Perspektywa wieku dojrzewania. Szapocznikow – Wróblewski – Wajda

Wystawa w Muzeum Śląskim w Katowicach zaprezentuje twórczość trojga przedstawicieli pokolenia „zarażonych wojną”: malarza Andrzeja Wróblewskiego, rzeźbiarki Aliny Szapocznikow i reżysera Andrzeja Wajdy. Łączy ich nie tylko zbliżona data urodzenia i wczesna utrata ojca, ale też podobieństwo doświadczeń związanych z miejscem i czasem dojrzewania: okresem II wojny światowej w okupowanej Polsce. To, czego byli uczestnikami i świadkami, naznaczyło w sposób bardzo szczególny zarówno ich życie, jak i twórczość.

Literatura badająca i komentująca utwory w najrozmaitszy sposób nawiązujące do traumy i pamięci II wojny światowej jest z roku na rok obszerniejsza i zapewne wykracza już poza liczbę powstałych na ten temat dzieł – aczkolwiek każdego roku ich również przybywa. Kolejne pokolenia twórców wskazują na nowe aspekty tej tematyki i sięgają po coraz to inne formy mające odświeżyć i wyostrzyć zatartą przez dziesiątki lat zbiorową pamięć. Również kolejne pokolenia badaczy wracają do powszechnie rozpoznanych dzieł, by wydobyć z nich pominięte dotąd aspekty. Jednym z nich jest dotychczas nieuwzględniany w opracowaniach teoretycznych i na wystawach, wspólny dla niemałej grupy twórców czynnik związany z bardzo szczególnym okresem życia, w jakim zastały ich działania wojenne, czyli z pokwitaniem.

Andrzej Wróblewski, Nagrobek kobiety II, Starmach Gallery, Kraków

Okres ten jest sam w sobie postrzegany jako traumatyczny, a w szczególnych okolicznościach, wynikających z życia rodzinnego, relacji z grupą rówieśniczą, systemu edukacji oraz okoliczności, w jakich przebiega inicjacja seksualna, może mieć decydujący wpływ na przebieg całego dalszego życia. Jeśli do tych kilku zmiennych dodamy dodatkowe czynniki, takie jak śmierć jednego z rodziców i obcowanie z okrucieństwem wojny, jej demoralizacją i obscenicznością, otrzymamy bardzo szczególny, „wojenny syndrom pokwitania”.

Alina Szapocznikow, Samogłoska, 1962, Collection Karmitz, fot. Galerie Isabella Czarnowska, Berlin 

Nowe odczytywanie twórczości Aliny Szapocznikow i Andrzeja Wróblewskiego trwa od kilkunastu lat, ich nazwiska są też coraz lepiej znane w świecie. Filmy Andrzeja Wajdy cieszą się popularnością na całym świecie od półwiecza. Jednak zderzenie na jednej wystawie dzieł trojga artystów odbędzie się po raz pierwszy. Jej zamysł ogniskuje się na jednoczącym czynniku, określonym jako „perspektywa wieku dojrzewania”. Taki punkt widzenia stwarza szansę na rewizję dotychczasowego podejścia do wielu dzieł, ich ponowne odczytanie i zreinterpretowanie.

Popiół i diament, fot PAP, reprodukcja

Na wystawę złoży się około 70 prac rzeźbiarskich i rysunków Aliny Szapocznikow oraz tyle samo obrazów, gwaszy, monotypii i rysunków Andrzeja Wróblewskiego. 

Dzieło Andrzeja Wajdy zostanie zaprezentowane przez szkice do scenopisów, plakaty, fotosy i fragmenty jego 14 filmów z lat 1955–2016. Uzupełnieniem wystawy będą projekcje filmów o Szapocznikow, Wróblewskim i Wajdzie oraz archiwalnego filmu z przedstawienia "Akropolis"Jerzego Grotowskiego i Józefa Szajny z roku 1962. Wystawie towarzyszyć będzie katalog w dwóch wersjach językowych: polskiej i angielskiej.

Perspektywa wieku dojrzewania. Szapocznikow – Wróblewski – Wajda

Muzeum Śląskie w Katowicach 

23.06–30.09.2018 

Kuratorka: Anda Rottenberg

informacja prasowa

Pawilon Czterech Kopuł Sztuki Współczesnej świętuje jubileusz 10-lecia istnienia

 Ponad 650 tysięcy zwiedzających, 39 zorganizowanych wystaw czasowych, blisko 30 tysięcy wydarzeń i 2064 pozyskanych do zbiorów dzieł sztuki, a także własny teatr – tak w skrócie można podsumować 10-lecie działalności Pawilonu Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej, najmłodszego oddziału Muzeum Narodowego we Wrocławiu. Instytucja przygotowała m.in. wielkie przekrojowe wystawy twórczości Magdaleny Abakanowicz, Ewy Kuryluk, Henry’ego Moore’a i Marii Pinińskiej-Bereś. A wśród pokazywanych prac zagranicznych artystów znalazły się dzieła tak znanych twórców jak m.in. Andy Warhol, Cindy Sherman, Otto Piene, Günther Uecker czy Robert Rauschenberg.

Podczas dzisiejszej konferencji prasowej podsumowaliśmy 10 lat działalności najmłodszego oddziału Muzeum Narodowego we Wrocławiu, zdradziliśmy też plany na kolejny rok.

W przyszłym roku w Pawilon zaprezentuje dwie wielkie ekspozycje Niki de Saint Phalle i Aliny Szapocznikow.

Na wystawie „Niki de Saint Phalle. Dream Machine” [21.03-9.08.2027] zobaczymy ikoniczne „Nany” i inne wielkoformatowe figury, słynne „zastrzelone” obrazy, które artystka wykonywała przy pomocy strzelby. Pokazane też zostaną modele rzeźb plenerowych i dokumentacja happeningów. Będzie to pierwsza w Polsce tak szeroka prezentacja prac Niki de Saint Phalle.

Niki de Saint Phalle, 1985

Retrospektywną wystawę Aliny Szapocznikow, jednej z najoryginalniejszych polskich artystek, można będzie oglądać od października 2027 do lutego 2028. Będzie to pierwsza od 25 lat tak duża wystawa jej prac w Polsce. Ekspozycja będzie kolejną odsłoną realizowanego od kilku lat w Pawilonie projektu wystawienniczego poświęconego wybitnym polskim rzeźbiarkom.

Krótka historia Pawilonu

Muzeum Sztuki Współczesnej Oddział Muzeum Narodowego we Wrocławiu oficjalnie rozpoczęło swoją działalność 25 czerwca 2016 r. Miejsce, które zostało obrane za jego siedzibę, to wzniesiony w latach 1912–1913 według projektu wybitnego architekta Hansa Poelziga Pawilon Czterech Kopuł. Jest on częścią kompleksu wystawienniczego wokół Hali Stulecia, od 2006 r. wpisanej na listę światowego dziedzictwa UNESCO. 

Do 1945 r. budynek pawilonu służył celom wystawienniczym, po II wojnie światowej w 1948 r. był jednym z miejsc ekspozycyjnych Wystawy Ziem Odzyskanych, a od 1953 r. stał się częścią wrocławskiej Wytwórni Filmów Fabularnych. Tu powstawały znane polskie filmy, m.in. „Rękopis znaleziony w Saragossie” Wojciecha Jerzego Hasa, „Popiół i diament” Andrzeja Wajdy, kultowa komedia Sylwestra Chęcińskiego „Sami swoi”. W 2009 r. budynek przekazano Muzeum Narodowemu we Wrocławiu, w latach 2013–2015 został on odrestaurowany, odzyskując jednocześnie swą pierwotną funkcję wystawienniczą.

Pierwszą wystawą Pawilonu była zorganizowana w 2016 r. we współpracy z Nationalgalerie w Berlinie i jej oddziałem Hamburger Bahnhof ekspozycja „Letnia rezydencja. Kolekcja Marxa gościnnie we Wrocławiu” z pracami m.in. Anzelma Kiefera, Joespha Beuysa czy Cy Twombly’ego.

Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej oddział Muzeum Narodowego we Wrocławiu, fot  Arkadiusz Podstawka

dr hab. Piotr Oszczanowski, dyrektor Muzeum Narodowego we Wrocławiu:

Tu, gdzie bezwzględnie panuje sztuka, gdzie świadomość komu to zawdzięczamy i odpowiedzialność za tę fantastyczną kolekcję są przeogromne – od 10 lat jesteśmy my. W miejscu, gdzie czas płynie inaczej, jest dobrostanem naszych dni powszechnych. W chaosie świata oraz bezmiaru obaw i zwątpienia stworzona została wyspa – Mauritius wrażliwości i Seszele głębi doznań. Codziennie dopływają tu cudowni ludzie, którzy tu pracują i cumują pełne statki tych, którzy są żądni wrażeń najpiękniejszych z możliwych. Wyspa na Wielkiej Wyspie, enklawa i azyl dla rozbitków codzienności i Robinsonów ucieczki do innego świata. Wyspa gościnna, pełna kwiatów paproci i ostatnich nosorożców północnych. A przy tym jakże swojska, nasza. Jej bogactwem jest to, co pozostawili po sobie najwspanialsi artyści. Ci, którzy się buntowali, którzy nieraz ledwo wiązali koniec z końcem, często zagubieni i bezradni, czujący jednak to, czego zwykły śmiertelnik nie dostrzegał, nie ogarniał. Na zawsze będę miał w oczach widok obecnego tu – stojącego na schodach i patrzącego na dziedziniec Pawilonu Czterech Kopuł z pewnej wysokości, jak sternik – Pawła Jarodzkiego. I będę słyszał to, co głosił, w co bardzo wierzył – „Tylko sztuka Cię nie oszuka”. 

dr Barbara Banaś, zastępczyni dyrektora Muzeum Narodowego we Wrocławiu:

10 lat! Dekada, a momentami wydaje nam się, że to dopiero co się wydarzyło. Jeszcze pamiętamy, kiedy na środku pawilonowego dziedzińca trwała budowa, a my w żółtych kaskach, przechodząc przez amfilady sal, snuliśmy plany na najbliższe dziesięć lat. 

Mamy nadzieję, że Pawilon Czterech Kopuł stał się dla Wrocławia, dla naszych gości z różnych zakątków kraju i z zagranicy, miejscem, które pozostawia swój powidok w pamięci, i do którego wraca się z przekonaniem, że zawsze znajdzie się tu sztukę poruszającą emocje i umysł, dobrą atmosferę i uśmiechnięty życzliwy zespół. 

Chcieliśmy pokazać w tych wnętrzach niezwykle bogatą kolekcję sztuki współczesnej naszego muzeum, ale jednocześnie iść z pulsem współczesności, otwierać się na to, co tu i teraz ważne jest dla artystów i wrażliwej publiczności. Stał się Pawilon przestrzenią wielkich monograficznych prezentacji wyjątkowych polskich artystek: Magdaleny Abakanowicz, Marii Pinińskiej-Bereś, Ewy Kuryluk, Bożenny Biskupskiej. Gościł niezwykłe kolekcje światowej klasy – kolekcję Ericha Marxa z Hamburger Bahnhof prezentowaną w roku Europejskiej Stolicy Kultury w 2016, dzieła Henry’ego Moore’a ze zbiorów Henry Moore Foundation, ale i bliskie nam, i historycznie powiązane z duchem tego miejsca jak zbiór kostiumów filmowych z zasobów Wrocławskiej Wytwórni Filmów Fabularnych. 

W białych przestrzeniach Pawilonu pozwoliliśmy sobie oddać też głos sztuce sprzed epok, dziełom wielkich śląskich mistrzów – Michaela Willmanna, artystów doby rokoka, a zaraz podziwiać będziemy spuściznę anonimowych w większości twórców średniowiecza. Tak, właśnie na takiej różnorodności nam zależało, na uruchamianiu różnych wątków i opowieści. I na tym, aby te białe przestrzenie były otwarte i czekały na Was, naszą publiczność. Tylko na styku tej wymiany rodzą się nowe pomysły, nowe projekty. Dziękujemy, że jesteście z nami.

Iwona D. Bigos, kierowniczka Pawilonu Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

Pawilon Czterech Kopuł to niezwykłe miejsce – chyba nie przesadzę, twierdząc – na mapie Europy. Przez ostatnie 10 lat odwiedziło nas tysiące miłośników sztuki z całego świata. Codziennie doświadczamy ich zachwytów, a w księgach pamiątkowych możemy przeczytać pochwały w różnorakich językach. Myślę, że bez zbytniej przesady możemy stwierdzić, że udało nam się stworzyć miejsce żywe, gdzie dobrze się czują zarówno raczkujące oseski, jak i odkrywający na nowo sztukę współczesną seniorzy. Bogaty program naszego prężnie działającego zespołu edukacyjnego w bardzo kreatywny sposób towarzyszy wszystkim wystawom, „tłumacząc” i uzupełniając często trudne, abstrakcyjne i nie pozbawione kontrowersji wybrane przez kuratorów tematy. Jak choćby w przypadku wystawy „po/wy/miary” czy „Twarzą w twarz”. Warto też podkreślić, że na naszej bardzo przejrzyście wykoncypowanej wystawie stałej pokazujemy tylko kilka procent tego, co znajduje się w kolekcji Muzeum Sztuki Współczesnej, i wiele z tych zabytków reprezentuje nasze muzeum, biorąc udział w różnorodnych wystawach prezentowanych w Polsce i za granicą. To też przykład naszej otwartości. Potrafimy się dzielić tym, co mamy, tak aby wypełniać misję dotarcia sztuki współczesnej do największej liczby odbiorców.

Alina Szapocznikow, Ekshumowany, 1954-1955, Muzeum Narodowe we Wrocławiu

„Kolekcja sztuki polskiej II poł. XX i XXI w.” – wystawa stała:

Muzeum Narodowe we Wrocławiu jest właścicielem jednej z największych i najciekawszych w kraju kolekcji polskiej sztuki współczesnej, której historia sięga lat 60. XX w. 

Liczy ona ponad trzydzieści tysięcy eksponatów i obejmuje wszystkie dyscypliny artystyczne, począwszy od malarstwa, grafiki, rysunku, rzeźby, szkła, ceramiki i fotografii, aż po environment, projekty konceptualne, dokumentacje happeningów oraz sztukę wideo.

Trzon zbioru stanowią prace wybitnych polskich artystów takich jak Magdalena Abakanowicz, Paweł Althamer, Mirosław Bałka, Stanisław Fijałkowski, Władysław Hasior, Maria Jarema, Tadeusz Kantor, Katarzyna Kozyra, Jan Lebenstein, Jerzy Nowosielski, Alina Szapocznikow.

Kolekcję uzupełniają prace przedstawicieli młodszych generacji, m.in. Piotra Janasa, Anety Grzeszykowskiej, Roberta Kuśmirowskiego, Olafa Brzeskiego, Jakuba Juliana Ziółkowskiego, Tymka Borowskiego czy Weroniki Gęsickiej.

W zbiorach Muzeum Narodowego we Wrocławiu znajduje się największa i najbardziej reprezentatywna na świecie kolekcja prac jednej z najwybitniejszych polskich artystek Magdaleny Abakanowicz (1930–2017), która w latach 60. XX w. zrewolucjonizowała sztukę tkaniny, tworząc „miękkie rzeźby”, nazwane od jej nazwiska abakanami.

Teatr Czterech:

W Pawilonie Czterech Kopuł działa jedyny na świecie teatr w muzeum. Założony w 2019 r. przez edukatorkę Justynę Oleksy Teatr Czterech to międzypokoleniowy kolektyw artystyczny, który łączy teatr i sztuki wizualne.

Seans Multimedialny:

Jednym z innowacyjnych działań przeprowadzonych w Pawilonie Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej było opracowanie przy użyciu najnowocześniejszych technologii dodatkowej ścieżki zwiedzania wystawy stałej, która wprowadza widza w zupełnie inny wymiar odbioru dzieł sztuki i poszerza pole ich interpretacji. Światło, dźwięk, obraz i słowo są przewodnikami po świecie sztuki współczesnej.

Dostępność:

Pawilon Czterech Kopuł jest instytucją szczególnie wrażliwą na potrzeby osób z niepełnosprawnościami. Muzeum jest wyposażone między innymi w system YouWay, audioprzewodnik, tyflomapy oraz materiały dotykowe wykorzystywane w czasie spotkań. 

informacja prasowa

Wydarzenia w Muzeum Narodowym i oddziałach 16-28.12.2024

W okresie świąteczno-noworocznym Muzeum Narodowe we Wrocławiu i Oddziały będą nieczynne w dniach: 24, 25, 26, 31 grudnia 2024 i 1 stycznia 2025. W pozostałe dni Muzea otwarte będą zgodnie z harmonogramem. Jeszcze w tym roku w Muzeum Etnograficznym będzie można zrobić ozdoby świąteczne last minute z wiórów osikowych. Tradycyjnie, naturalnie, ekologicznie i – co najważniejsze – własnoręcznie! W Pawilonie Czterech Kopuł została otwarta nowa wystawa czasowa „Kolekcja otwarta!”. W najbliższy wtorek zaplanowano oprowadzanie po ekspozycji. 

Fot. Anna Frania/materiały prasowe MNWr.

Muzeum Etnograficzne

22.12, g. 12:00

Ozdoby z wiórów last minute. Warsztaty rodzinne dla dzieci w wieku 6–12 lat w ramach cyklu „Etno w południe”, prowadzenie: Anna Frania

To już naprawdę ostatni moment, by poczynić przygotowania okołoświąteczne. Zapraszamy na warsztaty last minute, podczas których stworzymy ozdoby z wiórów osikowych. Dla siebie, rodziny, na prezent… Jednym słowem – tradycyjnie, naturalnie, ekologicznie i – co najważniejsze – własnoręcznie! Czyż nie takie dekoracje są najpiękniejsze i cieszą najbardziej?

Bilety w cenie 10 zł

Zapisy: edukacja@muzeumetnograficzne.pl, 71 344 33 13

Miejsce: Muzeum Etnograficzne

Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

17.12, g. 12:00

„Kolekcja otwarta!” – oprowadzanie po wystawie. Spotkanie przy pracach artystów: Kojiego Kamojiego, Ewy Zarzyckiej, Janka Simona, Zbigniewa Warpechowskiego, Izy Chamczyk, prowadzenie: dr Agata Iżykowska-Uszczyk

Cykliczne oprowadzania po fragmentach prezentacji „Kolekcja otwarta!” pozwolą poznać prace, które wzbogaciły kolekcję sztuki współczesnej Muzeum Narodowego we Wrocławiu w ostatniej dekadzie.

Wstęp wolny

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł

13.12, g. 16:30

Face to face with art: Is the artist’s body a work of art? [EN]. Language workshops based on the collection of the Four Domes Pavilion Museum of Contemporary Art

Three extraordinary artists: Alina Szapocznikow, Ewa Partum, Natalia LL. These artists represented different approaches to their own bodies, which in the process of creative activity becomes the carrier of their artistic message. Recalling the words of Alina Szapocznikow “…the human body is the most sensitive, the only source of all joy, all pain and all truth…” we will discuss under what circumstances the artist’s body becomes a work of art.

Entrance with a ticket for the permanent exhibition

Venue: Four Domes Pavilion

Twarzą w twarz ze sztuką: Czy ciało artystki jest dziełem sztuki? Warsztaty językowe w oparciu o kolekcję Pawilonu Czterech Kopuł

Trzy niezwykłe artystki: Alina Szapocznikow, Ewa Partum, Natalia LL. Reprezentowały one różne podejścia do własnego ciała, które w procesie działań twórczych staje się nośnikiem ich przesłania artystycznego. Przywołując słowa Aliny Szapocznikow „…ciało ludzkie jest najwrażliwszym, jedynym źródłem wszelkiej radości, wszelkiego bólu i wszelkiej prawdy…”, będziemy dyskutować w jakich okolicznościach ciało artystki staje się dziełem sztuki.

Wstęp z biletem na wystawę stałą

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł

28.12, g. 19:00

Seans multimedialny. Oprowadzanie po wystawie kolekcji w Pawilonie Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

Trzy kwadranse ze sztuką w Pawilonie Czterech Kopuł – daj się poprowadzić światłem, obrazem, dźwiękiem i słowem. Trwający 45 minut seans multimedialny wprowadza widza w zupełnie inny wymiar odbioru dzieł sztuki, poszerzając pole ich interpretacji. Zwiedzaniu towarzyszą najnowsze technologie: doskonałe oświetlenie, projektory, nagłośnienie, prezentacje multimedialne, które pozwalają na dotarcie do wszystkich obszarów percepcji widza.

Zapisy: edukacja.pawilon@mnwr.pl, 71 712 71 81

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł

informacja prasowa

Medytacja i ekspresja: Wystawa sztuki współczesnej w galerii Art Main Station /relacja/

Od 5 marca do 24 czerwca 2016 potrwa wystawa sztuki współczesnej w galerii Art Main Station. Wśród prezentowanych artystów znalazły się dzieła wyjątkowe tak wybitnych artystów, jak M. Abakanowicz, A. Szapocznikow, W. Fanfgor, W. Hasior, R. Opałka i K. Sosnowski.

Tłum Magdaleny Abakanowicz, fot. Barbara Lekarczyk-Cisek

Pod tytułem wystawy: "Medytacja i ekspresja" skrywa się nie tylko postawa artystów, ale także postaw krytycznych. Zgromadzenie w klimatycznych wnętrzach dworca dzieł tak istotnych zawdzięczamy przede wszystkim kuratorom tej wystawy - krytykom sztuki: Bożenie Kowalskiej oraz Mariuszowi Hermansdorferowi. Oboje zajmują się sztuką od wielu lat, zorganizowali wiele wystaw, (nie tylko w Polsce), którym towarzyszyły napisane przez nich katalogi. Prócz tego są autorami wielu publikacji, także naukowych. Ale - co chyba najistotniejsze - są z wieloma artystami zaprzyjaźnieni i od lat towarzyszą im w ich twórczych poczynaniach, stając się także ich krytykami i popularyzatorami. Ekspozycja dzieł należących zarówno do prywatnych kolekcjonerów, jak i do muzeów, ma na celu zwrócenie uwagi także na rolę krytyka sztuki - jego obecności w procesie twórczym. Jest także refleksją na temat krytyki i jej roli obecnie i w przyszłości.

 Mariusz Hersmandorfer i Bożena Kowalska, kuratorzy wystawy,
fot. Barbara Lekarczyk-Cisek

Medytacja i ekspresja

Tytuł wystawy sugeruje, iż mamy do czynienia z dwiema odrębnymi postawami twórczymi. 

Nie znaczy to jednak - wyjaśniała podczas spotkania a dziennikarzami  Bożena Kowalska - że dzieła twórców spod znaku ekspresji wyzbyte są elementu medytacji, a określone medytacyjnymi - pozbawione ekspresji. Istnieją w różnych proporcjach i inaczej są wyrażone. Ekspresja w sztuce przedstawiającej, bliskiej surrealnemu widzeniu świata, ma charakter bezpośredni. Łączy się z wyrażonym gestem albo surrealnym zestawieniem przedmiotów i jest intensywnie odbierana przez patrzącego, podczas gdy ekspresja abstrakcji geometrycznej jest bardzo dyskretna  Medytacja znajduje się również w obu tych rodzajach sztuki, ale ma nieco inny charakter. W sztukach przedstawiających jest jakby bliżej człowieka indywidualnie przeżywającego świat, człowieka społecznego, nawet człowieka politycznego. Natomiast ta medytacja, która jest najważniejszym elementem sztuki geometrycznej, abstrakcyjnej, należy do świata pojęć wyabstrahowanych.

 

Roman Opałka, fot. Barbara Lekarczyk-Cisek

Jako przykład Kowalska przytoczyła twórczość dwóch artystów: Aliny Szapocznikow i Romana Opałki, którzy podejmowali zagadnienia czasu i przemijania jako najważniejsze w swojej twórczości. Otóż kiedy pojawiła się starość z jej widomymi oznakami, Szapocznikow pokazywała przemijanie czasu za pomocą deformacji i fizycznego rozpadu. Natomiast Roman Opałka przez wiele lat robił sobie codziennie, pod koniec całodziennej pracy malarskiej,  zdjęcie na tle obrazu i za każdym jego twarz była znieruchomiała i bez wyrazu. Na wystawie zaprezentowano dwa jego zdjęcia: pierwsze z czasów, kiedy był młody, drugie - kiedy twarz pokrywają mu głębokie bruzdy, włosy ma siwe, a oczy pozbawione blasku. Brak w nich jednak zupełnie ekspresji - są zobiektywizowane. Na tym właśnie polega różnica pomiędzy przedstawionymi pracami. Zestawienie na wystawie tych dwóch rodzajów ekspresji pozwala dostrzec owe różnice i eksponuje je. 

 

prace Wojciecha Fangora, fot. Barbara Lekarczyk-Cisek

Galeria "w podróży"

Właścicielka galerii i koordynatorka wystawy - Magdalena Mielnicka - opowiedziała o okolicznościach jej powstania, a także o szczególnym miejscu, w jakim się ona znajduje - na Dworcu Głównym we Wrocławiu:

Wystawa powstała w dużej mierze dzięki udziałowi w ESK i stanowi jedno z ważnych wydarzeń tego roku. Dla mnie najważniejsza jest publiczność. Przychodzą bardzo różni widzowie, często niezwykli, dzięki temu, że wystawa znajduje się na dworcu. Galeria istnieje dopiero cztery lata, więc tak znacząca wystawa nie mogłaby powstać, gdyby nie udział w niej wybitnych krytyków. Dla mnie przygoda z fundacją [ALL That Art! ] zaczęła się właśnie od spotkania z publicznością, która wyraziła zapotrzebowanie na krytykę sztuki. A obecność dworca jest dla galerii sprawą kluczową. Dzięki niemu galeria jest niezwykle inspirującym miejscem, gdzie czas mierzony jest nieustanną podróżą.

 

Władysław Hasior, fot. Barbara Lekarczyk-Cisek

Obrazy, zdjęcia, instalacje i rzeźby wybitnych polskich artystów można oglądać na Dworcu Głównym we Wrocławiu, w galerii Art Main Station do 24 czerwca 2016 roku, od wtorku do niedzieli.

Artykuł ukazał się w marcu 2016 roku na portalu Kulturaonline.

Wydarzenia w Muzeum Narodowym i oddziałach 5-10.03.2024

Zwiedzanie ze szminką w torebce w Muzeum „Panorama Racławicka”, spacery w poszukiwaniu niesforności w pracach polskich artystek prezentowanych na wystawie stałej w Pawilonie Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej czy oprowadzanie szlakiem kobiet w hotelu The Bridge Wrocław MGallery, którego pomieszczenia zdobią reprodukcje wybranych dzieł malarstwa pochodzące ze zbiorów wrocławskiego Muzeum Narodowego - to propozycje wydarzeń przygotowanych z okazji Dnia Kobiet.

Fot. materiały prasowe Muzeum Narodowego we Wrocławiu

Muzeum Narodowe we Wrocławiu

8.03, g. 18:00

The Bridge Wrocław – oprowadzanie szlakiem kobiet. Spacer z okazji Dnia Kobiet, prowadzenie: Izabela Trembałowicz-Chęć

Hotel The Bridge Wrocław MGallery, w którego pomieszczeniach znajdują się reprodukcje wybranych dzieł malarstwa pochodzące ze zbiorów wrocławskiego Muzeum Narodowego, po raz kolejny otwiera drzwi dla wszystkich i zaprasza do zwiedzania przestrzeni – tym razem szlakiem niezwykłych kobiet.

Uczestnicy poznają historie związane z Ostrowem Tumskim i wysłuchają opowieści o kobiecych postaciach zaprezentowanych na hotelowych ścianach (wśród nich m.in.: Terese Magdalene von Hochberg, Gertruda Kulman, Maria Anna v. Rebentish z domu Schaffgotsch, Christine Charlotte von Mudrach czy Anna Wihard). Prowadząca opowie także o roli kobiet w XVII- i XIX-wiecznym Wrocławiu, ich codziennym życiu czy ówczesnej modzie.

Zwieńczeniem oprowadzania będzie niespodzianka w apartamencie premierowskim.

Wstęp wolny

Zapisy: hb1z1-pr@accor.com.

Miejsce: Hotel The Bridge, pl. Katedralny 8

9.03, g. 10:30

Dla własnej księgi. Warsztaty tworzenia exlibrisu. Zajęcia dla dzieci i młodzieży w wieku 10–17 lat towarzyszące wystawie „50 na 50. Jubileusz 50-lecia Działu Sztuki Wydawniczej MNWr”, prowadzenie: Grzegorz Wojturski

Z pewnością warto posiadać indywidualny graficzny znak własności książek lub innych druków z osobistej kolekcji. Uczestnicy warsztatów poznają formy i funkcje exlibrisu książkowego, a w części plastycznej zaprojektują i wykonają swój własny exlibris.

Bilety w cenie 5 zł

Zapisy: edukacja@mnwr.pl, 71 372 51 48

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu

9.03, g. 13:00

„Pójdź ze mną przez padół płaczu. Cykl Wojna Artura Grottgera” – oprowadzanie kuratorskie. Prowadzenie: Natalia Sienkiewicz

Spotkanie na wystawie będzie okazją do zapoznania się z historią dzieła i procesem jego realizacji, a także ze znaczeniami poszczególnych przedstawień ukazanych przez artystę. Oprowadzanie to odpowiedź na tytułowe wezwanie do wędrówki, którą my jako widzowie podejmiemy wraz z parą głównych bohaterów rysunkowego cyklu Wojna autorstwa Artura Grottgera.

Wstęp wolny

Zapisy: edukacja@mnwr.pl, 71 372 51 48

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu

10.03, g. 11:00

Sztuka baroku – rzeźba i malarstwo. Wykład Anny Jezierskiej w ramach cyklu „Kurs historii sztuki”

Światło i cień, dynamika i statyczność, powaga i uczuciowość – barok był sztuką przeciwieństw, kontrastów i różnorodności. Podczas wykładu prześledzimy najważniejsze zjawiska, jakie nastąpiły w europejskim malarstwie i rzeźbie tego okresu, zastanowimy się także nad przyczynami istnienia różnych „baroków”. Przyjrzymy się najciekawszym osobowościom artystycznym działającym w tym czasie, a także ich znanym i nieco mniej znanym, choć fascynującym, dziełom. Omówiony zostanie fenomen barokowego „totalnego dzieła sztuki” , a także przybliżone zostaną najważniejsze funkcje, jakie spełniała sztuka baroku w różnych częściach Europy.

Bilety w cenie 10 zł

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu, s. 116

10.03, g. 13:00

„Śląska ars moriendi. Średniowieczne metalowe płyty nagrobne” – oprowadzanie w języku ukraińskim. Prowadzenie: Evelina Kachynska

Ekspozycja „Śląska ars moriendi. Średniowieczne metalowe płyty nagrobne” poświęcona jest wyjątkowym przykładom monumentów oraz aplikacji stanowiących ich część. Przyjrzenie się zaprezentowanym w przestrzeni muzealnej dziełom pochodzącym z kościoła klasztornego Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Lubiążu, kościoła św. Barbary we Wrocławiu oraz katedry wrocławskiej umożliwi nie tylko poznanie historii i roli tych obiektów, lecz również ich treści. Sposób przedstawienia zmarłego – jego strój, wygląd i gesty – jak też otoczenie, w jakim został wyobrażony, dostarczają bowiem wielu fascynujących, nie zawsze oczywistych informacji. Zagadnienia te ukazane zostały w odniesieniu do aspektów kultury średniowiecznej związanych z podejściem ówczesnych do tematu śmierci oraz okazywanymi wobec niej postawami. Istotną część ekspozycji, poszerzającą dotychczasowe perspektywy badawcze, stanowi również prezentacja zagadnień związanych z techniką i technologią średniowiecznych płyt nagrobnych, która rzuca światło na tajniki pracy warsztatów śląskich.

Wstęp biletem na wystawy

Zapisy: edukacja@mnwr.pl, 71 372 51 48

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu

10.03, g. 15:00

Książkowe opowieści – warsztaty w języku ukraińskim. Warsztaty plastyczne w języku ukraińskim dla dzieci w wieku 6–12 lat, wydarzenie w ramach cyklu „Radość ze sztuki”, towarzyszące wystawie „50 na 50. Jubileusz 50-lecia Działu Sztuki Wydawniczej MNWr”. Prowadzenie: Evelina Kachynska

Wszyscy lubimy czytać książki, cieszyć się zapachem jej drukowanych stron i oglądać ilustracje. Ale czy wiemy, czym tak naprawdę jest książka? Zapraszamy na spotkanie, w trakcie którego obejrzymy dzieła sztuki wydawniczej na wystawie „50 na 50…” i porozmawiamy o historii książek. A na części warsztatowej stworzymy własny papier marmurkowy, inspirując się przykładami z wystawy.

Bilety w cenie 5 zł

Zapisy: edukacja@mnwr.pl, 71 372 51 48

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu

Tadeusz Kościuszko, fragm. Panoramy Racławickiej,
fot. Barbara Lekarczyk-Cisek

Muzeum „Panorama Racławicka”

8.03, g. 12:15

Zwiedzanie ze szminką w torebce. Specjalny seans z okazji Dnia Kobiet, prowadzenie: Izabela Trembałowicz-Chęć

Już po raz dwunasty zapraszamy Panie na specjalny seans – odbywający się tylko raz w roku – w Dniu Ich Święta 8 marca. Tradycyjnie zapraszamy na godzinę 12:15. Uczestniczki oprowadzania poznają bogato ilustrowane kulisy pracy przy dziele wielkoformatowym, wzajemne relacje twórców, ciekawostki z życia malarzy i bohaterów obrazu.

Wstęp z biletem do MPR

Zapisy: edukacja@mnwr.pl, 71 372 51 48

Miejsce: Muzeum „Panorama Racławicka”

Dzieciątko Jezus z Pragi, praca klasztorna, XIX w./ fot. Muzeum Etnograficzne,

Muzeum Etnograficzne

10.03, g. 12:00

Wielkanocny pająk dla najmłodszych. Warsztaty rodzinne dla dzieci w wieku 6–12 lat w ramach cyklu „Etno w południe”, prowadzenie: Olga Budzan

Jak co roku z okazji Wielkanocy będzie można wykonać własnego pająka. Dawniej i dziś te niezwykłe ozdoby wykonane z ogólnodostępnych tworzyw takich jak słoma, kolorowy papier i sznurek upiększają świątecznie przystrojone izby i pokoje. Tym razem będzie to pająk obręczowy ozdobiony kwiatami z bibuły. Dla cierpliwych!

Bilety w cenie 5 zł

Zapisy: edukacja@muzeumetnograficzne.pl, 71 344 33 13

Miejsce: Muzeum Etnograficzne

10.03, g. 14:00

Wielkanocny kogucik. Integracyjne warsztaty dostosowane do potrzeb osób w spektrum. Prowadzenie: Olga Budzan

Wielkanocne wycinanki pełne są symboli odradzającego się życia. Podczas warsztatów będzie można wykonać inspirowaną tradycyjnymi wycinankami z różnych regionów własną wycinankę przedstawiającą kolorowego kogutka.

Bilety w cenie 5 zł

Zapisy: edukacja@muzeumetnograficzne.pl, 71 344 33 13

Miejsce: Muzeum Etnograficzne

Oprowadzanie po wystawie Bożeny Biskupskiej,
fot. MNWr

Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej 

5.03, g. 14.00

Sztuka na miarę materiału. Warsztaty plastyczne dr Agaty Iżykowskiej-Uszczyk w ramach cyklu „Dotknij Muzeum” dla osób z niepełnosprawnością wzroku

Glina, kamień, drewno – to materiały, które z perspektywy sztuki współczesnej wydają się być klasycznymi w tworzeniu instalacji artystycznych. W trakcie spotkania sprawdzimy, z jakich mniej typowych materiałów artyści tworzą dzieła. Przeanalizujemy prace prezentowane w sali sztuki materii, żeby sprawdzić, w jaki sposób sznur, wosk czy koraliki mogą stać się obiektem sztuki.

Wstęp wolny

Zapisy: edukacja.pawilon@mnwr.pl, 71 712 71 81

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł

8.03, g. 16.00

O czwartej pod Kopułami. W poszukiwaniu niesforności – Oprowadzanie w ramach Dnia Kobiet po wystawie kolekcji w Pawilonie Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej, prowadzenie: Barbara Przerwa

„Nie całujcie mnie w piersi, pocałujcie mnie w mój nos” – mówi Maria Jarema jako Kobieta Nowoczesna w spektaklu „Zielone lata”, wyrażając niejako także swoją butną postawę wobec świata – świata sztuki, świata relacji i polityki. Zainspirowane przekorą Rewolucjonistki Abstrakcji, jak nazwał Jaremiankę Kantor w spektaklu „Dziś są moje urodziny”, ósmego marca udamy się na spacer po ekspozycji stałej w poszukiwaniu niesforności w pracach polskich artystek. Odkryjemy twórczość rzeźbiarek, malarek oraz performerek, których prace możemy oglądać we wnętrzu Pawilonu Czterech Kopuł. Przyjrzymy się pracom Marii Jaremy, Marii Pinińskiej-Bereś, Aliny Szapocznikow oraz Magdaleny Abakanowicz.

Wstęp z biletem na wystawę stałą

Zapisy: edukacja.pawilon@mnwr.pl, 71 712 71 81

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł

9.03, g. 12.00

W poszukiwaniu niesforności – Oprowadzanie w ramach Dnia Kobiet po wystawie kolekcji w Pawilonie Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej, prowadzenie: Barbara Przerwa

„Nie całujcie mnie w piersi, pocałujcie mnie w mój nos” – mówi Maria Jarema jako Kobieta Nowoczesna w spektaklu „Zielone lata”, wyrażając niejako także swoją butną postawę wobec świata – świata sztuki, świata relacji i polityki. Zainspirowane przekorą Rewolucjonistki Abstrakcji, jak nazwał Jaremiankę Kantor w spektaklu „Dziś są moje urodziny”, ósmego marca udamy się na spacer po ekspozycji stałej w poszukiwaniu niesforności w pracach polskich artystek. Odkryjemy twórczość rzeźbiarek, malarek oraz performerek, których prace możemy oglądać we wnętrzu Pawilonu Czterech Kopuł. Przyjrzymy się pracom Marii Jaremy, Marii Pinińskiej-Bereś, Aliny Szapocznikow oraz Magdaleny Abakanowicz.

Wstęp z biletem na wystawę stałą

Zapisy: edukacja.pawilon@mnwr.pl, 71 712 71 81

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł

10.03, g. 14.00

Sztuka w dialogu: spotkanie z Nicholasem Grospierre’em. Prowadzenie: Adam Pacholak

W ramach cyklu „Sztuka w dialogu” przestrzeń Pawilonu Czterech Kopuł wypełniają rozmowy z artystkami i artystami, których prace znajdują się w kolekcji Muzeum Narodowego we Wrocławiu. Marcowe spotkanie towarzyszy wystawie „Bożenna Biskupska. Artystka i Budowla Możliwa”.

Biorący udział w wystawie artysta fotografik Nicholas Grospierre, przebywając w Sokołowsku, stworzył cykl zdjęć przedstawiających tę wyjątkową przestrzeń. W skonstruowanym przez niego „Perspektoskopie lustrzanym” znaleźć można nawiązania i do praktyk Krzysztofa Kieślowskiego, i twórczości Bożenny Biskupskiej wraz z jej utopijnymi wizjami Sanatorium. Jak mówi sam artysta: „Rzeczywistość ukazana jest zarówno jako rozbita analityczną siatką, jak i zapadnięta w swoim środku przez jej zwielokrotnienie”.

Spotkanie będzie okazją do zaprezentowana twórczości Grospierre’a, porozmawiania o jego inspiracjach i wyzwaniach, a także innych pracach, takich jak m.in. cykl zdjęć „Subiektywny Atlas Architektury Modernistycznej i Modern Forms”, które Muzeum Narodowe we Wrocławiu posiada w swoich zbiorach.

Wstęp wolny

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł

10.03, g. 16.00

„Bożenna Biskupska. Artystka i Budowla Możliwa” – oprowadzanie kuratorskie. Prowadzenie: Emilia Orzechowska, Stach Szabłowski

Monumentalne instalacje przestrzenne, ikoniczna postać „Jednonogiego”, cykle malarskie oraz wizjonerskie projekty z pogranicza rzeźby i architektury to tylko niektóre z dzieł prezentowanych na retrospektywnej wystawie prac współczesnej artystki Bożenny Biskupskiej.

Wstęp z biletem na wystawę czasową

Zapisy: edukacja.pawilon@mnwr.pl, 71 712 71 81

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł

informacja prasowa

Grafika Rembrandta zakupiona na pchlim targu i erotyczna praca Brunona Schulza na wystawie "Grafika Artystyczna"

Na wystawie "Grafika Artystyczna" w DESA Unicum od 26 kwietnia zobaczyć można ekslibris wykonany dla książek erotycznych przyjaciela Bruno Schulza, Maksymiliana Goldsteina. Ponadto zaś pojawią się również grafiki innych wybitnych twórców, m.in. Stanisława Szukalskiego, Rembrandta, Pabla Picassa, Jerzego Nowosielskiego, Ryszarda Winiarskiego czy Stanisława Kubickiego.

Bruno Schulz, Ekslibris Maksymiliana Goldsteina "Ex lirbis eroticis", 1920 r.

Bruno Schulz był postacią niezwykłą. Wybitny pisarz, znany najbardziej jako autor „Sklepów cynamonowych” i „Sanatorium pod klepsydrą”, tworzył też wyjątkowe grafiki. Posługiwał się przy tym rzadko używaną techniką cliché verre. Do najbardziej znanych prac Schulza należą m.in. ryciny przedstawiające sadomasochistyczne wizje. Zachwycił się nimi sam Witkacy. Na wystawie "Grafika Artystyczna" w DESA Unicum od 26 kwietnia zobaczyć będzie można ekslibris wykonany dla książek erotycznych przyjaciela artysty – Maksymiliana Goldsteina. Ponadto pojawią się również grafiki innych wybitnych twórców m.in. Stanisława Szukalskiego, Rembrandta, Pabla Picassa, Jerzego Nowosielskiego, Ryszarda Winiarskiego czy Stanisława Kubickiego.

Fetysz damskiego ciała i erotyczne wizje to znak rozpoznawczy twórczości Brunona Schulza. Jego najbardziej znana realizacja graficzna – „Xięga Bałwochwalcza” przedstawia kłębowisko ludzi oddających się miłości fizycznej i układających się w ornamentalne układy. Podobnie rzecz ma się w przypadku grafiki prezentowanej na wystawie. Widzimy na niej wrota (bądź nagrobek) zbudowane z ludzkich ciał. W nieokiełznanej wyobraźni artysty brama otwierała drogę do rozkoszy pomieszanej z cierpieniem. Ekslibris Maksymiliana Goldsteina „Ex libris eroticis” stworzony został właśnie do książki erotycznej.

Rembrandt van Rijn, "Archanioł Rafael opuszczający rodzinę Tobiasza", stan II (4), 1641-47 r.

Jednym z najciekawszych obiektów na wystawie jest również grafika Rembrandta „Archanioł Rafael opuszczający rodzinę Tobiasza” z 1641 -1647 roku. Artysta uważany jest za jednego z największych światowych twórców. Obrazy Rembrandta znajdują się w najważniejszych kolekcjach, a te dostępne na rynku aukcyjnym kosztują fortunę. Graficzna twórczość artysty jest równie istotna jak jego malarstwo. Ciekawa jest również historia pochodzenia samej pracy. Właściciel grafiki zakupił ją na pchlim targu we Francji.

Stanisław Szukalski, Kopernik, lata 70. XX w. r.

Na wystawie pojawi się również praca Stanisława Szukalskiego, artysty o którym ostatnio było bardzo głośno na całym świecie z powodu filmu biograficznego wyprodukowanego przez samego Leonardo DiCaprio. W lutym tego roku w DESA Unicum prezentowany był obraz artysty – jeden z niewielu istniejących. Tym razem będzie można zobaczyć pracę „Kopernik”. To dzieło związane z projektami Szukalskiego dotyczącymi przyszłości Polski.

Roman Cieślewicz, "Litographie rouge (Kamikaze)

Drugą część wystawy Grafika Artystyczna stanowią dzieła twórców współczesnych. Prezentowane są na niej prace m.in. twórców op-artu jak Victor Vasarely czy Richard Anuszkiewicz. Warto zwrócić uwagę na grafiki Romana Cieślewicza. Artysta współpracował z najlepszymi francuskimi magazynami m.in. z „Vogue”. W latach 1965-1969 był dyrektorem artystycznym magazynu „Elle”, któremu narzucił własną wizję graficzną. Wielkie uznanie przyniosły mu projekty wielostronicowych katalogów do prestiżowych wystaw w paryskim Centrum Pompidou. Prywatnie był mężem jednej z najważniejszych polskich artystek – Aliny Szapocznikow. W DESA Unicum będzie można zobaczyć dwie realizacje Cieślewicza – „Corps diplomatique” oraz „Litographie rouge (Kamikaze)’’.

Andrzej Wróblewski, "Pielgrzym", 1946 r.

Jedną z najcenniejszych prac jest również wczesny drzeworyt Andrzeja Wróblewskiego. „Pielgrzym” powstał w 1946 roku i jest jednym z pierwszych dzieł artysty wykonanych w tej technice.

Na wystawie pojawią się również prace m.in. Teodora Axentowicza, Mojżesza Kislinga, Zofii Stryjeńskiej, Jana Dobkowskiego czy Romana Opałki.
Wystawę można oglądać do 7 maja.

Wystawa Grafika Artystyczna: 26 kwietnia - 7 maja 2019, godz. 11-19 (poniedziałek-piątek) i godz. 11-16 (sobota), Dom Aukcyjny DESA Unicum, ul. Piękna 1A, Warszawa, wstęp wolny

Aukcja Grafika Artystyczna. Sztuka Dawna: 7 maja 2019, godz. 19.00, Dom Aukcyjny DESA Unicum, ul. Piękna 1A, Warszawa

"Nature morte" - wystawa martwej natury w Muzeum Narodowym we Wrocławiu /relacja/

19 lutego  2017 roku otwarto we wrocławskim Muzeum Narodowym we Wrocławiu nową ekspozycję: ”Nature morte”, która powstała z inicjatywy Michaela Petry`ego z MOCA London. Możemy na niej oglądać dzieła artystów z całego świata, w tym reprezentantów Pracowni Biżuterii z Katedry Wzornictwa Akademii Sztuk Pięknych.

Peter Jones, Ollie Monkey [Małpka Ollie], 2007, dzięki uprzejmości artysty / courtesy of the artist

Martwa natura

Samo pojęcie martwej natury wywodzi się z języka francuskiego (‘nature morte’) i niezbyt fortunnie oddaje istotę tej sztuki. Stosowano również pojęcie bardziej adekwatne  w gwarze malarzy holenderskich (Stil-leven) – co oznaczało ”nieruchomy model”. W istocie należało rozumieć, że dotyczy malarstwa rzeczy nieruchomych.  Martwa natura jest gatunkiem malarskim obejmującym kompozycje, składające się przeważnie z nieożywionych przedmiotów, np. kuchennych i stołowych, owoców, kwiatów, zabitych zwierząt.  W siedemnastowiecznej Holandii i Flandrii była charakterystycznym motywem malarskim, stopniowo przechodząc w odrębny gatunek. Celem dążeń autorów był typ martwej natury, której zadaniem było wyłanianie śladów ludzkiej codzienności: otwarta solniczka, skórka od chleba, nadgryzione owoce czy niewypite napoje.  Dały one początek tematom śniadań lub kolacji, na które składały się : śledzie, bułki, szynki, homary, kielich wina, tytoń - nieodzowne atrybuty rozpusty, a także zegar -  który stał się symbolem miary i wstrzemięźliwości.
Wszyscy pamiętamy znakomity cykl esejów Zbigniewa Herberta: ”Martwa natura”,  który został zainspirowany obrazem Torrentiusa. Tematem eseju stanie się nie tylko tajemnicza i pełna niedopowiedzeń biografia Jana Simosza van de Beecka, znanego jako Torrentiusa. Wraz z autorem śledzimy również niemożliwą do rozszyfrowania zagadkową treść obrazu, której Herbert docieka z pasją i niemal detektywistycznym zacięciem. Ten przykład jest także dowodem na to, iż temat martwej natury pozostaje aktualny i doświadczymy go także w sztuce współczesnej.

Nature morte według Michaela Petry

Cindy Wright, Nature Morte 2 [Martwa natura 2], 2010, Dzięki uprzejmości artystki © Cindy Wright

Wystawa w Muzeum Narodowym we Wrocławiu dowodzi, że termin ”nature morte” nie odnosi się li tylko do malarstwa, ale także innych dziedzin sztuki, w tym do biżuterii.
Pomysłodawcą ekspozycji jest Michael Petry – dyrektor MOCA w Londynie, a zarazem autor książki ”Nature morte”, która omawia rozmaite próby reinterpretacji tego motywu. Autor wyróżnia pięć tematów, które znalazły swój wyraz na wystawie: florę, faunę, jedzenie, przedmioty domowe oraz śmierć. Jest to zatem podział zupełnie inny od tego, jaki znamy z książki Charlesa Sterlinga. Mając na uwadze dzieła współczesne, Petry traktuje martwą naturę inaczej, wychodząc poza tradycyjne malarstwo i ujmując temat znacznie szerzej, niż do tego nawykliśmy.

Nature morte. Biżuteria

Stąd m.in. pomysł na ”Nature morte. Biżuteria”, która powstała we współpracy z artystami i wykładowcami Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu: Agatą Danielak-Kujdą oraz Giedyminem Jabłońskim.
Naszym celem jest – wyjaśniał podczas konferencji prof. Jabłoński – pokazanie płynności granic pomiędzy biżuterią a innymi dziedzinami sztuki. Pragniemy także zwrócić uwagę na to nietypowe dla tego tematu medium i wskazać na analogie i podobieństwa nie tak znów oczywiste.
Pokazujemy obiekty niewielkich rozmiarów – dodała prof. Agata Danielak-Kujda – w których artyści łączą ideę z formą, funkcją, materiałem i konstrukcją, tworząc oryginalne kompozycje, mające walory zarówno estetyczne, jak i symboliczne.

Współcześni artyści ożywiają martwą naturę

Wystawa poświęcona współczesnej martwej naturze została przygotowana w dwóch częściach. O ile biżuterię możemy podziwiać w gmachu głównym Muzeum Narodowego, to jej część, zatytułowana ”Nature morte. Współcześni artyści ożywiają martwą naturę”, została zaprezentowana w Pawilonie Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej. W ten sposób prace m.in. Barnaby Barforda czy Jennifer Steinkamp sąsiadują z dziełami Magdaleny Abakanowicz czy Aliny Szapocznikow.
Pomysłodawca i zarazem główny kurator wystawy – Michael Petry – podkreślał, że cechą tej ekspozycji jest włączanie w jej obręb prac znajdujących się w miejscu, w którym jest eksponowana. W ten sposób jest ona za każdym razem nieco inna.

Ekspozycja pokazuje ewolucję tematu martwej natury – wyjaśniała na konferencji prasowej jej kuratorka z ramienia Muzeum – Małgorzata Santarek – i sposób, w jaki interpretują go współcześni twórcy, przedstawiając go w nowej, często zaskakującej formule. To już nie tylko malarstwo, ale także fotografia, rzeźba, ceramika czy wideo.

Na wystawie zaprezentowano około 100 prac współczesnych artystów z całego świata. ”Nature morte. Współcześni artyści ożywiają martwą naturę” była najpierw prezentowana w Norwegii (2015 r.), potem w Szwecji (2016 r.), a obecnie w Polsce. Wystawie towarzyszy przewodnik opracowany przez kuratorów: Michaela Petry`go i Małgorzatę Santarek. Wystawę można oglądać do 14 maja 2017 roku.

Artykuł ukazał się w 2017 roku na portalu Kulturaonline.

Tu strzyka, tam łupie, ale rży. A sumienie kąsa. Tadeusz Brzozowski – inspiracje, konteksty, ślady

Ponad 200 dzieł Tadeusza Brzozowskiego – jednej z najważniejszych i najwybitniejszych indywidualności polskiej sztuki XX w. – pokazanych zostanie w Muzeum Narodowym we Wrocławiu, na wystawie zorganizowanej z okazji przypadającej w tym roku 100. rocznicy urodzin artysty.

Tadeusz Brzozowski, Wagon, 1946, fot. Arkadiusz Podstawka,  MN

Twórczość Brzozowskiego zostanie przedstawiona w kontekście jego inspiracji, dzieł jego przyjaciół,
uczennic oraz innych artystów, których łączy z nim podobne widzenie świata. Ekspozycja pozwoli prześledzić, na podstawie wybranych przykładów, ewolucję procesu twórczego artysty od lat dziecięcych (lata 20. XX w.) do jego ostatnich dzieł, które powstały tuż przed śmiercią w 1987 r. Przede wszystkim będzie stanowiła próbę pokazania sztuki Brzozowskiego przez pryzmat rysunku, który wciąż znajduje się w cieniu malarstwa, a odgrywa bardzo ważną rolę w jego twórczości. 

Rysunki stanowią równorzędną obrazom, konsekwentnie budowaną część spuścizny twórcy – mówi Anna Chmielarz, kuratorka wystawy. Posiadają niezwykłą siłę i artystyczną pełnię. Można traktować je jako swoisty klucz do obrazów, ale przede wszystkim – począwszy od roku 1954 – każdy z nich jest skończonym, odrębnym dziełem o niesamowitym bogactwie kreski, form i treści oraz wieloznacznym tytule. Na wystawie, obok rysunków, pokazane zostaną obrazy,grafiki, projekty scenograficzne i murali oraz projekt tkaniny.

                                           Tadeusz Brzozowski - inspiracje

Sztuka Tadeusza Brzozowskiego zaprezentowana zostanie w trzech kontekstach. Pierwszy to jego inspiracje: twórczość Tadeusza Makowskiego, Stanisława Ignacego Witkiewicza, polska i obca sztuka nowożytna, m.in. dzieła Albrechta Dürera, tańce śmierci, portrety trumienne. Drugi kontekst to sztuka wybitnych kolegów artysty: Aliny Szapocznikow, Magdaleny Abakanowicz, Tadeusza Kantora, Jerzego Tchórzewskiego, Władysława Hasiora i Antoniego Rząsy; trzeci to prace jego uczennic: Izabelli Gustowskiej i Aldony Mickiewicz. Do ostatniego kręgu można dołączyć także twórczość Doroty Kuczmy, Wojciecha Ćwiertniewicza, Piotra Janasa i Jakuba Juliana Ziółkowskiego, których łączy z Brzozowskim podobne widzenie świata, człowieka, poczucie humoru, a niekiedy również nieoczywiste na pierwszy rzut oka związki formalne.

Tadeusz Brzozowski, fot. Arkadiusz Podstawka, MN

W sumie na wystawie można będzie zobaczyć blisko 300 dzieł wykonanych w różnych technikach (malarstwo, rysunek, grafika, rzeźba, asamblaż, tkactwo artystyczne) powstałych pomiędzy XVI a XXI w. Niektóre z nich będą prezentowane po raz pierwszy. Obiekty pochodzą ze zbiorów polskich muzeów, galerii, zbiorów rodziny artysty oraz kolekcji prywatnych. Ciekawostką będą należące do Brzozowskiego prace innych twórców, które towarzyszyły mu na co dzień.

Muzeum Narodowe we Wrocławiu, w swoim nowym oddziale Pawilonie Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej, powraca po 20 latach do próby ponownego zaprezentowania twórczości Tadeusza Brzozowskiego – mówi Piotr Oszczanowski, dyrektor Muzeum Narodowego we Wrocławiu. Robimy to w przekonaniu, iż ten dystans czasowy pozwala na nowo, dogłębniej i skuteczniej wniknąć w artystyczne ego tej niezwykle twórczej jednostki. Ekspozycja pozwoli na lepsze zrozumienie intencji artysty, pokaże konteksty i inspiracje, które w jego obrazach, a nade wszystko w rysunkach tak często i wymownie dają o sobie znać. Dzieła sztuki stają się bowiem wraz z upływem czasu źródłem jeszcze bardziej dociekliwych badań, błyskotliwych interpretacji i nowych ustaleń. 

Tadeusz Brzozowski, fot. Arkadiusz Podstawka, MN

Ekspozycji towarzyszy katalog autorstwa Anny Chmielarz „Tu strzyka, tam łupie, ale rży.
A sumienie kąsa. Tadeusz Brzozowski – inspiracje, konteksty, ślady”.

Wystawa realizowana w ramach obchodów stulecia odzyskania niepodległości.

Anna Chmielarz, kuratorka wystawy „Tu strzyka, tam łupie, ale rży. A sumienie kąsa. 
Tadeusz Brzozowski – inspiracje, konteksty, ślady” oprowadza po ekspozycji.

Tadeusz Brzozowski (1918–1987), wybitny artysta malarz, rysownik, scenograf i pedagog, który w latach 60. XX w. należał do artystycznej czołówki Europy. Jako jeden z nielicznych malarzy współczesnych do perfekcji opanował technologiczne tajniki tworzywa, którym posługiwał się równie biegle, jak dawni mistrzowie. Wypracował jedyną w swym rodzaju „alchemię koloru”, która – jak pisał Aleksander Wojciechowski – była zjawiskiem wyjątkowym w europejskiej sztuce XX w. Jego niezwykłe, pełne tajemniczych przestrzeni, wielowarstwowych struktur i świetlistych barw dzieła tworzą wieloznaczną, przewrotną i wciąż uniwersalną opowieść, zbudowaną z konfliktów, przeciwieństw oraz radości wpisanych w ludzką egzystencję. Jego prace, docenione i nagradzane na całym świecie, znajdują się w zbiorach najważniejszych instytucji muzealnych, galerii oraz kolekcji prywatnych.

informacja prasowa

Choroba jako źródło sztuki - wystawa w Muzeum Narodowym w Poznaniu

28 kwietnia Muzeum Narodowe w Poznaniu zaprasza na wystawę "Choroba jako źródło sztuki". Celem ekspozycji jest przedstawienie dzieł sztuki powstających w chorobie, odsłonięcie specyficznych warunków tworzenia i spojrzenie na fragment historii sztuki z perspektywy choroby artysty. Wystawa będzie czynna do 11 sierpnia 2019 roku.

Wystawa dotyka niezwykle wrażliwego obszaru - ukazuje sztukę, która powstaje w zmienionej chorobą lub niepełnosprawnością kondycji ciała.  Jest opowieścią o relacjach pomiędzy bólem i kreacją, związkach pomiędzy chorobą a dziełem sztuki dotykających aspektów uniwersalnych – ludzkiej egzystencji w ogóle. Kuratorka wystawy dr Agnieszka Skalska dokonując wyboru prac stara się dociec indywidualnych relacji pomiędzy artystą i jego dziełem, w sytuacji gdy tę intymną relację zakłóca, dopełnia lub rozpoczyna choroba.

Na wystawie znajdą się dzieła polskich artystów  XIX i XX-wiecznych oraz współczesnych, tworzących w warunkach długotrwałej fizycznej niepełnosprawności. Będziemy eksponować prace Maksymiliana Gierymskiego i Artura Grottgera, Jacka Malczewskiego, Władysława Strzemińskiego, Zygmunta Waliszewskiego, Marii Jaremy, Aliny Szapocznikow, Katarzyny Kozyry i wielu artystów współczesnych. W poznańskim Muzeum Narodowym zostanie pokazanych około 150  prac 34 polskich artystów. Wystawa będzie okazją, żeby z innej perspektywy zobaczyć dzieła Wyspiańskiego, Podkowińskiego, Wojtkiewicza, De Laveaux  i wielu artystów współczesnych, dzieła tworzone w różnych czasach, które  łączy tytułowa choroba.

Wernisaż rozpocznie się 28 kwietnia o godzinie 12.00. 
Wystawa będzie prezentowana do 11 sierpnia.
Kuratorka: Agnieszka Skalska
Aranżacja:  Raman Tratsiuk

Wydarzenia w Muzeum Narodowym we Wrocławiu i oddziałach / 2–3.10.2021

W ramach Festiwalu Kultura bez Barier Muzeum Narodowe zaprasza w najbliższy weekend seniorów na oprowadzanie po wystawie Ewy Kuryluk i Magdaleny Abakanowicz (z audiodeskrypcją)  oraz interesujące spacery tematyczne i dla osób niedosłyszących, ponadto na wykłady, warsztaty rodzinne dla osób niesłyszących i słabosłyszących.

Pawilon Czterech Kopul Muzeum Sztuki Współczesnej
Oddział Muzeum Narodowego we Wrocławiu, fot materiały prasowe MN 

2.10, g. 11:00

W świecie przedmiotów retro

Spacer tematyczny dla seniorów po części wystawy „Cudo-Twórcy” w ramach obchodów Weekendu Seniora z Kulturą, prowadzenie: Grzegorz Wojturski

Wystawy w Muzeum Narodowym we Wrocławiu to nie tylko prezentacje obrazów, rzeźb czy rysunków, ale również możliwość „przeniesienia odbiorcy w czasie” dzięki oglądanym przedmiotom sprzed lat. Wystawą stałą wypełnioną zabytkowymi meblami, sprzętami domowymi czy dawnymi urządzeniami elektrycznymi jest właśnie prezentacja „Cudo-Twórcy”. Oprowadzający ma nadzieję, że spacer po tej wystawie pozwoli na przywołanie u zwiedzających najmilszych wspomnień z przeszłości.

Wstęp wolny, zapisy: edukacja@mnwr.pl lub 71 372 51 48

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu

Na tropie pupili – oprowadzanie po muzeum psim i kocim szlakiem

2.10, g. 16:00 

Spacer tematyczny dla seniorów po wystawach w ramach obchodów Weekendu Seniora z Kulturą, prowadzenie: Michał Pieczka

Któż z nas nie miał do czynienia z psami i kotami? Te urocze zwierzęta od niepamiętnych czasów towarzyszą człowiekowi w drodze przez życie. Jednak może nie każdy wie, że Muzeum Narodowe we Wrocławiu jest domem również dla wielu czworonożnych ulubieńców. Spróbujemy wspólnie odnaleźć ich podobizny podczas specjalnego oprowadzania po galeriach muzealnych. Przyjrzymy się wówczas, jak różni artyści przedstawiali koty i psy na obrazach, w rzeźbach, a nawet na rozmaitych naczyniach. Moc radości i wzruszeń podczas tego spaceru gwarantowana!

Wstęp wolny, zapisy: edukacja@mnwr.pl lub 71 372 51 48

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu

2.10, g. 12:00 

Maria Stangret-Kantor – malarka, aktorka, muza

Wykład Magdaleny Szafkowskiej w ramach cyklu „Kobieta w świecie sztuki”

Opowieść o intrygującej malarce związanej z II Grupą Krakowską, absolwentce krakowskiej ASP, aktorce teatru Cricot 2. Maria Stangret-Kantor (1929–2020) studiowała u profesorów Jana Świderskiego i Emila Krchy. Tworzyła malarstwo w stylu informel, prace w technice kolażu, następnie asamblaże z gotowymi przedmiotami oraz obiekty o charakterze konceptualnym i instalacje artystyczne. Występowała praktycznie we wszystkich spektaklach i happeningach Tadeusza Kantora, którego żoną była od 1961 r. aż do niespodziewanej śmierci artysty w 1990 r.

Bezpłatne spotkanie online transmitowane będzie na profilu FB Muzeum Narodowego we Wrocławiu.

2.10, g. 16:00 

Cztery uwagi o intymności

Wykład online Iwony Gołaj w ramach cyklu wydarzeń towarzyszących wystawie „Ewa Kuryluk. Białe fałdy czasu. Instalacje 1980–2000”

Prezentowane we wnętrzach Pawilonu Czterech Kopuł amerykańskie instalacje Ewy Kuryluk to zapis intymnego świata artystki, układający się w spektakl pamięci i miłości z silnie wyeksponowaną erotyką. W stałej kolekcji Muzeum Narodowego we Wrocławiu znajdują się prace innych wybitnych artystów, którzy – podobnie jak Ewa Kuryluk – poszukując nowych form wypowiedzi, badają aspekty seksualności, problem fetyszyzacji ciała i przemijania. Motywy te obecne są w twórczości Aliny Szapocznikow, Natalii Lach-Lachowicz, Marii Pinińskiej-Bereś, Katarzyny Kozyry, Joanny Rajkowskiej, a także w obrazach Jana Dobkowskiego – pełnych pogodnej erotyki i zachwytu nad barwną urodą życia. Wykład przeprowadzony zostanie w oparciu o dzieła sztuki współczesnej ze zbiorów MNWr.

Bezpłatne spotkanie online transmitowane będzie na profilu FB Pawilonu Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej.

2.10, g. 11:00 

Abakan – czyli co?

Warsztaty dla rodzin z dziećmi ze spektrum autyzmu, prowadzenie: Agata Iżykowska-Uszczyk

Wydarzenie w ramach Festiwalu Kultury bez Barier – spotkanie w czasie „cichych godzin” w Pawilonie Czterech Kopuł

Spotkanie rozpocznie się od zapoznania uczestników z przestrzenią muzeum – kopułą północną w Pawilonie Czterech Kopuł – miejscem, w którym prezentowana jest na wystawie stałej twórczość Magdaleny Abakanowicz. Zajęcia toczyć się będą przy abakanach – pracach artystki, które są tkaninami zawieszonymi w przestrzeni. Będzie można zbadać dotykowo, z czego są wykonane, będzie je można również powąchać, ponieważ tworzywo, z którego powstały, ma charakterystyczny zapach okrętowych lin. W części warsztatowej uczestnicy muzealnej zabawy spróbują wykonać miękką tekstylną rzeźbę inspirowaną abakanami. Opowieść w trakcie zajęć zostanie wzbogacona pomocami dotykowymi 3D wykonanymi przez Fundację Collect.

Wydarzenie bezpłatne, zapisy przez formularz na stronie Festiwalu Kultura bez Barier

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

2.10, g. 14:00 

Maleńki świat zamknięty w pudełku

Warsztaty rodzinne dla osób niesłyszących i słabosłyszących z tłumaczeniem na PJM, prowadzenie: Olga Budzan.

Wydarzenie w ramach Festiwalu Kultury bez Barier.

Dioramy to modele przestrzenne przedstawiające pejzaże, świat przyrody czy sceny z bajek. Podczas warsztatów będzie można przyjrzeć się starym, liczącym ponad 100 lat modelom, zobaczyć, jak są skonstruowane i z czego zostały zbudowane. Będzie można także wykonać własną dioramę przy użyciu takich materiałów jak drewno, drut i tektura. Warsztaty skierowane do miłośników rzeczy malutkich.

Wydarzenie bezpłatne, zapisy przez formularz na stronie Festiwalu Kultura bez Barier.

Miejsce: Muzeum Etnograficzne we Wrocławiu

3.10, g. 11:00 

Dotknij muzeum 

Oprowadzanie z audiodeskrypcją po części wystawy stałej z pracami Magdaleny Abakanowicz, prowadzenie: Agata Iżykowska-Uszczyk

Wydarzenie w ramach cyklu „Dotknij muzeum” dla osób z niepełnosprawnością wzroku, wpisane w program Festiwalu Kultury bez Barier.

Magdalena Abakanowicz eksploruje obszary nieoczywiste. Sięgając po miękki materiał, tworzy z niego rzeźbę – abakan. Za najciekawsze w ruchu uznaje zatrzymania, w tym co płaskie – potencjał wypełnienia przestrzeni, a w tym co rzeźbiarskie – miękkość. W trakcie oprowadzania z audiodeskrypcją narracja zostanie wzbogacona pomocami dotykowymi 3D wykonanymi przez Fundację Collect.

Wydarzenie bezpłatne, zapisy przez formularz na stronie Festiwalu Kultura bez Barier. 

Miejsce: Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej

3.10, g. 11:00 

Artystyczne ciekawostki z różnych zakątków Europy

Spacer dla osób niedosłyszących po wystawie „Sztuka europejska XV–XX w.” w ramach Festiwalu Kultury bez Barier, prowadzenie: Michał Pieczka

Dzieła sztuki niejednokrotnie skrywają rozmaite zagadki czy niezwykłe tajemnice – spacer będzie okazją do poznania choćby części z nich. Na przykład tego, jak kiedyś wyglądała Ewa na obrazie Cranacha, gdzie pewien malarz ukrył swą sygnaturę lub skąd wypływają krople i gdzie był lodowiec, którego już nie ma!

Oprowadzanie z użyciem systemu FM wspomagającego słyszenie – uczestnicy muszą posiadać własne słuchawki podpięte do smartfonów.

Wydarzenie bezpłatne, zapisy przez formularz na stronie Festiwalu Kultura bez Barier. 

Miejsce: Muzeum Narodowe we Wrocławiu

informacja prasowa