorku do niedzieli, w godz. 12:00 -18:00
miejsce: Galeria Labirynt | Plaza, ul. Lipowa 13, Lublin (wejście od ulicy Ofiar Katynia obok wjazdu na parking Centrum Handlowego Lublin Plaza)
kuratorzy: Marcin Lachowski, Zbigniew Sobczuk
organizator: Lubelskie Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych
współorganizator: Galeria Labirynt

informacja prasowa

Medytacje o wolności z Kasparem Hauserem

Kaspar Hauser, tajemniczy człowiek bez tożsamości, „sierota Europy”, mógłby wypowiedzieć Rimbaudowskie słowa: „ja jestem kto inny”. Myśl ta jest jedną z inspiracji Diega Pileggiego na kolejnym etapie pracy Fundacji Jubilo nad spektaklem „Po drugiej stronie – koncert na fortepian i ciszę”. 18 i 19 grudnia artyści zaprezentują w Studiu Na Grobli Instytutu Grotowskiego kolejną wersję pokazu pracy. 

Po drugiej stronie - koncert na fortepian i ciszę, fot. Paulina Anna Galanciak

W „Po drugiej stronie – koncert na fortepian i ciszę” centralnym zagadnieniem jest badanie momentu przejścia ze stanu uwięzienia do wolności. Artystów interesuje przy tym kwestia sposobu, w jaki ta granica może być rozpoznana i pokonana. Interpretacja tego pola tworzy przestrzeń dla wypracowania nowego aparatu poznawczego, który przez różne perspektywy kształtuje obraz momentu stawania się: jednostką świadomą, wolną i sprawczą. Na scenie obecne są trzy kobiety: pianistka i dwie aktorki – w tym znana wrocławskiej publiczności z „The Prisoner” Petera Brooka Kalieaswari Srinivasan – dla których kameralna, minimalistyczna forma jest wehikułem poszukiwań fundamentalnych aspektów człowieczeństwa, w toku których twórcy zapraszają widzów do wejścia z nimi w przestrzeń intymnej refleksji.

Po drugiej stronie - koncert na fortepian i ciszę, fot. Paulina Anna Galanciak

Przewodnikiem w tych poszukiwaniach jest Kaspar Hauser. Chłopiec bez tożsamości, porzucony na ulicach Norymbergii, człowiek bez imienia i przeszłości, „sierota Europy” to symbol rozmytej, trudnej do zdefiniowania podmiotowości. Dzięki jego pomocy „Po drugiej stronie…” staje się swoistą podróżą, w której doświadczyć można procesu kształtowania się rzeczywistości, które nie zawsze musi być niewinne i bezbolesne. Sam Hauser, człowiek, który narodził się dla ludzkości jako dorosły i został przez nią na nowo „utworzony”, w swojej autobiografii napisał, że wolałby umrzeć niż ponownie przejść piekło stawania się poprzez zabijanie w nim Innego. Został zamordowany przez nieznanego sprawcę, a jego historia to także opowieść o mrocznej stronie społeczeństwa. Czym stała się ona dla artystów z Fundacji Jubilo, przekonamy się w połowie grudnia. Wstęp na wydarzenie jest wolny, obowiązuje wcześniejsza rezerwacja miejsc.

Reżyserem i autorem koncepcji „Po drugiej stronie…” jest Diego Pileggi, włoski aktor i reżyser, założyciel teatru fizycznego Odra Ensemble, prowadzonego we współpracy z Teatrem Pieśni Kozła i włoskiego zespołu Il Giardino delle Ore. W 2012 roku powołał on do życia zespół Jubilo, specjalizujący się w pracy z grupami społecznie marginalizowanymi. Jako lider tej formacji prowadzi warsztaty, reżyseruje i koordynuje projekty, m.in. tworząc spektakle z osadzonymi w zakładach karnych. Jako refleksja na temat otwierania i kreowania podmiotowości, „Po drugiej stronie…” wpisuje się w nurt jego artystycznych poszukiwań w zakresie przełamywania namacalnych i nienamacalnych barier. Pierwsza wersja pokazu pracy odbyła się 9 grudnia 2018 w Instytucie Grotowskiego. Premiera spektaklu planowana jest na rok 2020. 

informacja prasowa

Znamy laureatów 37. festiwalu filmowego Ale Kino!

Znamy już filmy nagrodzone podczas 37. edycji Międzynarodowego Festiwalu Filmów Młodego Widza Ale Kino!, który między 1 a 8 grudnia odbywał się w Poznaniu. Główne nagrody festiwalu trafiły do holenderskiego twórcy Mischy Kamp za film “Cały świat Romy”, do  kirgijskiego reżysera Mirlana Abdykalykova za “Biegnąc w stronę nieba”  oraz do kanadyjskiego autora obrazu “Świetliki odleciały” - Sébastiena Pilote’a.

fot. M. Zakrzewski

Nagroda EUROPEJSKIEGO STOWARZYSZENIA FILMU DLA DZIECI I MŁODZIEŻY ECFA
Cały świat Romy, reż. Mischa Kamp, Holandia, Niemcy 2019

Jury Międzynarodowe Pełnometrażowe DZIECI
ZŁOTE KOZIOŁKI - film pełnometrażowy dla dzieci
Cały świat Romy, reż. Mischa Kamp, Holandia, Niemcy 2019

NAGRODA STOWARZYSZENIA FILMOWCÓW POLSKICH
Biegnąc w stronę nieba, reż. Mirlan Abdykalykov, Kirgistan 2019

Jury Międzynarodowe Pełnometrażowe MŁODZIEŻ
ZŁOTE KOZIOŁKI - film pełnometrażowy dla młodzieży
Świetliki odleciały, reż. Sébastien Pilote, Kanada 2018

Jury Międzynarodowe KRÓTKOMETRAŻOWE
ZŁOTE KOZIOŁKI – film krótkometrażowy dla dzieci
Latawiec, reż. Martin Smatana, Czechy, Słowacja, Polska 2019

ZŁOTE KOZIOŁKI - film krótkometrażowy dla młodzieży
Kamila, reż. Urzula Barba Hopfner, Meksyk 2018

NAGRODA STOWARZYSZENIA FILMOWCÓW POLSKICH
Łowy, reż. Mateusz Jarmulski, Polska 2018

fot. M. Zakrzewski

Jury Edukatorów Filmowych
Niezwykłe lato z Tess, reż. Steven Wouterlood, Holandia 2019

Jury DZIECIĘCE filmów KRÓTKOMETRAŻOWYCH
MARCINEK - film krótkometrażowy
Duży Wilk i Mały Wilk, reż. Rémi Durin, Francja, Belgia 2018

Jury DZIECIĘCE filmów PEŁNOMETRAŻOWYCH
MARCINEK - film pełnometrażowy
Sune przeciw Sune, reż. Jon Holmberg, Szwecja 2018

NAGRODA SIECI KIN STUDYJNYCH I LOKALNYCH
Binti, reż. Frederike Migom, Belgia, Holandia 2019

Jury Młodzieżowe Filmów KRÓTKOMETRAŻOWYCH
MARCIN – film krótkometrażowy
Zombie, reż. Baloji, Kongo 2019

Jury Młodzieżowe Filmów PEŁNOMETRAŻOWYCH
MARCIN – film pełnometrażowy
House of Hummingbird, reż. Bora Kim, Korea Południowa 2019

Wędrujące Ale Kino!
WĘDRUJĄCE KOZIOŁECZKI – Grand Prix
Jestem William, reż. Jonas Elmer, Dania 2017

WĘDRUJĄCE KOZIOŁECZKI – Wielka Nagroda Publiczności
Łowcy czarownic, reż. Rasko Miljkovic, Serbia, Macedonia 2018

ALE DEBIUT!
Nagroda Partnera Głównego Festiwalu PKO Banku Polskiego dla najlepszego debiutu reżyserskiego 37. Międzynarodowego Festiwalu Filmów Młodego Widza Ale Kino!
Biegnąc w stronę nieba, reż. Mirlan Abdykalykov, Kirgistan 2019

NAGRODA SPECJALNA ORGANIZATORÓW DLA MŁODYCH AKTORÓW
Maria Morera Colomer i Biel Rossell Pelfort za Życie bez Sary Amat, reż. Laura Jou
Niamh Wilson za Giant Little Ones, reż. Keith Behrman
Paula Rits za Magiczne Święta Ewy, reż. Anu Aun

PIŁKARSKIE KOZIOŁKI
Za daleko, reż. Sarah Winkenstette, Niemcy 2019

PLATYNOWE KOZIOŁKI
Koziołek Matołek

informacja prasowa

Premiera nowego albumu Narodowego Forum Muzyki „Moniuszko inaczej śpiewany”

Dziś swoją premierę ma nowy album Narodowego Forum Muzyki im. Witolda Lutosławskiego "Moniuszko inaczej śpiewany", nagrany przez chóry projektu Akademia Chóralna – Śpiewająca Polska oraz NFM Orkiestrę Leopoldinum pod dyrekcją Agnieszki Franków-Żelazny. Na płycie zrealizowanej we współpracy z Teatrem Wielkim – Operą Narodową z okazji 200. rocznicy urodzin Stanisława Moniuszki znalazły się utwory tego kompozytora opracowane przez Romana I. Drozda. 

Reżyseria nagrania, montaż i mastering: Wojciech Marzec, Agnieszka Szczepańczyk. Płyta jest dostępna w Kasie NFM i w księgarni Niskie Łąki.

[…] Moniuszko komponował zarówno krótkie piosenki zwrotkowe, przeznaczone dla amatorów o ograniczonych możliwościach wykonawczych, jak i wieloczęściowe utwory balladowe, tworzone z myślą o śpiewakach zawodowych. Według opinii Stefana Kisielewskiego: „Trafił nie tylko do szlacheckich dworków czy mieszczańskich domów, ale też «pod strzechy»”. A że był doskonałym melodystą, jego pieśni „weszły w krew społeczeństwa, stały się składową częścią klimatu, atmosfery, stylu polskiego życia […]”. Tym samym Moniuszko zatarł granicę między sztuką elitarną a popularną, tzn. atrakcyjną dla szerszego grona odbiorców. Żadne z jego dzieł nie straciło przy tym walorów artystycznych.

Podobna idea przyświeca projektowi Akademii Chóralnej, którego celem jest rozpowszechnianie śpiewu, w tym przede wszystkim śpiewu zbiorowego, mającego nie tylko wartość artystyczną, ale przynoszącego również korzyści psychologiczne i społeczne. Tym razem na warsztat zostały wzięte najbardziej znane melodie Stanisława Moniuszki. Roman Ilia Drozd przetworzył je na język współczesny, zdecydowanie bliższy młodym wykonawcom i odbiorcom.

Powstał zatem zbiór niezwykłych utworów zaczerpniętych z moniuszkowskich oper, Sonetów krymskich i Śpiewników domowych, napisanych do słów wybitnych polskich poetów. W nowym opracowaniu zostały przeznaczone na głosy solowe, chóry jednorodne, fortepian, orkiestrę smyczkową oraz instrumenty perkusyjne z elementami body percussion.[…]

Współczesne opracowanie znanych od niemal dwóch wieków melodii tchnęło w nie nowe życie i nadało im zupełnie inną energię. O tym, jak wiele wzbudzają pozytywnych emocji wśród publiczności i zaangażowania ze strony młodych wykonawców, miałam okazję przekonać się podczas jednego z koncertów, w którym, oprócz solistów i NFM Orkiestry Leopoldinum pod dyrekcją Agnieszki Franków-Żelazny, udział wzięło kilkanaście chórów dziecięcych i młodzieżowych. Tę samą energię i radość muzykowania odnajdą Państwo w niniejszym nagraniu Moniuszko inaczej śpiewany. 

Agata Adamczyk, fragment eseju zamieszczonego w booklecie dołączonym do płyty

Wykonawcy:

Agnieszka Franków-Żelazny – dyrygent


Paulina Boreczko-Wilczyńska – sopran

Aleksandra Sosna – alt

Sebastian Mach – tenor

Jerzy Butryn – bas-baryton

Katarzyna Neugebauer-Jastrzębska – fortepian



Chóry projektu Akademia Chóralna – Śpiewająca Polska:

Chór „Clave de Sol” Samorządowego Centrum Kultury i Bibliotek w Szczucinie

Ilona Mach – kierownictwo artystyczne


Chór „Gaudeamus” Szkoły Podstawowej im. Jana Pawła II w Bełżycach

Marzena Goc – kierownictwo artystyczne

Chór Gimnazjum im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Rzekuniu

Agnieszka Majewska – kierownictwo artystyczne

Chór „Kamerton” Szkoły Podstawowej w Haczowie

Marta Sobota – kierownictwo artystyczne

Chór Kameralny „Portamento” Młodzieżowego Domu Kultury w Starachowicach

Bożena Magdalena Mrózek – kierownictwo artystyczne

Maria Wiech – pomoc w przygotowaniu chóru

NFM Orkiestra Leopoldinum

Program:

Stanisław Moniuszko (1819–1872)

Opracowanie Roman I. Drozd

Krakowiaczek                                                                                                                  2’15
Śpiewnik domowy, t. 3

Chochlik                                                                                                                            2'21
Śpiewnik domowy, t. 10

Kum i kuma                                                                                                                     3'08
Śpiewnik domowy, t. 2

Kozak                                                                                                                                5'57
Śpiewnik domowy, t. 12

Prząśniczka                                                                                                                      2'32
Śpiewnik domowy, t. 3

solo: Paulina Boreczko-Wilczyńska, Sebastian Mach

Dziad i baba                                                                                                                    4'27
Śpiewnik domowy, t. 1

solo: Paulina Boreczko-Wilczyńska, Jerzy Butryn, Aleksandra Sosna

Ruina (Bakczysaraj)                                                                                                      3'57
z kantaty Sonety krymskie

Jak lilija, co rozwija                                                                                                       2'43
Chór z opery Verbum nobile

Modlitwa w kościółku                                                                                                  5'54
Chór z IV aktu opery Halka

solo: Paulina Boreczko-Wilczyńska

Szumią jodły na gór szczycie                                                                                       5'52
Aria Jontka z IV aktu opery Halka

solo: Sebastian Mach

Spod igiełek kwiaty rosną                                                                                           4'56
Chór z II aktu opery Straszny dwór

solo: Paulina Boreczko-Wilczyńska, Aleksandra Sosna

12. Ten zegar stary                                                                                                               4'02

Aria Skołuby z III aktu opery Straszny dwór

solo: Jerzy Butryn

13. Mazur                                                                                                                                6'01

Finał IV aktu opery Straszny dwór

solo: Paulina Boreczko-Wilczyńska, Aleksandra Sosna, Sebastian Mach, Jerzy Butryn

Nagrania dokonano w sali dawnej Filharmonii Wrocławskiej w dniach 27–29 czerwca 2018 oraz 26 czerwca 2019 r.

Reżyseria nagrania, montaż i mastering: Wojciech Marzec, Agnieszka Szczepańczyk

Wydawcy: NFM, CD Accord (NFM 63, ACD 265)

Współpraca: Teatr Wielki – Opera Narodowa

Patronat medialny: Program II Polskiego Radia

© 2018, 2019 Narodowe Forum Muzyki im. Witolda Lutosławskiego


AKADEMIA CHÓRALNA

Akademia Chóralna to projekt, którego celem jest propagowanie śpiewu, m.in. poprzez stworzenie spójnego programu rozwoju chórów – od przedszkola do zespołu zawodowego. Dbałość o obecność śpiewu w życiu każdego człowieka od najmłodszych lat to główna misja tego projektu.

Akademia Chóralna wychodzi naprzeciw zmieniającym się – w zależności od wieku – oczekiwaniom, ponieważ różne są potrzeby dzieci, dorosłych, amatorów i zawodowych śpiewaków. A że właśnie śpiew zespołowy jest najlepszą formą obecności śpiewu w codziennym życiu, dającą korzyści nie tylko artystyczne, lecz także psychologiczne oraz społeczne – to przede wszystkim chóry są sposobem na realizację głównej misji projektu, który w zakresie swoich działań ma także wspieranie dyrygentów chóralnych i młodych śpiewaków.

Cele szczegółowe projektu to m.in. zwiększenie liczby chórów dziecięcych w wieku przedszkolnym i szkolnym oraz poprawienie poziomu artystycznego już istniejących zespołów; umożliwienie chórom i chórzystom wymiany doświadczeń podczas wspólnych projektów; doskonalenie umiejętności wykonawczych młodych śpiewaków, przede wszystkim przez organizowanie szkoleń, warsztatów i lekcji z najlepszymi teoretykami oraz światowej sławy śpiewakami i dyrygentami; organizowanie wspólnych występów młodych śpiewaków z zawodowymi muzykami; organizowanie warsztatów i szkoleń dla dyrygentów; wydawanie materiałów (merytorycznych i nutowych) niezbędnych do pracy
z chórami na różnych poziomach; zamawianie nowego repertuaru dla chórów.

Wszystkie wymienione zadania są realizowane w ramach przyjętego na dany rok tematu, jednocześnie dotyczą tematów uniwersalnych, związanych z metodyką prowadzenia chóru. Akademia Chóralna obejmuje także działania podejmowane w ramach macierzystych projektów Narodowego Forum Muzyki – Śpiewająca Polska i Polski Narodowy Chór Młodzieżowy. Opiekę merytoryczną nad projektem sprawuje dr hab. prof. nadzw. Agnieszka Franków-Żelazny, jako jego dyrektor programowy.

informacja prsowa

Jerzy Tchórzewski. Inne spojrzenie. Prace z kolekcji prywatnych

W Kordegardzie, Galerii Narodowego Centrum Kultury oraz w Muzeum Archidiecezji Warszawskiej zostanie zaprezentowana wystawa pt. „Jerzy Tchórzewski. Inne spojrzenie. Prace z kolekcji prywatnych”. Ekspozycja malarstwa wybitnego współczesnego twórcy to blisko 80 obrazów, które do tej pory były sporadycznie prezentowane.

Pretekstem do zorganizowania wystawy jest 20. rocznica śmierci Jerzego Tchórzewskiego, która przypada 24 grudnia. Ekspozycja będzie spotkaniem i refleksją nad sztuką awangardowego artysty, który dziś jest już klasykiem. Przybliży jego dzieła i „inne spojrzenie” na pojawiające się u twórcy motywy.

Jedna wystawa zorganizowana w dwóch przestrzeniach – Kordegardzie (od 4 grudnia 2019 do 12 stycznia 2020 r.) i Muzeum Archidiecezji Warszawskiej (od 5 grudnia 2019 r. do 1 marca 2020 r.) umożliwiła prezentację dużej liczby prac artysty i przyjrzenie się wielkim tematom jakim są ciało i duch.

W Kordegardzie zostaną pokazane zmysłowe prace artysty. Wczesne obrazy to kobiety pełne erotyzmu i pewności siebie. Boginki wyłaniające się z mrocznych krajobrazów. Wraz z upływem czasu pędzel artysty zaczyna deformować ciało. Interesuje go nie tyle zewnętrze, co wewnętrzne natężenia, emocje szukające ujścia. Wraz z upływem lat, po bolesnym doświadczeniu śmierci ukochanej żony, wraz z powracającymi wspomnieniami z czasów wojny, ciało jako temat malarski ulega rozpadowi, atrofii.

Natomiast w Muzeum Archidiecezji Warszawskiej zostanie zaprezentowany człowiek w perspektywie duchowej - zmagający się ze światem, doświadczony, szukający odkupienia. Duch jest udręczony ciałem. Fizyczność i duchowość dopełniają się w dwóch wielkich artystycznych narracjach.

Wystawa „Jerzy Tchórzewski. Inne spojrzenie. Prace z kolekcji prywatnych” jest ostatnią w tym roku wystawą prezentowaną przez Narodowe Centrum Kultury oraz w Muzeum Archidiecezji Warszawskiej.

Postać twórcy przybliża film zrealizowany dzięki programowi dotacyjnemu NCK „Interwencje”, który będzie można również zobaczyć w Kordegardzie.

Jerzy Tchórzewski

Jerzy Tchórzewski, materiały prasowe

Urodzony 24 kwietnia 1928 r. w Siedlcach, zmarł 24 grudnia 1999 r. w Warszawie.
Jako młody chłopak został boleśnie dotknięty wojną – stracił ukochanego ojca w Oświęcimiu, wstąpił do AK, brał udział w walkach partyzanckich.

Po wojnie studiował na krakowskiej ASP, był członkiem II Grupy Krakowskiej. Uczestniczył w kilkuset wystawach zbiorowych i ponad 30 indywidualnych na całym świecie. Jedne z ważniejszych wystaw, podczas których były pokazywane prace Tchórzewskiego, to: Ogólnopolska Wystawa Młodej Polski w 1955 roku, udział w Biennale Sztuki w Paryżu, Sao Paulo czy Wenecji czy wystawy w Zachęcie, Narodowej Galerii Sztuki w Warszawie. W 1981 artysta otrzymał nagrodę Krytyki Artystycznej im. Cypriana Kamila Norwida. W kolejnych latach zdobył nagrodę Kulturalną “Solidarności”, nagrodę im. Jana Cybisa i prestiżową nagrodę im. J.G. von Herdera w Wiedniu. 1960 roku jego wystawa podbiła Paryż i zyskała uznanie papieża surrealistów – Andre Bretona.

Przyjaciel Tadeusza Różewicza, Zbigniewa Herberta, Tadeusza Kantora, Aliny Szapocznikow, Jonasza Sterna, Marii Jaremy i wielu innych ważnych twórców. W latach osiemdziesiątych związany z opozycją demokratyczną wystawiał swoje prace w kościołach. Znakomity pedagog – od 1954 roku zatrudniony na warszawskiej ASP. Pisał też wiersze i wspomnienia.

Kuratorzy wystawy:

Agnieszka Bebłowska Bednarkiewicz, NCK
Krzysztof Tchórzewski
Organizatorzy wystawy: Narodowe Centrum Kultury, Muzeum Archidiecezji Warszawskiej

Współorganizator: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego


KORDEGARDA – Galeria Narodowego Centrum Kultury, Krakowskie Przedmieście 15/17, Warszawa,kordegarda.org
Wernisaż: 4 grudnia 2019, g. 18:00
Wystawa czynna do 12 stycznia 2020

Muzeum Archidiecezji Warszawskiej
Dziekania 1, 00-279 Warszawa
maw.art.pl
Wernisaż: 5 grudnia 2019, g. 17:00
Wystawa czynna do 1 marca 2020

informacja prasowa

Bronisław Wojciech Linke w Galerii Miejskiej we Wrocławiu

Galeria Miejska we Wrocławiu zaprasza na indywidualną wystawę Bronisława Wojciecha Linke, prezentującą dzieła tego, niesłusznie dziś zapomnianego, propagatora realizmu metaforycznego.

Ekspozycja obejmuje prace przedwojenne z cyklu "Śląsk", realizacje z serii "Kamienie krzyczą", a także plakatowe i rysunkowe dzieła zrealizowane dla prasy. Wystawa w Galerii Miejskiej we Wrocławiu jest jednym z największych pokazów twórczości Linkego od 1963 roku.

Bronisław Wojciech Linke, Luftwaffe, z cyklu Kamienie krzyczą, tempera, przecieranie, rysunek na papierze, 50 x 70 cm, 1948, fot. Muzeum Niepodległości w Warszawie

Bronisław Wojciech Linke urodził się w 1906 roku w Dorpacie (dziś Tartu w Estonii). W latach 1917-1919 był świadkiem burzliwych wydarzeń politycznych, najpierw rewolucji lutowej i początku rządów bolszewików, następnie inwazji walczącej z Armią Czerwoną armii niemieckiej i bojów Estończyków w walce o niepodległość. W 1919 roku wraz ojcem i braćmi osiadł w Kaliszu, gdzie ukończył gimnazjum. Wkrótce jednak opuścił dom rodzinny, podejmując pracę i naukę rzemiosła artystycznego w Toruniu i Bydgoszczy.

Bronisław Wojciech Linke, Najpewniejszy schron atomowy, gwasz, 37,4 x 26,8 cm, 1962,
fot. Muzeum Niepodległości w Warszawie

Następnie studiował wzornictwo przemysłowe w Krakowie i malarstwo w Warszawie. Był grafikiem przedwojennych „Szpilek” oraz rysownikiem „Dziennika Ludowego”. W 1939 roku wraz z żoną, Anną Marią Linke, artysta zmuszony został od ucieczki z obleganej przez Niemców Warszawy. Jego publikowane w latach 30. w polskiej i zagranicznej prasie karykatury Hitlera przyczyniły się do umieszczenia Linkego na listach osób uznanych przez gestapo za wrogów III Rzeszy. Pomimo ucieczki do Lwowa, artysta wraz z rodziną zesłany został najpierw do obozu we wsi Dubowa w Republice Czuwaszji, a następnie do Orska, gdzie pracował w zakładach przemysłowych i zajmował się malowaniem propagandowych i reklamowych banerów. W 1946 roku, dzięki interwencji Marii Dąbrowskiej, Linkowie repatriowani zostali do Warszawy. Widok zrujnowanej stolicy stał się przyczynkiem do powstania słynnego cyklu rysunków pt. "Kamienie krzyczą", teki wydanej ze wstępem Marii Dąbrowskiej. Artysta zmarł w 6 października 1962 roku w Warszawie. W świadomości zbiorowej utrwaliły się zwłaszcza malarskie dzieła artysty, jak "Czerwony autobus" czy "Morze krwi".

Bronisław Wojciech Linke, Ucisk dolara, ołówek, karton, rysunek, 21,7 x 30 cm, 1947,
fot. Muzeum Niepodległości w Warszawie

W 2018 roku Linke powrócił do krajów bałtyckich, w których się wychował i rozpoczął swoją artystyczną drogę, wystawami w estońskim Viinistu Art Museum i łotewskiej Akademii Sztuk Pięknych w Rydze. Kolejnym etapem pośmiertnej wędrówki jego dzieł jest wrocławska Galeria Miejska, gdzie polska publiczność będzie miała okazję zobaczyć prace tego, jednego z najwybitniejszych, rodzimych twórców XX wieku. Wyeksponowane we Wrocławiu obiekty pochodzą ze zbiorów Muzeum Niepodległości w Warszawie, drugiej po warszawskim Muzeum Narodowym, największej kolekcji dzieł Linkego w Polsce i na świecie.

Bronisław Wojciech Linke, Podanie Nie zginęło, offset, papier, płótno, 69,3 x 48,4 cm, 1954,
fot. Muzeum Niepodległości w Warszawie

Na wystawie „Bronisław Wojciech Linke” zaprezentowane zostaną nieliczne prace przedwojenne z cyklu Śląsk, powstałe w technice własnej, łączącej akwarelę i gwasz z rysunkiem i przecieraniami realizacje z serii "Kamienie krzyczą", a także plakatowe i rysunkowe, przeznaczone dla prasy dzieła z okresu dojrzałego.

Wystawa „Bronisław Wojciech Linke” w Galerii Miejskiej we Wrocławiu potrwa do 7 grudnia 2019 roku.

Kuratorem ekspozycji jest Krzysztof Stanisławski.

Organizator: Galeria Miejska we Wrocławiu
Współorganizator: Muzeum Niepodległości w Warszawie

Wystawa czynna od 8 listopada do 7 grudnia 2019 roku
Galeria Miejska we Wrocławiu
ul. Kiełbaśnicza 28
50-109 Wrocław

Galeria Miejska we Wrocławiu zaprasza na bezpłatne oprowadzanie po wystawie "Bronisław Wojciech Linke". Wydarzenie odbędzie się 4 grudnia (środa) o godzinie 17:30. Oprowadzać będzie historyczka sztuki Katarzyna Zahorska.
Zapisy do 3 grudnia (drogą mailową - biuro@galeriamiejska.pl lub telefonicznie - 71 344 67 20).

informacja prasowa

Władysław Wincze. Wnętrza - nowa wystawa w Muzeum Architektury we Wrocławiu

12 grudnia 2019 roku Muzeum Architektury we Wrocławiu zaprasza na otwarcie wystawy "Władysław Wincze. Wnętrza",  prezentującą dorobek artystyczny jednego z najważniejszych twórców polskiego wzornictwa, projektanta wnętrz i mebli, członka warszawskiej Spółdzielni Artystów „Ład” oraz założyciela i długoletniego dziekana Wydziału Architektury Wnętrz Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych we Wrocławiu. 

Podział tematyczny i problemowy wystawy zostanie oparty na dwóch ważnych dla twórczości Winczego miejscach-etapach związanych z rozwojem kariery artystycznej i życia osobistego - Warszawą i Wrocławiem. Wincze pozostawał, jak sam pisał, „zawieszony między miastami”, co
z jednej strony symbolizowało utratę możliwości powrotu do odmienionej po 1945 r. stolicy,
a z drugiej konieczność zasymilowania obcej przestrzeni nowego miejsca życia i pracy.
Potwierdza to także jego twórczość, w której pojawiają się na przemian zarówno starannie wykonane, wyszukane meble pokryte fornirowymi okładzinami, przywołujące tradycję przedwojennych warszawskich projektów, lecz także fantazyjnie ukształtowane metalowe rurki oraz gięte sklejki, symbolizujące niejako potencjał nowych czasów i nowych możliwości twórczych.

Władysław Wincze, stolik, 1949, fot. Stanisław Sielicki

Pierwsza część ekspozycji dotyczyć będzie okresu przedwojennego: studiów na warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych, działalności w Spółdzielni Artystów „Ład” i współpracy z Olgierdem Szlekysem pod szyldem Spółki autorskiej. Zaprezentowany zostanie zespół rysunków przedstawiających zrekonstruowane przez Winczego przedwojenne realizacje mebli, pochodzące głównie z lat 30. XX wieku. Dopełnieniem niniejszego zespołu rysunków będzie zachowana dokumentacja fotograficzna jednej z realizacji wnętrzarskich wykonanych tuż przed wybuchem wojny. Z okresu współpracy Winczego z Olgierdem Szlekysem pod szyldem Spółki autorskiej pochodzą natomiast projekty wnętrz i zestawów sprzętów mieszkalnych, w tym m. in. pomysłowe meble żaluzjowe, których zachowane przykłady znajdują się w zbiorach prywatnych i w kolekcji Muzeum Narodowego w Krakowie. Okupacyjny okres twórczości obu współpracowników zaowocował również powstaniem najsłynniejszych siedzisk w postaci słynnej Sarenki i tzw. zydla ładowskiego.

Okres wrocławski 

Władysław Wincze, fotel Leniwiec, 1952, fot. Stanisław Sielicki

Druga część wystawy poświęcona będzie twórczości powojennej, skupionej przede wszystkim na współtworzeniu struktur i programu nauczania Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych we Wrocławiu, w tym powołania do życia i opracowania koncepcji dydaktycznej Wydziału Architektury Wnętrz. Z tego okresu pochodzą projekty funkcjonalnych wnętrz i mebli przeznaczonych do produkcji przemysłowej, a także konkursowe prace projektowe wnętrz domków fińskich na Górnym Śląsku. W 1948 r. Wincze zamieszkał we Wrocławiu, gdzie podjął się organizacji Zakładu Metalu i Drewna w Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych i został jego kierownikiem, a następnie dziekanem Wydziału Architektury Wnętrz. Wrocławskie aranżacje wnętrz Winczego, w znacznej mierze dziś już nie zachowane, były próbą oswojenia obcego miasta przez pierwszą generację przesiedleńców i ostatecznie w istotny sposób współuczestniczyły w kreowaniu nowego, polskiego oblicza podnoszącej się z gruzów głównej metropolii Ziem Odzyskanych. 

Władysław Wincze, krzesło z giętej sklejki, ok. 1960, fot. Stanisław Sielicki

Elementem ekspozycyjnym będzie tu bogaty materiał fotograficzny kilkunastu zrealizowanych 
i planowanych wnętrz oraz towarzyszące im pojedyncze przykłady zachowanych mebli. Ta część wystawy będzie również nakreślać sylwetkę Władysława Winczego jako pedagoga, jego koncepcje programowe oraz funkcjonowanie warsztatu wraz z prezentacją elementów jednej z najciekawszych wrocławskich aranżacji wnętrz – rektoratu i senatu ASP. 
Ważnym materiałem, który zostanie wykorzystany do stworzenia warstwy narracyjnej wystawy będą niepublikowane wspomnienia Winczego zebrane w formie rękopisów i maszynopisów, nakreślające etapy kariery artysty, koncepcje projektowe i okoliczności realizacji najważniejszych wnętrz.   

Patronat Honorowy nad wystawą objęli:
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, profesor Piotr Gliński
Marszałek Województwa Dolnośląskiego Cezary Przybylski
Prezydent Wrocławia Jacek Sutryk

Władysław Wincze, fot. Muzeum Architektury Wrocław

Władysław Wincze. Wnętrza  
12.12.2019 – 27.02.2020
Muzeum Architektury we Wrocławiu, ul. Bernardyńska 5
Kurator: dr Tomasz Mikołajczak
Aranżacja wystawy: Jacek Kos
Identyfikacja wizualna: Marta Płonka

Organizator: Akademia Sztuk Pięknych im. Eugeniusza Gepperta we Wrocławiu
Współorganizator: Muzeum Architektury we Wrocławiu

Patroni medialni: Architektura & Biznes, Architektura murator, Notes Na 6 Tygodni, Radio Wrocław, Radio Wrocław Kultura, TVP3 Wrocław, Magazyn SZUM. 

informacja prasowa

Stanisław Dróżdż. Czasoprzestrzennie (OD-DO) w Galerii FOTO-GEN

W 2019 roku przypada 80. rocznica urodzin i 10. rocznica śmierci Stanisława Dróżdża, najwybitniejszego autora polskiej poezji konkretnej – poety, teoretyka, animatora i propagatora ruchu konkretystycznego oraz jednego z najbardziej znaczących artystów polskiej awangardy lat 60. i 70. XX wieku. Wernisaż wystawy w Galerii FOTO GEN poprzedzi panel "Stanisław Dróżdż. Aspekty dźwiękowe polskiej poezji konkretnej i próby jej animacji" z udziałem Daniela Brożka, Małgorzaty Miśniakiewicz, Pawła Sosnowskiego i Tadeusza Sudnika. Wernisaż wystawy: 6.12.2019 godzina 17.00.

W 2009 roku, już po śmierci artysty, Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu wydał pierwszą monograficzną książkę o twórczości Stanisława Dróżdża: początekoniec. Pojęciokształty. Poezja konkretna. Prace z lat 1967–2007 pod redakcją Elżbiety Łubowicz. Książka towarzyszyła wystawie pod tym samym tytułem, którą prezentowaliśmy w latach 2009-2011 w Muzeum Narodowym we Wrocławiu, Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie, Galerii Sztuki Współczesnej BWA w Katowicach, Górnośląskim Centrum Kultury w Katowicach, Europejskim Centrum Kultury Hellerau w Dreźnie oraz w Galerii Guardini w Berlinie. Był to pierwszy tak obszerny pokaz twórczości Stanisława Dróżdża – światowej sławy artysty działającego na pograniczu poezji i plastyki, reprezentanta Polski na weneckim Biennale w 2003 roku. Pokazanych zostało ponad 40 dzieł, od pierwszych utworów poezji konkretnej, powstałych w 1967 roku, do prac ostatnich z roku 2007. Wystawa przygotowywana była na 70. urodziny artysty, jednak stała się, niestety, podsumowaniem zamkniętego już dzieła.

Kontynuując to opracowanie i kierując się intencją podkreślenia tegorocznego jubileuszu, skupiliśmy się na dwóch istotnych aspektach twórczości Stanisława Dróżdża: jego działalności animatorskiej oraz zagadnieniu dźwięku w polskiej poezji konkretnej.
Stanisław Dróżdż, poza własnymi konsekwentnymi poszukiwaniami w wizualnej warstwie poezji, jako główny animator ruchu konkretystycznego w Polsce począwszy od lat 70. był inicjatorem i autorem szeregu wystaw, sympozjów i publikacji. Wydał antologię polskiej poezji konkretnej, prezentował twórczość autorów zagranicznych, takich jak Ian Hamilton Finlay, Bruce Cheyne, Mary Ellen Solt, Jiři Valoch, Václav Havel. Ilustracją skali tej działalności jest wybór plakatów z kolekcji Pani Anny Dróżdż, które obejmują okres od 1969 roku (VII Kłodzka Wiosna Poetycka), poprzez liczne plakaty do wystaw z lat 70. I 80. aż do wystaw współczesnych.

Mural Czasoprzestrzennie, fot. Olga Jasnowska

Tytułowa praca Czasoprzestrzennie (OD-DO), która powstała w 1969 roku i rozwinięta została w 1993 roku w serię 82 plansz, prowadzi nas do rozważań nad dźwiękową stroną poezji konkretnej, jej potencjałem obecnym w dziełach Dróżdża oraz nad faktycznymi realizacjami na tym polu w Polsce. Wizualny wiersz złożony z dwóch słów ‘”od” i „do”, następujących po sobie, wypełniających kolejne linie tekstu w przestrzeni zamkniętej planszy, poprzez mnożenie, nakładanie na siebie, zacieranie granic obu słów – tak, że oba słowa wzajemnie się przenikają – otwiera nieskończoną przestrzeń czasu. W 1994 roku, po prezentacji tej pracy w Galerii Awangarda BWA we Wrocławiu, Stanisław Dróżdż utwierdził się w przekonaniu o jej potencjale muzycznym, który dostrzegł już w latach 70. Niestety, dzieło to zrealizowane zostało dopiero po śmierci artysty w 2009 roku. Kompozycji podjął się Tadeusz Sudnik, autor muzyki elektronicznej, komponujący dla kina, teatru i baletu, kompozytor muzyki eksperymentalnej. OD-DO przyjęło formę kwadrofonicznej opery na dwa głosy dopełniając dźwiękowo wizualną przestrzeń i czas tego dzieła.

Realizując tę wystawę i publikację, mamy świadomość, że jest to kolejny, symboliczny wkład do dalszych, szerokich studiów nad twórczością Stanisława Dróżdża, niepowtarzalnej osobowości polskiej sztuki współczesnej.

Wernisaż wystawy poprzedzi panel Stanisław Dróżdż. Aspekty dźwiękowe polskiej poezji konkretnej i próby jej animacji z udziałem Daniela Brożka, Małgorzaty Miśniakiewicz, Pawła Sosnowskiego i Tadeusza Sudnika.
Panel będzie miał miejsce w piątek, 6 grudnia 2019 o godzinie 15.00
Wystawie towarzyszy publikacja z tekstami Marianny Bocian, Daniela Brożka, Małgorzaty Miśniakiewicz i Pawła Sosnowskiego.

Organizator: Ośrodek Kultury i Sztuki we Wrocławiu – Instytucja Kultury Samorządu Województwa Dolnośląskiego
Patronat honorowy: Cezary Przybylski – Marszałek Województwa Dolnośląskiego
Dofinansowano z Budżetu Województwa Dolnośląskiego i ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

Miejsce
Galeria FOTO-GEN Ośrodka Kultury i Sztuki we Wrocławiu Instytucji Kultury Samorządu Województwa Dolnośląskiego
pl. bpa Nankiera 8, 50-140 Wrocław
tel. 71 344 78 40
e-mail: galeria.foto-gen@okis.pl
Wystawa
6.12.2019—3.01.2020
Wernisaż
6.12.2019 godzina 17.00
Kuratorka: Agnieszka Chodysz-Foryś
Współpraca kuratorska: Anna Dróżdż
Panel "Stanisław Dróżdż. Aspekty dźwiękowe polskiej poezji konkretnej i próby jej animacji"
Galeria FOTO-GEN
6.12.2019 godzina 15.00
Uczestnicy: Daniel Brożek, Małgorzata Miśniakiewicz, Paweł Sosnowski i Tadeusz Sudnik
Prowadzenie: Manfred Bator

informacja prasowa

Stanisław Dróżdż. Poezja konkretna - wystawa w Muzeum Współczesnym Wrocław

Muzeum Współczesne Wrocław zaprasza na wystawę "Stanisław Dróżdż. Poezja konkretna", będącą częścią projektu "Prywatne mitologie". Zakłada on stworzenie stałej przestrzeni dla międzynarodowej kolekcji sztuki współczesnej MWW, kierując się ku osobistym narracjom i intencjom, które mogą przyjmować różnorakie formy, niemniej za każdym razem wynikają z pasji opisywania, analizowania i naprawiania świata. Jednocześnie w swoim założeniu projekt stawia istotne dla MWW pytania o dziedzictwo myśli neoawangardowej. 

Projekt zainicjuje wystawa "Urodziny Marty", której istotnym elementem  jest instalacja „Poezja konkretna” Stanisława Dróżdża – artysty związanego z Wrocławiem, oryginalnego twórcy poezji konkretnej–pojęciokształtów, autora Pawilonu Polskiego na Biennale Weneckim w 2003 roku, autora muralu „Klepsydra” na fasadzie MWW.

Stanisław Dróżdż zadebiutował na początku lat 60. XX w. działaniami z obszaru poezji lingwistycznej. Już wówczas w jego tekstach zawarte było to, co zajmowało go przez całą twórczość – poszukiwanie formy, która rezygnuje z opisu i skupia się na słowie oraz jego znaczeniach. W dużej mierze umożliwiła mu to, spajająca wiersz ze sztuką wizualną, poezja konkretna.

Utwory konkretystyczne artysta zaczął tworzyć w 1967 r., od początku określając je autorskim terminem „pojęciokształty”. Stanowiły one rodzaj zapisu scalającego pojęcie czy słowo z jego konkretyzacją wizualną (graficzną). „Pojęciokształty” pozostają zarazem tekstem i obrazem, na których ostateczny kształt wpływały poezja, nauka (matematyka, logika) oraz sztuka.

Mural Czasoprzestrzennie, fot. Olga Jasnowska

Tworzone przez Dróżdża prace złożone z pojedynczych słów, liter czy cyfr z czasem zaczęły wychodzić poza płaszczyznę kartki papieru, stając się rozbudowanymi przestrzennymi instalacjami. Kluczowym momentem tej transformacji była zrealizowana w warszawskiej Galerii Foksal w 1977 r. praca między. Wnętrze galerii, łącznie z sufitem i podłogą, pokryto pojedynczymi literami składającymi się na tytułowe słowo, ale w taki sposób, że nigdzie nie pojawiło się ono w ciągu w zapisie następujących po sobie liter. Widz wchodząc do środka pomieszczenia, znajdował się jakby we wnętrzu tekstu, pomiędzy literami, próbując odczytać z następujących po sobie znaków pełen wyraz, który nieustannie mu umykał.

Stanisław Dróżdż, między, 1977, fot. ze strony artysty na FB

Rozwój twórczości Dróżdża, począwszy od wiersza lingwistycznego poprzez poezję konkretną do działań przestrzennych, był efektem ewolucji zmierzającej z jednej strony do redukcji tworzywa językowego wiersza, a z drugiej przemieszczenia prac z płaszczyzny dwuwymiarowej w przestrzeń trójwymiarową. Jednocześnie jego warstwa wizualna pozostawała konsekwentnie minimalizowana.

W 2002 r. Stanisław Dróżdż zrealizował ponownie w Galerii Foksal wystawę zatytułowaną Poezja konkretna, stanowiącą specyficzny rodzaj rozwinięcia pracy między. Jednak w tym przypadku nie używał ani jednego słowa czy litery, konkretyzując samą przestrzeń. Sala ekspozycyjna została wypełniona przez artystę przezroczystą nylonową żyłką rozciągniętą po liniach prostych między ścianami, podłogą a sufitem. Powstała szczelnie wypełniająca pomieszczenie sieć, uniemożliwiająca jednocześnie wejście do niego. Widz nie był już „pomiędzy” słowami jak w przypadku instalacji między, ale „wobec” przestrzeni konkretnego miejsca.

Stanisław Dróżdż, Klepsydra na gmachu Muzeum Współczesnego Wrocław, prasowe

Rekonstrukcja instalacji w Muzeum Współczesnym Wrocław, dostosowana do przestrzeni muzealnej, została wykonana zgodnie z autorskimi wskazaniami Dróżdża. Ponad 10 km żyłki o grubości 1 mm łączy punkty wyznaczone według specjalnego systemu na ścianach, suficie i podłodze. Przestrzeń pozostaje niedostępna, ale jednocześnie materializuje się jej fizyczny aspekt.

Wystawa jest drugą odsłoną stałej przestrzeni w MWW poświęconej Stanisławowi Dróżdżowi. Tym razem, koncentrując się na instalacji z żyłek, chcemy ukazać przestrzenne aspekty twórczości artysty oraz jego fascynację problemami czasu i przestrzeni, powiązanym, lecz nieuchwytnym ich początkiem i końcem. Próbując zwizualizować te poszukiwania w formie ekspozycji muzealnej, wystawa ma pełnić rolę samoistnego „pojęciokształtu” mieszczącego w „minimum zapisu maksimum treści”.

Stanisław Dróżdż, fot  Andrzej Świetlik  Forum

Stanisław Dróżdż (1939–2009) – twórca poezji konkretnej. W latach 1964–1969 studiował filologię polską na Uniwersytecie Wrocławskim. Od drugiej połowy lat 60. XX w. był silnie związany z polskim środowiskiem neoawangardowym. Wziął udział w ponad 300 wystawach indywidualnych i zbiorowych w Polsce i za granicą. Od 1971 r. stale współpracował z Galerią Foksal w Warszawie. Był autorem pracy Alea iacta est w Pawilonie Polskim na 50. Biennale Sztuki w Wenecji w 2003 r., a także składającej się z 54 plansz pracy Klepsydra, z której pierwsza plansza zrealizowana została już po jego śmierci w 2009 r. w postaci muralu na fasadzie Muzeum Współczesnego Wrocław. Od 1955 r. mieszkał i tworzył we Wrocławiu.




Kurator: Piotr Lisowski

Projekt realizacji technicznej: Iwar Romanek

informacja prasowa

Reżyserzy popkultury - Agnieszka Smoczyńska w DCF

Agnieszka Smoczyńska, reżyserka, scenarzystka filmowa i teatralna, będzie kolejnym gościem cyklu „Reżyserzy Popkultury” w Dolnośląskim Centrum Filmowym. W ramach cyklu twórcy opowiadają o swoich kulturowych inspiracjach i omawiają własne realizacje filmowe. Cykl „Reżyserzy Popkultury” w październiku otworzyło spotkanie z Krzysztofem Skoniecznym. W listopadzie gościliśmy Łukasza Rondudę. 6 grudnia spotkamy się z Agnieszką Smoczyńską.

Czym jest “teatralność” w filmie? Jak “filmowość” można przenieść na scenę? Gdzie i w jakiej formie działają tutaj gatunek i popkultura? Przez ten pryzmat przyjrzymy się twórczości Agnieszki Smoczyńskiej. Jej spektakle teatralne i filmy posłużą nam jako materiał ilustracyjny i punkty odniesienia.

Agnieszka Smoczyńska podczas spotkania z publicznością w Teatrze Kameralnym we Wrocławiu,
fot. Barbara Lekarczyk-Cisek

Eksperymentatorka. Urodzona we Wrocławiu jedna z najbardziej poszukujących reżyserek młodego pokolenia. We wrocławskim I LO uczęszczała do klasy z edukacją filmową, dzięki czemu – jak wspomina – złapała bakcyla kina. Jej debiut filmowy zaskoczył nie tylko w Polsce. W "Córkach Dancingu" Smoczyńska połączyła musical z romansem, a kino gore splotła z romantycznymi balladami i nostalgiczną opowieścią o dojrzewaniu i sile miłości. Autorkę za ten film doceniono głównie w Stanach Zjednoczonych, gdzie otrzymała Nagrodę Specjalną Jury za Oryginalność Pomysłu i Unikalną Wizję Artystyczną na prestiżowym festiwalu Sundance, a IndieWire nazwało film „najlepszym gotyckim musicalem o pożerających ludzi syrenach, jaki kiedykolwiek powstał”. Smoczyńska jest też odpowiedzialna za reżyserię 7 odcinka "1983" - pierwszego polskiego serialu dla Netflixa.

Rozmowę poprowadzi Kaja Klimek – edukatorka, tłumaczka, krytyczka filmowa i popkulturowa, która nieustannie dyskutuje o filmach – z widzami, gdy tylko nadarzy się okazja, z twórcami na festiwalach, z innymi krytykami w mediach, ze studentami na Uniwersytetach Warszawskim i Gdańskim, z dziećmi i młodzieżą w ramach programów edukacji filmowej.


6 grudnia, godz. 20:00. Bilety: 13/16 zł.

informacja prasowa

Spotkania z Beckettem w Instytucie Grotowskiego

W grudniu 2019 roku mija trzydzieści lat od śmierci Samuela Becketta – wybitnego dramaturga, uznawanego za prekursora teatru absurdu. Pamięć o twórcy „Czekając na Godota” Instytut Grotowskiego uczci w dniach 17–20 grudnia powrotem dwóch spektakli, będących autorskimi przetworzeniami tekstów Irlandczyka. 

Samuel Beckett, 1977, fot. Wikipedia

Niezwykłą kompilację trzech beckettowskich jednoaktówek zaprezentuje Krystyna Krotoska w spektaklu „no właśnie co”. Alessandro Curti w przygotowanej wspólnie z Jarosławem Fretem interpretacji „Ostatniej taśmy” zaprosi z kolei do doświadczenia unikalnej architektury dźwięku Becketta.

Samuel Beckett to jedna z najbardziej zasłużonych oraz rozpoznawalnych postaci w historii XX-wiecznej literatury i teatru. Harold Pinter, laureat literackiej Nagrody Nobla, opisał go jako „najodważniejszego, najbardziej bezlitosnego spośród współczesnych pisarzy […], daleko wyprzedzającego wszystkich innych piszących”. Jego twórczość cechowały egzystencjalny pesymizm i błyskotliwie formułowane pytania o sens ludzkiego istnienia. Erudycji artystycznej Becketta towarzyszyła także społeczna wrażliwość, której przejawami były m.in. zdecydowana krytyka systemów totalitarnych, wspieranie więźniów politycznych, a także brak zgody na wystawianie swoich tekstów w państwach łamiących prawa człowieka. Jako wybitny artysta i intelektualista Samuel Beckett zainspirował liczyć twórców z różnych krajów, pokoleń i estetyk. Do tego grona zaliczają się Krystyna Krotoska i Alessandro Curti, którzy w tygodniu rocznicy śmierci artysty zmierzą się z jego najwybitniejszymi dziełami.

Krystyna Krotoska w spektaklu "no właśnie co", fot. Irena Lipińska

Rdzeniem spektaklu Krystyny Krotoskiej są kobiety – ich perspektywy i życie wewnętrzne. „no właśnie co” składa się z trzech jednoaktówek Samuela Becketta, których bohaterki noszą w sobie tajemnicę. W „Nie ja” wśród ciemności widoczne są tylko usta kobiety, która przepowiada swoje życie. „Kroki” to przeplatająca realne z urojonym historia dziewczynki, która się nie urodziła, lecz „zaczęła”. „Kołysanka” jest natomiast dramatyczną, trzyczęściową sonatą o starości i samotności. Stanowiące kanon monodramu utwory Samuela Becketta tworzą dla aktorki pole do rozwinięcia swojego warsztatu i samodzielnego zmierzenia się z tematami proponowanym przez pisarza. Interpretując Becketta, Krotoska zaprasza widzów do niezwykłego zgłębiania egzystencjalnej tajemnicy kobiecości. Tytuł przedstawienia to także tytuł ostatniego wiersza Becketta, co nadaje spektaklowi wymiar swoistego epitafium artystki dla dramatopisarza. Pokazy „no właśnie co” odbędą się 17 i 18 grudnia (wtorek i środa) w Sali Teatru Laboratorium o godz. 19.00. 

Alessandro Curti, "Ostatnia taśma", fot_Tobiasz Papuczys

„Ostatnia taśma” Alessandra Curtiego narodziła się z fascynacji beckettowską architekturą ciszy. Twórcy podejmują dialog z bohaterem Becketta, czyniąc protagonistą aktora, który poprzez regularnie nagrywane taśmy przygotowuje się do wcielenia w postać Krappa. Obudowanie życia dźwiękiem stało się podstawowym tropem kompozycji spektaklu. W centrum zawsze pozostaje jednak cisza lub jej sceniczna namiastka, jaką jest pauza. Alessandro Curti wraz z Jarosławem Fretem zakładają, że dźwięk jest wehikułem pamięci, a przez to wehikułem czasu. W „Ostatniej taśmie” staje się nim także teatr. W fascynującej interpretacji „Ostatniej taśmy” twórcy nie tylko czerpie z jakości beckettowskiego dramatu, ale proponują frapujący dialog z pisarzem i jego bohaterem, eksplorując zarówno bogactwo znaczeniowe, jak i formalne twórczości irlandzkiego pisarza. Spektakle odbędą się 19 i 20 grudnia (czwartek i piątek) w Sali Teatru Laboratorium o godz. 19.00.

informacja prasowa